Sương sâm quê ngoại

Giàn sương sâm của ngoại.

Trước nhà ngoại có giàn lá sương sâm xanh mát, vừa làm dịu đi cái gay gắt của những ngày nắng vừa tô điểm cho khoảng sân trước thêm phần xanh tươi. Mấy mươi năm qua, cái hàng rào trước nhà ngoại dường như chỉ duy nhất một loại dây sâm ấy quấn quanh, chẳng cần đến những loài hoa sặc sỡ nào khác.

Ngày xưa, ngoại hay bảo trồng vài dây cho vui cửa vui nhà, ai ngờ đâu hết dây sương sâm này đến dây sương sâm khác cứ thế nối tiếp mọc lên. Chỉ cần qua vài trận mưa rào là dây lại xanh tươi tua tủa, vươn mình che kín cả một mảng rào lớn. Cây vừa dễ trồng, lại vừa có thứ quà quê sạch lành cho mấy đứa cháu nhỏ, thế là ngoại cứ để đấy, chăm chút mãi cho đến tận bây giờ.

Mấy đứa trẻ rất thích hái lá sương sâm.

Dù ngoại nay đã đi xa, nhưng giàn sâm năm nào vẫn cứ xanh mát ở đó như một nhân chứng cho tình cảm gia đình. Giàn dây xanh trước nhà ngoại không hề héo úa, bởi cứ qua vài đợt thu hoạch lá, mợ út tôi lại cặm cụi ươm trồng thêm vài chục dây sâm mới để thay thế cho những gốc đã già cỗi. Cứ thế, năm này qua năm khác, giàn sâm chưa bao giờ vắng bóng một màu xanh mướt thích mắt.

Bà con lối xóm cạnh nhà, mỗi khi cần ít lá sâm vò ăn trong những trưa hè oi ả, ghé sang xin là mợ út lại vui vẻ hái cho. Mợ hay cười bảo: “Mình ăn có hết đâu, cho người ta ăn chơi, chứ tốn hao gì đâu mà tiếc”. Thế nên, cái giàn sâm ấy không chỉ nuôi dưỡng tuổi thơ của mấy anh em chúng tôi mà còn thắt chặt thêm tình làng nghĩa xóm tối lửa tắt đèn có nhau.

Sương sâm ăn với nước cốt dừa là món quà quê hấp dẫn.

Mỗi lần mợ út ra tay hái lá sâm, mấy đứa nhỏ trong nhà lại nhao nhao chạy ra phụ hợ, đứa xách rổ, đứa kiễng chân với tay ngắt từng chiếc lá. Theo lời mợ út, phải hái những chiếc lá già, sậm màu thì khi vò mới ra nhiều nhựa, sâm làm ra mới có màu xanh đậm đẹp mắt và đặc quánh lại, chứ lá non hái vào vò chỉ tốn công mà chẳng nên chuyện.

Công đoạn làm sương sâm tuy hơi cực và mỏi tay đối với ai chưa quen, nhưng lại là niềm vui thích của lũ trẻ. Lá hái về được rửa sạch, vò nát thật kỹ rồi lược qua rây để lấy phần nước cốt. Chỉ cần để yên chừng một vài tiếng đồng hồ là nước sâm tự động kết đông lại thành một khối đặc mịn, xanh mướt.

Khi ăn, chỉ cần xắn từng miếng sương sâm cho vào ly, đập thêm ít đá đục, chan chút nước đường ngọt lịm cùng chút nước cốt dừa béo ngậy là đã có ngay món quà quê thanh mát, thơm ngon để giải nhiệt những ngày nóng.

Dẫu qua bao đổi thay, quê ngoại vẫn vậy, giản dị, mộc mạc mà chứa đựng biết bao ngọt ngào, dung dị qua từng mảng xanh trước hiên nhà.

PHƯƠNG LAN