Google ký hợp đồng carbon kỷ lục: Lời giải từ đồng lúa nhắm đến Việt Nam

Theo Reuters, tập đoàn công nghệ Google vừa chính thức xác lập thỏa thuận loại bỏ carbon lớn nhất từ trước đến nay với đối tác Terradot. Đáng chú ý, dự án xử lý khí thải trực tiếp trên đất trồng lúa này không chỉ phục vụ tham vọng xanh hóa của Google mà còn nằm trong kế hoạch nhân rộng quy mô sang các quốc gia sản xuất lúa nước trọng điểm, trong đó có Ấn Độ và Việt Nam.

Google vừa ký thỏa thuận loại bỏ carbon lớn nhất từ trước đến nay, hỗ trợ một dự án tại Brazil do công ty phát triển dự án Terradot triển khai (Ảnh: Reuters).

Sáng kiến được khởi động trên hơn 200.000ha ruộng lúa tại bang Rio Grande do Sul, miền Nam Brazil, trước khi hướng đến toàn bộ 1,5 triệu ha diện tích canh tác lúa của quốc gia Nam Mỹ này. Mô hình hứa hẹn mở ra một cách tiếp cận hoàn toàn mới cho ngành lúa nước tại các vựa lúa lớn của châu Á.

Lúa nước từ lâu là sinh kế của hàng triệu nông dân nhưng đồng thời là một trong những nguồn phát thải nhà kính đáng chú ý. Đánh giá năm 2021 của Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc (UNEP) chỉ ra rằng các cánh đồng lúa chiếm tới 10-12% tổng lượng khí phát thải methane trên toàn cầu. Do methane có tốc độ làm nóng khí quyển nhanh hơn CO2 rất nhiều, việc cắt giảm khí thải từ đồng ruộng được dự báo sẽ trở thành tâm điểm bàn thảo tại Hội nghị khí hậu COP31 ở Thổ Nhĩ Kỳ vào cuối năm nay.

Để xử lý bài toán này, dự án áp dụng kỹ thuật phong hóa đá tăng cường quy mô lớn nhất thế giới, rải các loại bột đá chuyên biệt trên ruộng lúa nhằm đẩy nhanh quá trình hấp thụ CO2 tự nhiên. Đây là sáng kiến tiên phong kết hợp đồng thời hai mục tiêu, vừa hạn chế phát thải “siêu chất gây ô nhiễm” methane từ bùn nước, vừa hút ngược khí CO2 vào lòng đất.

Ông Randy Spock, người phụ trách mảng loại bỏ carbon của Google, nhấn mạnh: “Chúng ta cần làm cả hai. Chúng ta không có đủ dư địa để dành toàn bộ nguồn lực cho việc xử lý các chất gây ô nhiễm tồn tại trong thời gian ngắn, hoặc chỉ tập trung toàn bộ nguồn lực vào việc mở rộng loại bỏ carbon trong dài hạn”.

Khoản đầu tư kỷ lục này cũng cho thấy áp lực ngày càng lớn lên các tập đoàn công nghệ lớn, buộc họ phải tìm kiếm các giải pháp môi trường quy mô lớn để bù đắp lượng phát thải khổng lồ phát sinh từ các trung tâm dữ liệu vận hành AI.

Theo cam kết, dự án hướng tới mục tiêu cung cấp 1 triệu tấn tín chỉ methane vào năm 2030 và 1 triệu tấn tín chỉ loại bỏ CO2 vào năm 2040, với quy trình xác minh độc lập cho từng loại. Riêng hạng mục loại bỏ CO2 đã có quy mô gấp 10 lần các dự án phong hóa đá từng được thực hiện trước đây.

Các ruộng lúa chiếm khoảng 10-12% lượng phát thải methane toàn cầu (Ảnh: CSR Reporters).

Rào cản lớn nhất của thị trường hiện nay vẫn nằm ở bài toán chi phí tín chỉ carbon.

Trước đây, các hợp đồng của Terradot từng ghi nhận mức giá lên tới 300 USD/tấn, cao gấp 3 lần ngưỡng 100 USD/tấn mà giới đầu tư kỳ vọng để nhân rộng thương mại. Để tháo gỡ điểm nghẽn, CEO Terradot James Kanoff cho biết dự án mới sẽ tối ưu hóa chi phí đo lường bằng cách kéo dài thời gian tích lũy carbon trước mỗi kỳ kiểm định, giúp giảm đáng kể mức phí xác minh đắt đỏ vốn chiếm hơn 100 USD trên mỗi tấn.

Dù Ủy ban Liên chính phủ về Biến đổi khí hậu (IPCC) coi việc loại bỏ carbon là chìa khóa then chốt cho mục tiêu khí hậu toàn cầu, phương pháp này vẫn cần chứng minh tính bền vững thực tế. Theo kế hoạch, Terradot sẽ bắt đầu đưa mô hình thí điểm đến nhiều quốc gia ngay trong năm 2026, trước khi chính thức thương mại hóa trên diện rộng vào năm 2028.

Theo Báo Dân Trí