Khởi động dự án quan trọng của ngành khảo cổ và nghiên cứu Kinh Thánh

01/07/2026 - 14:52

 - Mới đây, một dự án nghiên cứu quốc tế quy mô lớn vừa được khởi động tại Israel với mục tiêu làm sáng tỏ một trong những bí ẩn quan trọng nhất của ngành khảo cổ và nghiên cứu Kinh Thánh. Dự án trị giá 2,5 triệu euro, do Hội đồng Nghiên cứu châu Âu (ERC) tài trợ, sẽ kết hợp trí tuệ nhân tạo (AI) với các phương pháp phân tích hóa học hiện đại nhằm truy tìm nguồn gốc của những bản thảo cổ hơn 2.000 năm tuổi.

Ảnh cắt từ clip.

Nhóm nghiên cứu sẽ kết hợp các lĩnh vực như hóa học vật liệu, cổ tự học, nghiên cứu cấu trúc bản thảo (codicology) và AI để tái dựng bối cảnh địa lý, văn hóa cũng như mạng lưới tri thức liên quan đến quá trình hình thành các bản thảo.

Được xem là một trong những phát hiện khảo cổ học quan trọng nhất thế kỷ XX, Cuộn Sách Biển Chết (Dead Sea Scrolls) bao gồm những bản chép cổ nhất từng được biết đến của nhiều sách trong Kinh Thánh Hebrew, cùng hàng trăm tác phẩm văn học Do Thái có niên đại vào cuối thời kỳ Đền thờ thứ Hai. Tuy nhiên, sau nhiều thập kỷ nghiên cứu, giới học giả vẫn chưa xác định được chính xác nơi nhiều bản thảo được chế tác, chuẩn bị vật liệu và sao chép.

Nhóm nghiên cứu sẽ phân tích khoảng 250 mẫu vật gồm giấy da, giấy cói và mực viết thuộc bộ sưu tập Cuộn Sách Biển Chết do Cơ quan Cổ vật Israel bảo quản. Ảnh cắt từ clip

Theo các nhà khoa học, việc xác định thành phần hóa học sẽ giúp truy vết nguồn nguyên liệu, kỹ thuật chế tác cũng như mối liên hệ giữa các trung tâm sao chép bản thảo cổ. Khối dữ liệu thu được sẽ được AI xử lý để phát hiện những quy luật phức tạp mà các phương pháp phân tích truyền thống khó nhận diện.

R.G