Âm nhạc vẫn luôn là động lực tinh thần quan trọng củng cố niềm tin xã hội
30/01/2026 - 08:21
Đời sống âm nhạc Việt Nam đương đại đang chứng kiến sự vận động mạnh mẽ cả về hình thức truyền tải và nội dung thể hiện.
AA
Ảnh minh họa: Một tiết mục đặc sắc trong chương trình nghệ thuật đặc biệt “Dưới lá cờ vẻ vang của Đảng”, tối 23/1/2026. (Ảnh: ĐĂNG KHOA-THỦY NGUYÊN)
Sự xuất hiện ngày càng nhiều ca khúc do các nghệ sĩ trẻ sáng tác, bày tỏ tình yêu nước, niềm tự hào dân tộc, lòng biết ơn đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh và niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam đã thu hút sự quan tâm rộng rãi của công chúng.
Không mang màu sắc phô trương hay áp đặt, những ca khúc như Lá cờ (Tạ Quang Thắng), Viết tiếp câu chuyện hòa bình, Tự hào tiếp bước tương lai (Nguyễn Văn Chung), Hồ Chí Minh - Mặt trời chân lý, Lời Đảng hiệu triệu trái tim (Hoàng Hồng Ngọc), Kiếp sau vẫn là người Việt Nam (Tuấn Cry), Nhà tôi có treo một lá cờ (DTAP) hay gần đây là Ý Đảng, lòng dân (Hoàng Hồng Ngọc) đã lan tỏa mạnh mẽ trên các nền tảng số.
Điểm đáng ghi nhận ở các ca khúc là cách tiếp cận gần gũi, đời thường, đặt những giá trị lớn lao trong mối liên hệ tự nhiên với cảm xúc và trải nghiệm cá nhân. Nếu trước đây, nhiều tác phẩm viết về Đảng và Bác Hồ thường được thể hiện dưới hình thức hùng ca, mang âm hưởng trang trọng, thì ở lớp nhạc sĩ trẻ hôm nay, hình ảnh Tổ quốc, Đảng và Bác được cảm nhận từ những rung động rất đời.
Ca khúc Lá cờ là lời bày tỏ niềm tự hào, sự tri ân trước những hy sinh thầm lặng của các thế hệ đi trước; Viết tiếp câu chuyện hòa bình khơi gợi ý thức trách nhiệm của thế hệ hôm nay trong việc giữ gìn thành quả cách mạng... Chính sự chân thành trong cảm xúc và cách diễn đạt phù hợp tâm lý tiếp nhận của giới trẻ là yếu tố quan trọng tạo nên sức lan tỏa của những ca khúc này.
Không khó để bắt gặp hình ảnh các bạn trẻ cover (hát lại), chia sẻ, sử dụng những bài hát ấy trong các dịp lễ lớn, sinh hoạt Đoàn-Hội, hoạt động cộng đồng hoặc đơn giản là để bày tỏ cảm xúc cá nhân. Âm nhạc, nhờ đó, trở thành cầu nối tự nhiên nhưng hiệu quả, góp phần bồi đắp lý tưởng sống, khơi dậy niềm tự hào và ý thức trách nhiệm với đất nước.
Khi giới trẻ có vô vàn lựa chọn giải trí, việc nhiều nghệ sĩ trẻ chủ động tìm đến đề tài Đảng, Bác Hồ, Tổ quốc và khát vọng phát triển đất nước mang ý nghĩa đặc biệt. Đây không phải là sự hưởng ứng nhất thời theo phong trào, mà là kết quả của quá trình tiếp nhận, suy ngẫm và lựa chọn có ý thức những giá trị cốt lõi để gửi gắm vào sáng tạo nghệ thuật, là biểu hiện đáng trân trọng của bản lĩnh văn hóa và trách nhiệm công dân.
Nhìn suốt chiều dài lịch sử âm nhạc cách mạng Việt Nam, từ những ca khúc ra đời trong khói lửa chiến tranh, cổ vũ tinh thần đấu tranh giành độc lập, đến các tác phẩm trong thời kỳ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, âm nhạc luôn đồng hành cùng dân tộc, phản ánh tâm tư, khát vọng và lý tưởng của từng thế hệ.
Nhìn suốt chiều dài lịch sử âm nhạc cách mạng Việt Nam, từ những ca khúc ra đời trong khói lửa chiến tranh, cổ vũ tinh thần đấu tranh giành độc lập, đến các tác phẩm trong thời kỳ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, âm nhạc luôn đồng hành cùng dân tộc, phản ánh tâm tư, khát vọng và lý tưởng của từng thế hệ.
Những bài hát như Tuổi trẻ thế hệ Bác Hồ (Triều Dâng), Thanh niên làm theo lời Bác (Hoàng Hòa), Như có Bác trong ngày đại thắng, Đảng cho ta mùa xuân (Phạm Tuyên)… đã trở thành di sản tinh thần quý giá, được nhiều thế hệ người Việt yêu mến, hát vang trong những thời khắc trọng đại của đất nước.
Thế hệ nghệ sĩ trẻ hôm nay đang tiếp nối mạch nguồn ấy bằng ngôn ngữ nghệ thuật hiện đại, phù hợp nhịp sống mới, đồng thời vẫn giữ được giá trị cốt lõi và bản sắc dân tộc. Những giá trị lịch sử, truyền thống không bị đứt gãy mà tiếp tục được gìn giữ và trao truyền trong bối cảnh mới. Những ca khúc mang tinh thần yêu nước của nghệ sĩ trẻ không chỉ là sản phẩm cá nhân, mà còn là tiếng nói chung của đông đảo thanh niên Việt Nam hôm nay.
Tuy nhiên, thực tế cũng cho thấy, mỗi khi xuất hiện các sản phẩm âm nhạc ca ngợi Đảng, Bác Hồ và đất nước, lại có một số cá nhân thể hiện thái độ cực đoan, hằn học, đưa ra những lời chỉ trích, công kích gay gắt. Từ việc xuyên tạc ca từ, chế giễu thông điệp của bài hát bằng những ngôn từ thô tục, đến việc quy chụp động cơ sáng tác, cho rằng nghệ sĩ “vụ lợi” hay “tính toán”, thậm chí tấn công, xúc phạm cá nhân trên trang mạng xã hội. Những hành vi này không chỉ gây bức xúc trong dư luận, mà còn tạo ra môi trường tranh luận thiếu lành mạnh, làm méo mó giá trị của các sản phẩm văn hóa, làm ô nhiễm đời sống tinh thần của cộng đồng.
Nhận diện một cách tỉnh táo, có thể thấy việc bóp méo ý nghĩa của các sáng tác nghệ thuật là thủ đoạn quen thuộc nhằm hạ thấp giá trị xã hội của những trào lưu mang ý nghĩa tích cực, gieo rắc hoài nghi, làm lệch chuẩn nhận thức, từ đó tác động tiêu cực đến niềm tin xã hội. Nếu không được nhận diện và phản bác kịp thời, những quan điểm sai lệch có thể gây nhiễu loạn không gian văn hóa, làm suy giảm động lực tinh thần trong cộng đồng.
Nhận diện một cách tỉnh táo, có thể thấy việc bóp méo ý nghĩa của các sáng tác nghệ thuật là thủ đoạn quen thuộc nhằm hạ thấp giá trị xã hội của những trào lưu mang ý nghĩa tích cực, gieo rắc hoài nghi, làm lệch chuẩn nhận thức, từ đó tác động tiêu cực đến niềm tin xã hội.
Cần khẳng định rõ, sáng tác nghệ thuật là quyền tự do cá nhân, được pháp luật bảo vệ. Mỗi nghệ sĩ có quyền lựa chọn đề tài, cách thể hiện và thông điệp muốn gửi gắm, miễn là không vi phạm thuần phong mỹ tục và các quy định của pháp luật. Việc nghệ sĩ trẻ bày tỏ tình yêu nước, niềm tự hào dân tộc, sự kính trọng và biết ơn đối với lịch sử dân tộc, với Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam cần được nhìn nhận như một biểu hiện lành mạnh của ý thức công dân, của đạo lý “uống nước nhớ nguồn” và trách nhiệm đối với những giá trị mà các thế hệ đi trước đã dày công vun đắp.
Từ góc độ xây dựng con người và môi trường văn hóa, trong bối cảnh hiện nay, hội nhập quốc tế diễn ra ngày càng mạnh mẽ, sự phát triển của kinh tế thị trường và không gian mạng tác động mạnh mẽ đến lối sống của một bộ phận người trẻ, những sáng tác giàu tính nhân văn, định hướng thẩm mỹ và lý tưởng sống có vai trò hết sức quan trọng.
Từ góc độ tiếp nhận xã hội, hiện tượng nêu trên cho thấy thị hiếu thẩm mỹ của công chúng đang có sự điều chỉnh theo hướng đề cao những giá trị bền vững, nhân văn, gắn với lịch sử và vận mệnh dân tộc. Do đó, việc cổ vũ, khuyến khích các tác phẩm như vậy không chỉ là trách nhiệm của cơ quan quản lý hay báo chí, mà còn là trách nhiệm chung của toàn xã hội trong việc bảo vệ và phát huy các giá trị tốt đẹp của văn hóa dân tộc.
Nhìn rộng hơn, sự lan tỏa của những ca khúc yêu nước do nghệ sĩ trẻ sáng tác cho thấy lòng yêu nước không phải là khái niệm trừu tượng hay khẩu hiệu, mà được thể hiện bằng những lựa chọn cụ thể trong sáng tạo và đời sống tinh thần. Khi người trẻ chọn hát về Tổ quốc, về Đảng, về Bác Hồ bằng cảm xúc chân thành, đó chính là biểu hiện sinh động của niềm tin, của khát vọng cống hiến và của ý thức trách nhiệm với tương lai đất nước. Trong hành trình phát triển hôm nay, những giá trị tinh thần ấy tiếp tục là động lực quan trọng, góp phần củng cố sự đồng thuận xã hội, bồi đắp niềm tin và khát vọng vươn lên của dân tộc Việt Nam.
Theo Nhân Dân
Mọi phản ánh, ý kiến, tin, bài và hình ảnh cộng tác của độc giả có thể gửi đến Báo An Giang theo địa chỉ: