Tòa án Đức ra phán quyết về tóm tắt bằng AI trên Google, có thể gây tác động sâu rộng

12/06/2026 - 14:20

Tòa án Đức ra phán quyết buộc Google phải chịu trách nhiệm trực tiếp đối với các nội dung sai lệch xuất hiện trong phần tổng quan do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra trên công cụ tìm kiếm.

Google - Ảnh 1.

Logo của Google tại trụ sở ở Mountain View, bang California, Mỹ ngày 04/02/2026 - Ảnh: AFP

Theo nhật báo The Indian Express ngày 11/06, Tòa án khu vực Munich của Đức vừa phán quyết công ty công nghệ Google của Mỹ phải chịu trách nhiệm trực tiếp đối với nội dung do trí tuệ nhân tạo tạo ra được hiển thị cho người dùng thông qua tính năng AI Overviews (bản tổng quan do AI tạo ra) trên công cụ tìm kiếm của mình.

Theo phán quyết sơ bộ của tòa, AI Overviews, hay còn gọi là tóm tắt AI, không đơn thuần là kết quả tìm kiếm truyền thống mà là nội dung mới do hệ thống AI của Google tự tổng hợp, diễn giải và trình bày.

Vì vậy, những thông tin sai lệch xuất hiện trong phần tóm tắt này được xem là "phát ngôn của chính Google" thay vì chỉ là nội dung từ các bên thứ ba.

Vụ kiện bắt nguồn từ khi hai nhà xuất bản tại Munich phát hiện AI Overviews gắn tên họ với các hoạt động lừa đảo, bẫy đăng ký dịch vụ và những doanh nghiệp bị cho là có hành vi kinh doanh đáng ngờ, theo trang ExtremeTech ngày 11/06.

Tòa án cho biết hệ thống AI đã nhầm lẫn thông tin giữa nguyên đơn với các công ty khác, từ đó tạo ra những nội dung không xuất hiện trong bất kỳ nguồn dẫn nào được liên kết.

Dù các nhà xuất bản đã gửi yêu cầu cải chính và thư yêu cầu chấm dứt hành vi vi phạm, Google đã không xử lý thỏa đáng. Điều này dẫn đến việc họ khởi kiện.

Chức năng AI Overviews được Google giới thiệu trong năm 2025 và thường xuất hiện phía trên danh sách kết quả tìm kiếm truyền thống.

Vấn đề pháp lý đặt ra là liệu Google chỉ đóng vai trò trung gian hiển thị thông tin từ các nguồn trên Internet hay phải chịu trách nhiệm trực tiếp đối với nội dung do hệ thống AI của mình tạo ra.

Về phần mình, Google khẳng định AI Overviews được thiết kế để phản ánh thông tin đã tồn tại trên Internet. Công ty thừa nhận hệ thống đôi khi có thể hiểu sai ngữ cảnh hoặc diễn giải sai nội dung nguồn.

Đối với phán quyết của tòa, các luật sư đại diện cho Google lập luận rằng công ty chỉ phải chịu trách nhiệm gián tiếp và chỉ cần hành động khi có vi phạm pháp luật rõ ràng. Tuy nhiên, Tòa án khu vực Munich bác lập luận này.

Các thẩm phán cho rằng phần tổng quan bằng AI không phải là đoạn trích công cụ tìm kiếm thông thường, vốn chỉ đóng vai trò xem trước nội dung của một trang web được liên kết, mà là một nội dung độc lập do Google cung cấp.

Tòa án cũng lưu ý các nguồn được Google liên kết không chứng minh được một số thông tin xuất hiện trong phần tóm tắt AI. Thậm chí, một số nguồn còn đề cập đến các doanh nghiệp khác, không liên quan trực tiếp tới nhà xuất bản khởi kiện.

Điều này củng cố quan điểm rằng Google không thể chỉ viện dẫn cơ chế tổng hợp tự động để né trách nhiệm đối với nội dung sai lệch.

Một điểm đáng chú ý khác là tòa không chấp nhận lập luận cho rằng người dùng phải tự hiểu các phần tóm tắt bằng AI cần được kiểm chứng lại.

Theo phán quyết, nếu phần tổng quan bằng AI bị coi là không đáng tin cậy và người dùng vẫn phải tự kiểm tra toàn bộ các đường liên kết đi kèm, lợi ích mà Google nêu ra đối với chức năng này sẽ bị suy giảm đáng kể.

Phán quyết có thể tạo ra những tác động sâu rộng

Phán quyết trên thu hút sự chú ý vì có thể tạo ra những tác động sâu rộng đối với ngành AI, trong bối cảnh có một câu hỏi quan trọng chưa có lời giải: Ai sẽ chịu trách nhiệm đối với những sai sót thông tin của các mô hình AI? Trách nhiệm nên thuộc về nhà cung cấp mô hình, nền tảng phân phối nội dung do AI tạo ra, hay chính người dùng gửi câu lệnh?

Về nguyên tắc, các công cụ tìm kiếm thường được miễn trách nhiệm đối với nội dung của bên thứ ba và không phải chủ động kiểm tra trước mọi kết quả tìm kiếm. Tuy nhiên, phán quyết tại Munich cho thấy khi công cụ tìm kiếm tự tạo ra một đoạn trả lời tổng hợp bằng AI, ranh giới trách nhiệm có thể thay đổi.

Tòa án chỉ bác đơn kiện ở hai điểm và yêu cầu Google chịu 80% án phí. Vụ việc được đánh giá có ý nghĩa quan trọng đối với các nền tảng tìm kiếm trong bối cảnh AI tạo sinh ngày càng được tích hợp sâu vào dịch vụ trực tuyến.

Phán quyết cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về kiểm soát tính chính xác, nguồn dẫn và trách nhiệm pháp lý đối với các nội dung do AI tạo ra nhưng được hiển thị như một phần chính thức của dịch vụ tìm kiếm.

Theo Báo Tuổi Trẻ