Tin thế giới nổi bật 6/5

Ngoại trưởng Nga, Mỹ điện đàm về các vấn đề toàn cầu và quan hệ song phương

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov (trái) và Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio điện đàm ngày 5/5. Ảnh: Bộ Ngoại giao Nga.

Bộ Ngoại giao Nga cho biết Ngoại trưởng nước này Sergei Lavrov ngày 5/5 đã có cuộc điện đàm với người đồng cấp Mỹ Marco Rubio.

Thông cáo của Bộ Ngoại giao Nga nêu rõ hai ngoại trưởng đã trao đổi quan điểm về tình hình hiện tại trong các vấn đề quốc tế và quan hệ Nga - Mỹ, đồng thời thảo luận về lịch trình các cuộc tiếp xúc song phương.

Cũng theo Bộ Ngoại giao Nga, cuộc điện đàm diễn ra “mang tính xây dựng và chuyên nghiệp”.

Canada có Toàn quyền mới

Bà Louise Arbour phát biểu sau khi được bổ nhiệm làm Toàn quyền Canada tiếp theo tại Ottawa. Ảnh: cbc.ca

Ngày 5/5, Thủ tướng Canada Mark Carney thông báo Quốc vương Charles III đã phê chuẩn việc bổ nhiệm bà Louise Arbour, cựu thẩm phán Tòa án Tối cao Canada, làm Toàn quyền thứ 31 của Canada, kế nhiệm bà Mary Simon sẽ kết thúc nhiệm kỳ vào tháng 7 tới.

Bà Arbour, 79 tuổi, sinh tại Montreal, Quebec, là một trong những nhân vật pháp lý và nhân quyền quốc tế nổi bật nhất của Canada. Bà từng giảng dạy tại Trường Luật Osgoode Hall trước khi lần lượt được bổ nhiệm làm thẩm phán tại Ontario, Tòa phúc thẩm Ontario và Tòa án Tối cao Canada.

Sau khi rời Tòa án Tối cao Canada năm 2004, bà tiếp tục đảm nhiệm nhiều trọng trách quốc tế, bao gồm Cao ủy Liên hợp quốc về nhân quyền và Đại diện đặc biệt của Tổng thư ký Liên hợp quốc về di cư quốc tế.

Toàn quyền là đại diện của Nhà vua Anh tại Canada, giữ vai trò phần lớn mang tính nghi lễ nhưng có các nhiệm vụ hiến định quan trọng như tuyên thệ nhậm chức cho thủ tướng và nội các, đọc Diễn văn từ Ngai vàng khai mạc Hạ viện, phê chuẩn luật, triệu tập hoặc giải tán Quốc hội và giữ vai trò Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang Canada.

Quốc hội Romania thông qua kiến nghị bất tín nhiệm đối với chính phủ

Thủ tướng Romania Ilie Bolojan phát biểu tại phiên họp Quốc hội ở Bucharest ngày 5/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Với 281 phiếu thuận và 4 phiếu chống, Quốc hội lưỡng viện Romania ngày 5/5 đã thông qua kiến nghị bất tín nhiệm đối với Chính phủ của Thủ tướng Ilie Bolojan, dẫn đến nội các nước này sụp đổ.

Theo Hiến pháp, chính phủ của ông Bolojan sẽ chuyển sang vai trò tạm quyền, chỉ xử lý các công việc hành chính thường nhật và không được ban hành sắc lệnh khẩn cấp hay đề xuất luật mới. Thời hạn của chính phủ lâm thời không quá 45 ngày.

Các đảng phái hiện bước vào giai đoạn đàm phán thành lập chính phủ mới. Nếu không đạt được thỏa thuận, Romania có thể phải tổ chức bầu cử sớm.

Chính phủ của ông Bolojan, nhậm chức từ tháng 6/2025, đã vấp phải nhiều chỉ trích liên quan đến các chính sách thắt lưng buộc bụng và kế hoạch bán tài sản nhà nước.

Liên hợp quốc kết thúc chiến dịch cứu trợ tại Syria

Các hoạt động kinh tế được thúc đẩy tại Syria. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Liên hợp quốc chính thức thông báo hoàn tất các hoạt động nhân đạo xuyên biên giới từ Thổ Nhĩ Kỳ vào Syria, đánh dấu sự kết thúc của một trong những chuỗi cung ứng phức tạp nhất lịch sử để chuyển sang mô hình hỗ trợ thông qua các kênh thương mại chính ngạch.

Sứ mệnh này ban đầu là một biện pháp khẩn cấp để ứng phó tình trạng mất an ninh và cơ sở hạ tầng bị tàn phá tại Syria. Trong hơn 10 năm, chiến dịch đã vận hành hơn 65.000 chuyến xe tải chở hàng viện trợ thiết yếu, hỗ trợ trung bình 1,25 triệu người mỗi năm.

Hồi tháng 4/2026, tại một phiên họp của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc về tình hình Syria, Phó Tổng Thư ký Liên hợp quốc Tom Fletcher nêu rõ, các hoạt động kinh tế tại Syria có dấu hiệu phục hồi và cơ sở hạ tầng thiết yếu từng bước được khôi phục.

Na Uy mở lại các mỏ khí cũ, tăng nguồn cung năng lượng cho châu Âu

Cơ sở khai thác khí đốt tự nhiên hóa lỏng tại đảo Melkoeya, Na Uy. Ảnh minh họa: AFP/TTXVN

Na Uy ngày 5/5 thông báo sẽ mở lại 3 mỏ khí đốt cũ tại Biển Bắc, dự kiến nối lại khai thác từ năm 2028 nhằm tăng cường nguồn cung cho châu Âu trong bối cảnh an ninh năng lượng ngày càng bị đe dọa.

3 mỏ khí gồm Albuskjell, Vest Ekofisk và Tommeliten Gamma, nằm cách mỏ Ekofisk lớn chưa đầy 10 km về phía tây, đã ngừng hoạt động từ năm 1998.

Hoạt động khai thác dự kiến kéo dài từ năm 2028 đến 2048, với trữ lượng có thể thu hồi ước tính từ 90 đến 120 triệu thùng dầu quy đổi. Khí đốt khai thác từ các mỏ này sẽ được xuất khẩu tới Emden (Đức), trong khi condensate - dạng hydrocarbon lỏng nhẹ sẽ được vận chuyển tới Teesside (Anh).

Liên hợp quốc cảnh báo nguy cơ “đại dịch số”

Ảnh minh họa.

Một báo cáo mới do các cơ quan Liên hợp quốc công bố ngày 5/5 cảnh báo thế giới có thể đối mặt với một “đại dịch số” nếu các mạng lưới thông tin liên lạc bị gián đoạn.

Chẳng hạn, một cơn bão Mặt Trời mạnh có thể làm tê liệt vệ tinh, gián đoạn hệ thống định vị và gây mất ổn định lưới điện, với thời gian khôi phục có thể kéo dài hằng tháng. Nhiệt độ cực đoan cũng có thể làm quá tải các trung tâm dữ liệu, dẫn tới gián đoạn dịch vụ di động, ảnh hưởng đến hệ thống y tế và các giao dịch tài chính. Trong khi đó, động đất hoặc thiên tai khác có thể làm đứt các tuyến cáp Internet quan trọng, khiến hoạt động kinh tế đình trệ, thậm chí khiến cả quốc gia mất kết nối trong nhiều tuần.

Các chuyên gia từ Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU), Văn phòng Liên hợp quốc về giảm thiểu rủi ro thiên tai (UNDRR) và Viện Sciences Po (Pháp) kêu gọi các quốc gia tăng cường phối hợp để củng cố khả năng chống chịu của hạ tầng số, bảo vệ các dịch vụ thiết yếu như y tế, tài chính và ứng phó khẩn cấp trong bối cảnh rủi ro ngày càng gia tăng.

Hàn Quốc xem xét hạn chế trẻ em sử dụng mạng xã hội

Ảnh minh hoạ

Các khảo sát gần đây cho thấy mức độ sử dụng điện thoại thông minh ở trẻ em Hàn Quốc đã đạt ngưỡng đáng báo động. Theo Liên đoàn Giáo viên và Nhân viên giáo dục Hàn Quốc, khoảng 49,2% học sinh từ lớp 4 đến lớp 6 sử dụng điện thoại thông minh hơn 2 giờ mỗi ngày sau giờ học, riêng ở học sinh lớp 6 có 16,5% sử dụng trên 4 giờ/ngày.

Đáng chú ý, khoảng 40% học sinh cho biết gặp khó khăn trong việc kiểm soát thời gian sử dụng thiết bị, trong khi nhiều em ghi nhận các tác động tiêu cực như giảm khả năng tập trung học tập, xung đột với gia đình, suy giảm thị lực và chất lượng giấc ngủ.

Trước tình trạng trẻ em ngày càng phụ thuộc vào điện thoại thông minh, Hàn Quốc đang cân nhắc các biện pháp hạn chế việc sử dụng mạng xã hội đối với trẻ vị thành niên, đồng thời nghiên cứu các thiết bị thay thế phù hợp với lứa tuổi.

Nhiều dự luật đã được đề xuất nhằm hạn chế trẻ vị thành niên truy cập mạng xã hội và kiểm soát các chức năng của điện thoại thông minh. Hiện có 7 dự luật liên quan đang chờ được xem xét thông qua.

Vốn hóa thị trường của Samsung Electronics chính thức vượt mốc 1.000 tỷ USD

Trụ sở Samsung tại thủ đô Seoul, Hàn Quốc. Ảnh: AFP/TTXVN

Trong phiên giao dịch đầu giờ sáng ngày 6/5 tại Seoul, giá trị vốn hóa của Samsung Electronics đã chạm mức 1,5 triệu tỷ won (tương đương 1.030 tỷ USD). Sự bứt phá của Samsung Electronics diễn ra ngay sau khi các cổ phiếu liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) trên thị trường chứng khoán Mỹ ghi nhận đà tăng mạnh mẽ vào đêm trước đó.

Thành tích này đưa gã khổng lồ công nghệ Hàn Quốc trở thành doanh nghiệp châu Á thứ hai sau TSMC chinh phục được cột mốc lịch sử này.

BTV