Hành trình từ 'trường làng' đến Harvard của cô gái Bắc Ninh

Bước ngoặt vào ngành giáo dục

Chu Thị Phương Anh, 21 tuổi và là cựu sinh viên của Trường ĐH Anh quốc Việt Nam, hôm 6.3 nhận thư trúng tuyển chương trình thạc sĩ giáo dục về thiết kế học tập, đổi mới và công nghệ (LDIT) tại ĐH Harvard (Mỹ) - ngôi trường giữ vị trí số 1 thế giới theo bảng xếp hạng ĐH toàn cầu của tổ chức thống kê U.S. News and World Report (Mỹ). Theo Harvard, LDIT có thời lượng một năm, do Trường sau ĐH về giáo dục Harvard (HGSE) đào tạo.

Phương Anh còn là sinh viên đầu tiên của trường trúng tuyển vào Harvard, đại diện Trường ĐH Anh quốc Việt Nam xác nhận với Thanh Niên.

Chia sẻ với Thanh Niên, Phương Anh cho biết cô đang chờ thêm tin về mức hỗ trợ tài chính mà Harvard có thể cung cấp. Thế nhưng dù kết quả có ra sao, cô cũng quyết tâm sẽ tới học tại trường, bởi HGSE "cho phép mỗi người chỉ được ứng tuyển 3 lần trong cuộc đời". "Tôi không muốn bỏ lỡ bất kỳ cơ hội nào và cũng không muốn dừng lại chỉ ở một tấm bằng thạc sĩ", cô chia sẻ.

Phương Anh kể cô sinh ra và lớn lên tại thôn Nguyệt Cầu, xã Tam Giang, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh, có bố làm lao động chân tay và mẹ là giáo viên mầm non. Sau khi theo học ở các trường địa phương, nữ sinh đậu vào lớp chuyên Anh Trường THPT chuyên Bắc Ninh, sau đó nhận học bổng 50% học phí để học ngành tiếp thị số và mạng xã hội tại Trường ĐH Anh quốc Việt Nam.

Cùng năm này, gia đình Phương Anh đột ngột đối mặt với một biến cố tài chính. Để đỡ đần bố mẹ, nữ sinh viên năm nhất khi ấy chọn từ bỏ cuộc sống sinh hoạt học đường mà lao vào học tập và làm việc, từ pha chế, dạy tiếng Anh, đến hướng dẫn (mentor) học sinh ứng tuyển học bổng vào các trường ĐH quốc tế ở Việt Nam. Điều này giúp Phương Anh có thể tự chi trả tiền nhà và sinh hoạt phí của bản thân.

Bên cạnh đó, Phương Anh còn chủ động "chinh chiến" nhiều cuộc thi kinh doanh cùng các đồng đội, thành công đạt giải quán quân Thách thức sáng tạo về khởi nghiệp toàn quốc 2022 của Lead The Change, á quân kỳ thi UEB Business Challenges của Trường ĐH Kinh tế (ĐH Quốc gia Hà Nội) và giải 4 Youth-innovation Startup 2022 của Làng Sáng chế và doanh nghiệp đổi mới sáng tạo TECHFEST...

Ngoài ra, trong những năm ĐH, Phương Anh từng đại diện Việt Nam tham dự hội nghị mô phỏng thượng đỉnh ASEAN - Đông Á 2025 tại trụ sở ASEAN ở TP.Jakarta, Indonesia đồng thời trúng tuyển chương trình Tàu thanh niên Đông Nam Á - Nhật Bản (SSEAYP) 2026.

Một bước ngoặt trên hành trình này, theo Phương Anh, diễn ra khi cô vào năm 2. Thời điểm đó, nữ sinh phối hợp cùng một người bạn học sư phạm tiếng Anh ở Trường ĐH Ngoại ngữ (ĐH Quốc gia Hà Nội) mở trung tâm tiếng Anh trực tuyến. Tại đây, cô chú trọng phát triển các khóa học về kỹ năng nói có ứng dụng công nghệ, đặc biệt là gamification (trò chơi hóa trải nghiệm học), và thành công giúp nhiều học sinh ở quê mình cải thiện năng lực.

"Đây là một trong các động lực thôi thúc tôi phát triển sự nghiệp ở lĩnh vực công nghệ giáo dục, bởi đây là công cụ có thể phổ cập giáo dục nhanh và rộng nhất, nhất là tới những vùng sâu, vùng xa", Phương Anh bộc bạch. "Điều này cũng không mâu thuẫn với ngành học của tôi vì marketing vốn là một công cụ, chứ không là một con đường nơi mình có thể tạo được nhiều tác động".

"Tôi tin hành trình cử nhân không quyết định hoàn toàn việc mình sẽ trở thành ai mà đó là môi trường chúng ta có cơ hội để tiếp tục học, học nữa, học mãi", Phương Anh nói thêm.

Bí quyết trúng tuyển thạc sĩ Harvard

Phương Anh kể, cô mất khoảng một tháng để chuẩn bị hồ sơ ứng tuyển vào Harvard và các trường ĐH khác ở Mỹ. Tuy nhiên nữ sinh 21 tuổi coi đây chỉ là bước "đóng gói" câu chuyện của mình để kể lại với các ban tuyển sinh, bởi trước đó cô đã phải liên tục trui rèn trong 3 năm ĐH và xa hơn nữa để thực sự trở thành nhân tố phù hợp nhất với trường.

Chia sẻ cụ thể, Phương Anh cho biết Harvard yêu cầu cô nộp một bài luận chính và hai bài luận phụ, cùng 3 thư giới thiệu, một CV (sơ yếu lý lịch) và một video trả lời câu hỏi trường đề ra thay cho khâu phỏng vấn. Cô cũng nộp một portfolio (hồ sơ năng lực) trình bày những dự án bản thân tâm đắc và minh chứng cho các thành tích, giải thưởng mình từng đạt được.

"Việc viết luận là thử thách nhất do lúc đó tôi vừa đi làm toàn thời gian, vừa phải tham gia chuẩn bị cho SSEAYP. Sau khoảng 10 bản thảo, tôi mới thật sự ưng ý để nộp cho Harvard", Phương Anh chia sẻ về bài luận chính của mình.

Theo Phương Anh, xuyên suốt bài luận chính là khát vọng muốn hỗ trợ cả học sinh lẫn giáo viên một cách toàn diện, nhất là trước làn sóng số hóa giáo dục hiện nay. Cô đề cập tới việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) tuy diễn ra mạnh mẽ trong giáo dục song không phải lúc nào cũng "chạm" tới được miền xa, khi ở nơi mẹ cô đang làm việc, không có chương trình đào tạo nào hướng dẫn thầy cô sử dụng những công cụ AI phổ biến như ChatGPT.

"Đó là lý do tôi tin rằng chỉ khi các nhà giáo dục thế hệ mới và thế hệ trước đây cộng hưởng với nhau, chúng ta mới có sức đổi thay nền giáo dục", cô gái 21 tuổi chia sẻ trong bài luận.

Trong thời gian theo học ở Harvard sắp tới, Phương Anh kỳ vọng có thể mở rộng vòng tròn quan hệ, kết nối với những nguồn lực nước ngoài để từ đó hỗ trợ học sinh và giáo viên Việt Nam. Ngoài ra, cô cũng kỳ vọng có thể tạo ra những cơ hội để phát triển kỹ năng mềm cho các bạn học sinh và xa hơn nữa là học bổng du học, định hướng nghề nghiệp, nói cách khác là hành trình nuôi dưỡng tài năng.

Phương Anh nhắn nhủ thêm: "Chúng ta đừng nên cố sống theo kỳ vọng của xã hội mà hãy dành thời gian cho bản thân và lắng nghe kỳ vọng từ bên trong mình, như chúng ta thực sự thích gì, muốn gì và mong sẽ trở thành ai".

Theo Báo Thanh niên