Đề xuất phạt 1 tỷ đồng với nhiều hành vi vi phạm trong lĩnh vực thủy sản

14/03/2026 - 13:02

Dự thảo Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản của Bộ Nông nghiệp và Môi trường gửi Bộ Tư pháp thẩm định đề xuất phạt 1 tỷ đồng với nhiều vi phạm của cá nhân trong lĩnh vực này.

Những vi phạm bị đề xuất phạt 1 tỷ đồng

Tại Dự thảo Nghị định, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất phạt tối đa 1 tỷ đồng đối với một số hành vi vi phạm hành chính do cá nhân thực hiện trong lĩnh vực thủy sản. Trường hợp tổ chức có hành vi vi phạm như của cá nhân thì mức phạt tiền bằng 2 lần mức phạt tiền đối với cá nhân.

CÁC HÀNH VI VI PHẠM BỊ ĐỀ XUẤT MỨC PHẠT 1 TỶ ĐỒNG

Nội dung quy định

Hành vi, mức phạt cụ thể

Điều 21. Vi phạm quy định hoạt động của tàu cá trên các vùng biển

Phạt tiền từ 800.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng đối với thuyền trưởng và chủ tàu cá vi phạm một trong những hành vi sau:

a) Hoạt động thủy sản không theo quy định về khai thác, bảo vệ nguồn lợi thủy sản trong vùng biển quốc tế không thuộc quyền quản lý của tổ chức nghề cá khu vực;

b) Hoạt động thủy sản không đúng quy định tại vùng biển thuộc quyền quản lý của tổ chức nghề cá khu vực.

Điều 23. Vi phạm quy định về giấy phép khai thác thủy sản

7. Phạt tiền từ 800.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng đối với chủ tàu cá vi phạm một trong các hành vi sau:

a) Tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 24m trở lên khai thác thủy sản trên biển không có giấy phép khai thác thủy sản hoặc giấy phép khai thác thủy sản đã hết hạn;

b) Khai thác thủy sản tại vùng biển của quốc gia, vùng lãnh thổ khác hoặc vùng biển thuộc quyền quản lý của tổ chức nghề cá khu vực mà không có giấy phép khai thác thủy sản hoặc giấy phép khai thác thủy sản hết hạn hoặc không có giấy chấp thuận hoặc giấy chấp thuận hết hạn;

c) Tàu cá nước ngoài hoạt động trong vùng biển Việt Nam mà không có giấy phép khai thác thủy sản hoặc giấy phép khai thác thủy sản hết hạn.

Điều 44. Vi phạm quy định về nhập khẩu, xuất khẩu, tạm nhập, tái xuất, chuyển khẩu, quá cảnh đối với thủy sản

- Phạt tiền từ 800.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng đối với lô hàng từ 2.000 kg trở lên đối với một trong các hành vi vi phạm về nhập khẩu, tạm nhập, tái xuất, chuyển khẩu, quá cảnh đối với thủy sản có nguồn gốc từ khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định của quốc gia ven biển có thẩm quyền hoặc tổ chức nghề cá khu vực.

- Phạt tiền từ 800.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng đối với lô hàng từ 2.000 kg trở lên đối với hành vi xuất khẩu trái phép loài thủy sản không đáp ứng điều kiện trong danh mục loài thủy sản xuất khẩu có điều kiện mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.

Điều 45. Hành vi cản trở hoạt động quản lý nhà nước về thủy sản

Phạt tiền từ 800.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng đối với hành vi che giấu, giả mạo hoặc hủy chứng cứ vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ nguồn lợi thủy sản trong trường hợp tái phạm.

Đề xuất phạt 1 tỷ đồng với nhiều hành vi vi phạm trong lĩnh vực thủy sản

Ngư dân xã Tam Xuân, TP Đà Nẵng đón tàu khai thác thủy sản về bờ. Ảnh: LINH AN

Tiếp tục cam kết chặt chẽ về phòng, chống khai thác IUU

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai thi hành Nghị định số 38/2024/NĐ-CP còn bộc lộ một số bất cập, hạn chế. Bên cạnh đó, những năm gần đây, thế giới đang có xu hướng áp dụng cơ chế quản lý nghiêm ngặt đối với ngành thủy sản.

Cụ thể, trong xu hướng toàn cầu siết chặt hoạt động chống khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), các quốc gia, đặc biệt là những thị trường lớn như EU, Hoa Kỳ và Nhật Bản… áp dụng hệ thống kiểm soát nghiêm ngặt nhằm ngăn chặn sản phẩm từ hoạt động khai thác IUU. Nhiều biện pháp được triển khai như quy định nhật ký điện tử, truy xuất nguồn gốc bắt buộc, kiểm tra hồ sơ tàu cá, kiểm soát cập cảng và thiết lập cơ chế xử lý nghiêm đối với tàu vi phạm. Điều này tạo ra yêu cầu tất yếu đối với các quốc gia xuất khẩu thủy sản phải hoàn thiện hệ thống pháp luật và tăng cường thực thi.

Nhiều quốc gia đã và đang áp dụng rộng rãi các công nghệ số như hệ thống giám sát hành trình (VMS), thiết bị nhận dạng tự động (AIS), nhật ký khai thác điện tử, cơ sở dữ liệu truy xuất nguồn gốc điện tử… nhằm tăng cường và nâng cao tính minh bạch, hỗ trợ dự báo nguồn lợi và phát hiện sớm các hành vi vi phạm.

Xu hướng các thị trường và yêu cầu chứng nhận cũng ngày càng cao. Các thị trường nhập khẩu chủ lực yêu cầu sản phẩm thủy sản phải đảm bảo tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, tuân thủ lao động và trách nhiệm xã hội. Các chứng nhận bền vững ngày càng trở thành điều kiện bắt buộc để tiếp cận thị trường, đặt ra yêu cầu đối với các quốc gia xuất khẩu phải kiện toàn yêu cầu về chứng nhận sản phẩm thủy sản, trong đó có việc xử lý vi phạm đối với các tổ chức, cá nhân thực hiện các hành vi trái quy định của pháp luật để xuất khẩu thủy sản.

Đề xuất phạt 1 tỷ đồng với nhiều hành vi vi phạm trong lĩnh vực thủy sản

Tàu Cảnh sát biển thuộc Hải đoàn 21 tuyên truyền IUU cho ngư dân khai thác hải sản tại khu vực biển giáp ranh Việt Nam - Thái Lan - Malaysia. Ảnh: qdnd.vn

Như vậy, về tổng thể, bối cảnh quốc tế về quản lý thủy sản hiện nay đang chuyển mạnh sang mô hình khai thác, nuôi trồng và thương mại dựa trên nguyên tắc bền vững, minh bạch và tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế.

Điều này tạo ra cả thách thức và cơ hội cho các quốc gia có ngành thủy sản phát triển, đòi hỏi phải tiếp tục hoàn thiện thể chế, tăng cường thực thi pháp luật và nâng cao năng lực quản lý. Trước bối cảnh trong nước và quốc tế, Nghị định số 38/2024/NĐ-CP cần thiết phải được thay thế để phù hợp với chủ trương, định hướng của Đảng, thực tiễn quản lý nhà nước và tăng cường xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản trong thời điểm hiện nay.

Qua đó, tăng tính răn đe, hiệu lực, hiệu quả, góp phần bảo vệ phát triển nguồn lợi thủy sản bền vững; nâng cao nhận thức của tổ chức, cá nhân trong việc chấp hành nghiêm quy định pháp luật về thủy sản, đặc biệt là các quy định về chống khai thác IUU.

Theo QĐND