Nội soi buồng ối dẫn lưu bàng quang thai nhi – Giải pháp can thiệp sớm cho thai nhi tắc nghẽn đường tiết niệu dưới
Nội soi buồng ối dẫn lưu bàng quang thai nhi (Fetoscopic vesico–amniotic shunt placement) là kỹ thuật can thiệp bào thai hiện đại, được chỉ định trong các trường hợp thai nhi bị tắc nghẽn đường tiết niệu dưới (Lower Urinary Tract Obstruction – LUTO). Thủ thuật nhằm đặt một ống dẫn lưu siêu nhỏ nối từ bàng quang thai nhi ra khoang ối, giúp nước tiểu thoát ra ngoài, từ đó giảm áp lực cho hệ tiết niệu và hạn chế tổn thương thận.
Theo BSCKI Vương Thị Bích Thủy – Bác sĩ Trung tâm Y học bào thai, Bệnh viện Đại học Phenikaa (PhenikaaMec), tắc nghẽn đường tiết niệu dưới có thể gây hậu quả nặng nề nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời. Khi nước tiểu không thoát được, bàng quang giãn to bất thường, áp lực ngược dòng lên niệu quản và thận khiến chức năng thận suy giảm dần, thậm chí không hồi phục.
Đáng lo ngại hơn, nước tiểu của thai nhi là nguồn chính tạo nên nước ối từ cuối tam cá nguyệt thứ hai trở đi. Vì vậy, tắc nghẽn đường tiểu thường đi kèm thiểu ối hoặc vô ối, làm phổi thai nhi không có đủ môi trường để phát triển, dẫn đến nguy cơ suy hô hấp nghiêm trọng sau sinh.
“Can thiệp nội soi buồng ối dẫn lưu bàng quang giúp giải phóng áp lực cho hệ tiết niệu, đồng thời phục hồi lượng nước ối – yếu tố then chốt cho sự phát triển của phổi và tăng cơ hội sống cho thai nhi,” BSCKI Vương Thị Bích Thủy nhấn mạnh.
Chỉ định can thiệp dựa trên đánh giá chặt chẽ
Nội soi buồng ối dẫn lưu bàng quang thai nhi thường được chỉ định cho các trường hợp tắc nghẽn đường tiết niệu dưới nặng với những dấu hiệu siêu âm điển hình như: bàng quang giãn to bất thường (megacystis), thành bàng quang dày; thận hai bên ứ nước, có thể kèm loạn sản; thiểu ối hoặc vô ối kéo dài; dấu hiệu “keyhole sign” trên siêu âm.
Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp đều có thể can thiệp. Bác sĩ sẽ loại trừ các bất thường nhiễm sắc thể, bất thường gen hoặc dị tật đa cơ quan nặng, bởi những trường hợp này có tiên lượng sống kém dù được can thiệp.

Các bác sĩ sẽ thực hiện thăm khám, chẩn đoán và tư vấn kỹ lưỡng cho thai phụ trước khi tiến hành can thiệp
Thời điểm can thiệp có ý nghĩa quyết định
Nội soi buồng ối dẫn lưu bàng quang thai nhi được chỉ định thực hiện trong khoảng tuần thai 16–26, khi phổi thai nhi đang trong giai đoạn phát triển quan trọng và có thể hưởng lợi rõ rệt từ việc phục hồi lượng nước ối. Can thiệp đúng thời điểm giúp giảm nguy cơ tổn thương thận không hồi phục và cải thiện đáng kể tiên lượng sau sinh.
Trước khi thực hiện, thai phụ sẽ được tư vấn đầy đủ về mục đích, lợi ích, nguy cơ cũng như quá trình theo dõi lâu dài cho thai nhi sau can thiệp.
Quy trình thực hiện nghiêm ngặt, đa chuyên khoa
BSCKI Vương Thị Bích Thủy chia sẻ: “Nội soi buồng ối dẫn lưu bàng quang thai nhi là kỹ thuật xâm lấn, đòi hỏi quy trình nghiêm ngặt và sự phối hợp của ê-kíp đa chuyên khoa. Tại Trung tâm Y học bào thai PhenikaaMec, thai phụ được đánh giá toàn diện bằng siêu âm chuyên sâu, xét nghiệm và tư vấn di truyền trước can thiệp kết hợp hội chẩn liên chuyên khoa để đảm bảo an toàn cho mẹ và thai nhi”.
Thủ thuật được tiến hành trong môi trường vô khuẩn, dưới hướng dẫn liên tục của siêu âm. Bác sĩ đưa kim nhỏ xuyên qua thành bụng mẹ và tử cung vào buồng ối, sau đó đặt ống dẫn lưu từ bàng quang thai nhi ra khoang ối. Sau can thiệp, thai phụ được theo dõi sát để phát hiện sớm các biến chứng như rỉ ối, co bóp tử cung hoặc lệch ống dẫn lưu.
“Khi được chỉ định đúng và thực hiện tại các trung tâm chuyên sâu, tỷ lệ thành công của kỹ thuật này có thể đạt 60–80%, giúp cải thiện rõ rệt lượng nước ối và chức năng phổi thai nhi.” – bác sĩ Thủy nhấn mạnh.

Thủ thuật được tiến hành trong phòng can thiệp bào thai tiêu chuẩn ISO 5 vô trùng tuyệt đối
Trung tâm Y học bào thai PhenikaaMec – Đơn vị triển khai kỹ thuật can thiệp bào thai theo chuẩn quốc tế
Với những dị tật nặng như tắc nghẽn đường tiết niệu dưới, việc lựa chọn cơ sở y tế có năng lực chuyên môn và kinh nghiệm can thiệp bào thai là yếu tố quyết định. Can thiệp đúng chỉ định, đúng thời điểm và đúng kỹ thuật không chỉ giúp thai nhi vượt qua giai đoạn nguy kịch mà còn cải thiện chất lượng sống lâu dài sau sinh.
Tại Việt Nam, Trung tâm Y học bào thai – Bệnh viện Đại học Phenikaa (PhenikaaMec) là một trong những cơ sở y tế ngoài công lập đầu tiên được Bộ Y tế giao thực hiện 11 kỹ thuật can thiệp bào thai khó, trong đó có nội soi buồng ối dẫn lưu bàng quang thai nhi.

Trung tâm Y học bào thai hoạt động theo mô hình khép kín, kết hợp liên chuyên khoa thực hiện thăm khám - can thiệp điều trị - hỗ trợ trong sinh - chăm sóc sau sinh cho mẹ bầu nguy cơ cao
Trung tâm Y học bào thai PhenikaaMec được đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất, trang thiết bị hiện đại và đội ngũ bác sĩ được đào tạo bài bản trong và ngoài nước. Mỗi ca can thiệp được thực hiện trong phòng mổ đạt chuẩn ISO 5 vô khuẩn tuyệt đối, với sự phối hợp của các chuyên khoa y học bào thai, sản khoa, gây mê hồi sức và nhi sơ sinh.
Ngoài ra, trung tâm còn chú trọng theo dõi lâu dài cho thai phụ và thai nhi sau can thiệp, xây dựng kế hoạch sinh và chăm sóc sau sinh phù hợp nhằm tối ưu hóa kết quả điều trị.
Mẹ bầu cần được tư vấn và quản lý thai kỳ nguy cơ cao, hãy liên hệ ngay Trung tâm Y học bào thai PhenikaaMec để được hỗ trợ:
- Địa chỉ: Tầng 6 Tòa B – Bệnh viện Đại học Phenikaa - Tổ 5, Hòe Thị, Phường Xuân Phương, Hà Nội
- Hotline trung tâm: 086 8650303
- Website: https://phenikaamec.com/
Bài, ảnh: H.H