Nguy cơ El Nino tái xuất, dự báo năm 2026 nóng kỷ lục

Người dân che ô tránh nắng nóng ở Tokyo, Nhật Bản. Ảnh tư liệu: Kyodo/TTXVN

Theo ông Nat Johnson, nhà khí tượng học của NOAA, trong điều kiện các yếu tố khác không đổi, hình thái El Nino điển hình có xu hướng làm nhiệt độ trung bình toàn cầu tạm thời tăng khoảng 0,1 - 0,2 độ C. Trên thực tế, đợt El Nino gần nhất đã góp phần khiến năm 2023 trở thành năm nóng thứ hai trong lịch sử quan trắc, trong khi năm 2024 nóng nhất lịch sử thế giới.

Đầu năm nay, ông Carlo Buontempo - Giám đốc Cơ quan Biến đổi Khí hậu Copernicus của Liên minh châu Âu (EU) - cũng đã nhận định năm nay có thể sẽ là một năm nóng kỷ lục nữa, nếu El Nino xuất hiện trở lại.

Tuy nhiên, theo nhà khoa học khí hậu Tido Semmler thuộc Cơ quan Khí tượng Quốc gia Ireland, nếu El Nino hình thành vào nửa cuối năm thì tác động sẽ thể hiện rõ rệt hơn vào năm sau. Ông Semmler cảnh báo, ngay cả khi không có El Nino, năm 2026 vẫn tiềm ẩn nguy cơ trở thành năm nóng nhất từng được ghi nhận do xu thế ấm lên toàn cầu.

Hiện tượng El Nino thường xuất hiện theo chu kỳ từ 2 - 7 năm, gây khô hạn tại Đông Nam Á, Australia, miền Nam châu Phi, miền Bắc Brazil, trong khi lại gây ẩm ướt tại vùng Sừng châu Phi, miền Nam nước Mỹ, Peru và Ecuador.

Trái ngược với El Nino là La Nina, thường làm mát khu vực phía Đông Thái Bình Dương trong khoảng 1- 3 năm và tạo ra những tác động thời tiết toàn cầu trái ngược lại. La Nina thường bổ sung lượng mưa cho một số khu vực tại Australia, Đông Nam Á, Ấn Độ, Đông Nam châu Phi và miền Bắc Brazil, nhưng lại gây khô hạn nhiều vùng ở Nam Mỹ. Đợt La Nina gần nhất bắt đầu từ tháng 12/2024 nhưng diễn ra tương đối yếu và ngắn và không thể ngăn 2025 trở thành năm nóng thứ 3 trong lịch sử quan trắc.

Trong bối cảnh đại dương ấm lên nhanh chóng, NOAA đã ra mắt phương pháp mới mang tên Chỉ số Đại dương Nino Tương đối (RONI) để xác định các hiện tượng El Nino và La Nina. Chỉ số này so sánh mức độ ấm hoặc lạnh của khu vực Đông và Trung Thái Bình Dương với phần còn lại của vùng nhiệt đới. NOAA khẳng định đây là “cách tiếp cận rõ ràng và đáng tin cậy hơn” để theo dõi El Nino và La Nina theo thời gian thực.

Theo TTXVN