Để độc lập nở hoa trong cuộc sống

02/09/2026 - 08:54

 - 81 năm trước, giữa Quảng trường Ba Đình, Chủ tịch Hồ Chí Minh tuyên bố trước quốc dân và thế giới: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập”. Tám mươi mốt năm sau, khi đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới, lời tuyên ngôn lịch sử đặt trước mỗi thế hệ một câu hỏi lớn: Làm thế nào để nền độc lập ấy không chỉ được giữ vững, mà ngày càng nở hoa trong cuộc sống của Nhân dân?

Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc tuyên ngôn độc lập ngày 2/9/1945. Ảnh TƯ LIỆU

Có những lời được nói ra trong một khoảnh khắc nhưng sống mãi cùng dân tộc.

Tuyên ngôn Độc lập ngày 2/9/1945 là một lời như thế. Từ quyền sống, quyền tự do, quyền mưu cầu hạnh phúc của mỗi con người, Chủ tịch Hồ Chí Minh “suy rộng ra” quyền của các dân tộc: Dân tộc nào cũng có quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do. Và Người đi đến lời tuyên bố đanh thép: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do, độc lập”.

Đó là lời khai sinh một quốc gia. Đó còn là lời khẳng định phẩm giá của một dân tộc.

Nhưng độc lập chưa bao giờ dành lấy dễ dàng. Đằng sau hai chữ thiêng liêng ấy là máu xương của biết bao thế hệ. Và sau ngày độc lập là một hành trình trường kỳ chiến đấu, hy sinh để bảo vệ chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ.

Bởi vậy, mỗi mùa Quốc khánh về, chúng ta nhớ một ngày lịch sử, thấm thía cái giá của quyền tự quyết và trách nhiệm phải làm cho giá trị ấy ngày một bền vững.

81 năm qua, Việt Nam đã đi một chặng đường dài. Từ một đất nước nghèo nàn, bị chiến tranh tàn phá, Việt Nam trở thành nền kinh tế năng động, hội nhập sâu rộng với thế giới. Từ vị thế bị cô lập, Việt Nam có quan hệ ngoại giao với 194 quốc gia, có khuôn khổ Đối tác chiến lược và Đối tác toàn diện với 45 đối tác, tham gia ngày càng sâu vào đời sống quốc tế.

Nhưng thành tựu lớn nhất của một quốc gia không thể chỉ đo bằng những con số. Độc lập cuối cùng phải được cảm nhận trong cuộc sống của con người.

Một đứa trẻ được học hành tốt hơn. Một người lao động có việc làm và thu nhập xứng đáng. Một người nông dân yên tâm với ruộng đồng. Một doanh nghiệp có cơ hội sáng tạo và lớn lên. Một gia đình có thể tin vào ngày mai. Những điều bình dị ấy mới làm nên chiều sâu của một đất nước độc lập.

Tại Lễ kỷ niệm 81 năm Quốc khánh, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh quan điểm “Nhân dân là chủ thể, là trung tâm”, lấy hạnh phúc, ấm no của Nhân dân làm mục tiêu phấn đấu; đồng thời khẳng định đất nước đang bước vào “kỷ nguyên phát triển mới”.

Đó là sự tiếp nối tự nhiên từ mùa Thu 1945 đến mùa Thu hôm nay. Năm 1945, chúng ta khẳng định quyền được sống tự do của một dân tộc. Hôm nay, chúng ta phải chứng minh năng lực phát triển của một quốc gia độc lập.

Một đất nước độc lập không thể chỉ đủ sức đứng vững, phải đủ sức đi xa. Đó là một nền kinh tế có nội lực và sức cạnh tranh; một thể chế giải phóng nguồn lực; khoa học - công nghệ trở thành động lực tăng trưởng; giáo dục tạo ra những con người làm chủ tương lai; một xã hội kỷ cương, công bằng, nhân ái. Hội nhập với thế giới nhưng không hòa tan; hợp tác với bên ngoài nhưng luôn giữ vững lợi ích quốc gia - dân tộc.

Độc lập trong thời đại mới vì thế không chỉ là bảo vệ từng tấc đất, vùng biển, bầu trời Tổ quốc. Độc lập còn là khả năng tự mình quyết định con đường phát triển, tự mình tạo dựng sức mạnh và tự mình chịu trách nhiệm trước tương lai.

Hai mốc 2030 và 2045 đang ở phía trước. Khát vọng trở thành nước có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; rồi trở thành nước phát triển, thu nhập cao, phồn vinh và hạnh phúc là những mục tiêu lớn. Nhưng lịch sử chưa bao giờ được viết bằng khát vọng đơn thuần.

Phải biến khát vọng thành năng suất, sáng tạo và hành động. Phải biến quyết tâm thành kết quả. Phải để mỗi chính sách đi vào cuộc sống, mỗi nguồn lực được khơi thông và mỗi người dân có thêm cơ hội đóng góp.

Cha ông đã giành độc lập bằng máu xương. Các thế hệ đi trước đã giữ gìn độc lập bằng chiến đấu và dựng xây. Còn thế hệ hôm nay phải làm cho độc lập sinh ra sức mạnh, sức mạnh sinh ra phồn vinh, và phồn vinh trở lại phục vụ con người. Đó là cách chúng ta trả lời lịch sử.

Ngày 2/9/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh tuyên bố quyền độc lập của dân tộc Việt Nam trước thế giới. Ngày 2/9 hôm nay, mỗi người Việt Nam có thể góp một phần vào việc chứng minh giá trị của quyền độc lập ấy bằng chính công việc, trách nhiệm và khát vọng của mình.

81 năm đã qua, lời tuyên ngôn vẫn còn đó. Nhưng lịch sử không chỉ hỏi chúng ta đã nhận được gì từ đất nước. Lịch sử còn hỏi: Chúng ta sẽ để lại gì cho đất nước? Câu trả lời không nằm ở những lời lớn lao mà nằm trong chính cuộc sống chúng ta cùng nhau tạo dựng hôm nay.

ĐỨC BÌNH