Khi phụ nữ An Giang làm chủ doanh nghiệp

Bà Huỳnh Thị Khuyến (thứ hai, từ trái qua) giới thiệu sản phẩm gạo lúa - tôm tại lễ tổng kết dự án “Cải thiện khả năng tiếp cận thị trường quốc tế của doanh nghiệp tôm và lúa gạo” do Tổ chức Oxfarm tại Việt Nam tổ chức.

Lớn lên trong gia đình có truyền thống làm nông nghiệp sạch, bà Châu Thị Nương, ngụ xã Cô Tô sớm nhận ra giá trị của việc tạo ra những sản phẩm trên mảnh đất quê hương. Cha của bà là ông Châu Thành Phú từng dành nhiều tâm huyết khai phá vùng đất khó, tìm hướng canh tác hiệu quả cho nông dân. Tiếp nối tâm huyết ấy, năm 2019, bà Nương quyết định bỏ nghề giáo để khởi nghiệp trồng nấm sạch, tận dụng phụ phẩm nông nghiệp phát triển thành chuỗi sản xuất và chế biến sâu mang thương hiệu Hiền Nương.

Từ nấm mối đen, nấm linh chi đến đông trùng hạ thảo, sản phẩm được phát triển thành trà, thực phẩm sấy khô và nhiều dòng sản phẩm khác. Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến sức khỏe, bà nhìn thấy cơ hội đưa những sản phẩm giàu dinh dưỡng đến gần hơn với các gia đình. “Tôi muốn tận dụng những gì sẵn có ở quê để tạo ra sản phẩm có giá trị, vừa giảm lãng phí phụ phẩm nông nghiệp, vừa phục vụ nhu cầu của người tiêu dùng”, bà Nương nói.

Đằng sau lựa chọn ấy là sự giao thoa giữa tư duy của người làm doanh nghiệp và sự chăm chút vốn quen thuộc của người phụ nữ dành cho gia đình. Khi đầu tư vào dòng sản phẩm chăm sóc sức khỏe, bà Nương không chỉ nghĩ đến thị trường mà còn hướng đến nhu cầu sử dụng những sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, được sản xuất theo quy trình kiểm soát chặt chẽ. Hiện Hợp tác xã Nông nghiệp Tà Đảnh do bà làm Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 30 lao động nữ đồng bào Khmer, lợi nhuận hằng năm hàng tỷ đồng.

Nếu bà Nương chọn cây nấm để khởi nghiệp thì bà Huỳnh Thị Khuyến - Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn một thành viên Kinh doanh lúa gạo Duyên Ngọc ở xã An Minh lại dành phần lớn cuộc đời mình gắn bó với hạt lúa, hạt gạo. Con đường của bà là những lần gây dựng cơ nghiệp, rồi chấp nhận làm lại từ đầu để tìm hướng đi phù hợp hơn với thị trường và người tiêu dùng.

Bà Châu Thị Nương (hàng đầu, giữa) cùng nhân công đóng gói phôi nấm linh chi.

Năm 2000, bà Khuyến bắt đầu mua lúa, xay xát, buôn bán gạo tại Cà Mau. Nhờ chịu khó và nhạy bén, sau 5 năm bà xây dựng được 3 lò sấy và 1 nhà máy. Tưởng rằng cơ nghiệp đã dần vững vàng, nhưng từ năm 2015, giá lúa gạo biến động thất thường, việc kinh doanh liên tục gặp khó khăn. Cố gắng cầm cự thêm 2 năm, bà vẫn không tránh khỏi thua lỗ, đành giao lại nhà máy, lò sấy cho người thân quản lý để trở về làm thương lái.

Từ Cà Mau, bà rong ruổi qua Cà Mau, Cần Thơ rồi đến các vùng trồng lúa ở An Giang. Những chuyến đi, những lần tiếp xúc với nông dân giúp bà nhận ra sản xuất lúa theo lối cũ phụ thuộc nhiều vào vật tư nông nghiệp và giá cả thị trường khiến nông dân đối mặt với không ít rủi ro. Từ đó, bà Khuyến bắt đầu tìm hiểu hướng canh tác hữu cơ, giảm tác động đến môi trường và nâng cao giá trị hạt gạo.

Năm 2021, bà thử sức với mô hình lúa - tôm, liên kết thu mua các giống lúa phù hợp tại Vĩnh Thuận, đưa sản phẩm đến đối tác các tỉnh để cung ứng ra thị trường phía Bắc. Kết quả ban đầu tạo thêm niềm tin để bà mở rộng hợp tác với các hợp tác xã tại Vĩnh Thuận, An Minh, An Biên, từng bước xây dựng chuỗi liên kết từ đầu vào sản xuất đến đầu ra tiêu thụ.

Chọn An Minh làm nơi gắn bó lâu dài, bà Khuyến thành lập doanh nghiệp, hỗ trợ nông dân tìm nguồn vật tư, lựa chọn giống lúa và kết nối tiêu thụ. Mạng lưới liên kết dần mở rộng thêm 12 hợp tác xã. Sau đó, bà tiếp tục đưa sản phẩm đến Rạch Giá, xây dựng thương hiệu gạo sạch, hướng đến gạo lúa - tôm có giá trị gia tăng.

Với bà Khuyến, xây dựng thương hiệu không chỉ là đưa sản phẩm ra thị trường mà còn phải tạo được niềm tin bằng chất lượng và sự ổn định. Bà hiểu rằng hành trình ấy còn nhiều khó khăn, từ vốn đầu tư, tổ chức sản xuất đến tìm kiếm thị trường. Nhưng sau những lần được, mất, bà tin bản thân đã chọn đúng hướng.

Bà Khuyến nói: “Tôi muốn hạt gạo của mình đi được xa hơn, không chỉ bán được mà còn phải có chất lượng, có thương hiệu. Xây dựng chuỗi liên kết lúa - tôm, phát triển gạo sạch là để nông dân có đầu ra ổn định, đồng thời người tiêu dùng có thêm lựa chọn an toàn cho bữa ăn gia đình. Sau nhiều năm lăn lộn với nghề lúa gạo, tôi không muốn dừng lại ở việc mua đi bán lại mà mong tạo dựng sản phẩm mang lại giá trị thiết thực cho cộng đồng”.

ĐẶNG LINH