Áp lực vô hình của người trẻ

Áp lực mang tên “con người ta”

Thanh xuân thường được nhắc đến như quãng thời gian đẹp nhất của đời người, nhưng với không ít bạn trẻ hiện nay, đó lại là giai đoạn nhiều áp lực. Khác với những khó khăn hữu hình như không tìm được việc làm hay thu nhập thấp, áp lực vô hình thường đến từ những kỳ vọng và so sánh “con người ta”. Nhiều người trẻ phải mang trên vai mong muốn của gia đình như phải học giỏi, có công việc ổn định, thu nhập tốt và sớm thành công. Thế nhưng, ngay cả khi đã nỗ lực không ngừng, họ vẫn dễ rơi vào cảm giác “chưa đủ tốt”.

Dù đang có công việc ổn định tại một cơ quan nhà nước, chị Ngụy Yến Linh, ngụ phường Rạch Giá vẫn thường xuyên đối mặt với “áp lực đồng trang lứa”. Ở tuổi 27, khi bạn bè xung quanh lần lượt lập gia đình, mua nhà, mua xe, chị không tránh khỏi những lúc chạnh lòng. “Dù biết mỗi người có một hoàn cảnh và lộ trình riêng, nhưng nhiều lúc tôi vẫn tự hỏi vì sao mình chưa làm được như họ. Có thời gian tôi mất ngủ vì nghĩ quá nhiều về tương lai, về việc phải thành công sớm”, chị Linh chia sẻ.

Chị Ngụy Yến Linh, ngụ phường Rạch Giá đọc sách tìm cách cân bằng trong cuộc sống. Ảnh: MI NI

Không ít người trẻ còn tự đặt ra những tiêu chuẩn quá cao cho bản thân. Họ sợ thất bại, sợ bị bỏ lại phía sau, luôn muốn mình phải hoàn hảo. Khi kỳ vọng vượt quá khả năng hoặc xa rời thực tế, áp lực càng trở nên nặng nề. Theo chị Linh, áp lực lớn nhất đôi khi không đến từ gia đình hay công việc, mà xuất phát từ chính bản thân. Việc tự đặt ra những “chuẩn mực” khắt khe khiến nhiều người dễ rơi vào trạng thái tự trách, hoang mang về tương lai phía trước.

Bên cạnh đó, sự phát triển của mạng xã hội cũng khiến việc so sánh trở nên dễ dàng hơn. Chỉ với vài lần nhấp chuột, người trẻ nhìn thấy những hình ảnh thành công, giàu có, hạnh phúc của người khác. Điều này vô tình tạo nên áp lực phải bằng bạn bè, khiến nhiều người rơi vào cảm giác tự ti, thua kém.

Đối với anh Phạm Nguyễn Minh Khôi, ngụ phường Rạch Giá, áp lực lại đến từ chính gia đình. Với anh, gia đình vừa là nguồn yêu thương, vừa là “khuôn mẫu” mà bản thân phải cố gắng để phù hợp. “Có lúc tôi cảm thấy mình như đang sống theo một lộ trình đã được lập trình sẵn, thiếu tự do để thể hiện cá tính và tự quyết định những bước ngoặt của cuộc đời như chọn nghề, việc làm…”, anh Khôi chia sẻ.

Câu chuyện của chị Huỳnh Thị Trang, ngụ xã An Biên lại cho thấy áp lực từ những so sánh của người thân. Là người có học vấn cao nhất trong gia đình có 4 anh chị em, chị Trang được đặt nhiều kỳ vọng. Tuy nhiên, sau 3 năm đi làm với công việc kế toán tại cơ quan nhà nước, thu nhập của chị chỉ đủ trang trải cuộc sống. Những lần về quê, chị thường bị so sánh thu nhập với người khác khiến chị dần cảm thấy nặng nề. “Dù nhà không xa nhưng tôi cũng ít về. Mỗi lần nghe những câu chuyện so sánh, tôi lại thấy áp lực”, chị Trang bộc bạch.

Người trẻ học cách “thở”

Áp lực vô hình có thể không nhìn thấy, nhưng hệ lụy của nó là rất thật. Tuy nhiên, thay vì tìm cách loại bỏ hoàn toàn, nhiều người trẻ đang học cách điều chỉnh để sống chung với áp lực một cách tích cực hơn. Theo chị Ngụy Yến Linh, điều giúp chị dần vượt qua “áp lực đồng trang lứa” là học cách chấp nhận bản thân và ngừng so sánh. “Khi mình tập trung vào công việc, sở thích cá nhân và những gì mình đang có thay vì nhìn vào người khác, tôi thấy nhẹ lòng hơn”, chị Linh nói.

Ở góc nhìn khác, anh Phạm Nguyễn Minh Khôi cho rằng, việc chia sẻ thẳng thắn với gia đình là điều cần thiết. Khi người trẻ dám bày tỏ mong muốn, quan điểm của mình, khoảng cách giữa kỳ vọng và thực tế sẽ dần được thu hẹp, giúp giảm bớt cảm giác bị áp đặt. Bên cạnh đó, nhiều bạn trẻ cũng lựa chọn “ngắt kết nối” với mạng xã hội trong một khoảng thời gian nhất định, dành thời gian cho bản thân thông qua việc đọc sách, tập thể thao hay tham gia các hoạt động cộng đồng... Đây được xem là cách hiệu quả để cân bằng cảm xúc và tái tạo năng lượng.

Áp lực sẽ không thể biến mất hoàn toàn, nhưng khi người trẻ biết lắng nghe bản thân, điều chỉnh kỳ vọng và tìm được sự đồng hành từ gia đình, bạn bè, họ sẽ dần tìm thấy sự cân bằng. Chị Nguyễn Thu Hương, ngụ xã Hòn Đất chia sẻ, chị lựa chọn cách nuôi dạy con nhẹ nhàng, không áp đặt hay tạo áp lực thành tích. Con của chị hiện đang học lớp 5, nhưng không cần đi học thêm dày đặc như nhiều bạn cùng trang lứa. Thay vào đó, chị dành thời gian trò chuyện, lắng nghe và đồng hành cùng con như một người bạn, giúp con tự giác trong học tập và phát triển theo sở thích riêng.

“Tôi nghĩ điều quan trọng không phải là con phải giỏi hơn người khác, mà là con cảm thấy vui khi học và hiểu được giá trị của việc học”, chị Hương nói. Nhờ cách tiếp cận đó, thành tích học tập của con chị đạt kết quả ngoài mong đợi, xếp loại xuất sắc nhiều năm liền.

MI NI