Ngư dân kiên trì bám biển trước áp lực giá nhiên liệu tăng

Áp lực chi phí đè nặng

Gắn bó với nghề biển hơn một thập kỷ, ngư dân Dương Văn Dương, xóm 9, xã Rạng Đông hiểu rõ từng con sóng, luồng cá. Con tàu dài 15,8 m của gia đình anh trước đây hoạt động đều đặn, mỗi chuyến ra khơi trong ngày tiêu thụ khoảng 1.000 lít dầu, sản lượng trung bình đạt 5 - 7 tấn hải sản. Tuy nhiên, khi giá dầu tăng, tổng chi phí cho một chuyến biển đi trong ngày đã vượt ngưỡng 50 triệu đồng.

Anh Dương Văn Dương chia sẻ, nếu tính đủ chi phí, có chuyến gần như không có lãi, thậm chí bị lỗ. Việc cắt giảm chuyến biển là điều không mong muốn, bởi khi tàu nằm bờ kéo dài sẽ ảnh hưởng đến thu nhập của các lao động theo tàu, đồng thời làm gián đoạn nhịp sản xuất vốn đã ổn định. Do vậy, để giữ nghề và duy trì việc làm cho các lao động, anh vẫn cố gắng duy trì mỗi tháng 2 - 3 chuyến ra khơi dù phải chấp nhận gồng gánh chi phí.

Ngư dân Vũ Văn Trọng, xóm Ngọc Việt, xã Nghĩa Lâm cũng đang đối mặt với bài toán kinh tế ngày càng khó giải. Sở hữu tàu trên 15m chuyên khai thác cá mòi, cá tạp phục vụ chế biến, trước đây tàu có thể ra khơi thường xuyên, nhưng nay phải giảm tần suất đáng kể. Mỗi tháng, anh chỉ dám đi 1 - 2 chuyến để giữ chân lao động, cân đối chi phí. Không ít thời điểm, tàu phải nằm bờ chờ giá dầu hạ nhiệt hoặc chờ thời tiết thuận lợi hơn để tăng hiệu quả khai thác.

Anh Vũ Văn Trọng cho biết, một chuyến biển hiện nay chỉ đạt sản lượng khoảng 2 - 3 tấn hải sản, trong khi với giá nhiên liệu hiện tại thì phải đạt tối thiểu 4 tấn mới có thể hòa vốn. Chi phí nhiên liệu tăng cao trong khi giá bán không tăng tương ứng nên càng đi nhiều càng rủi ro. Nhiều chủ tàu buộc phải tính toán kỹ lưỡng từng chuyến ra khơi, từ lựa chọn ngư trường đến thời gian bám biển nhằm hạn chế tối đa chi phí phát sinh.

Ông Đới Xuân Lư, Phó Giám đốc Ban Quản lý Cảng cá Ninh Bình cho biết, giá nhiên liệu tăng đã tác động trực tiếp đến hiệu quả khai thác thủy sản của ngư dân. Chi phí đầu vào tăng cao khiến nhiều tàu hoạt động cầm chừng, thậm chí tạm dừng khai thác trong một số thời điểm. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến thu nhập của ngư dân mà còn tác động đến chuỗi cung ứng thủy sản tại địa phương.

Giữ nhịp ra khơi

Dù đối mặt với nhiều khó khăn, phần lớn ngư dân vẫn nỗ lực duy trì hoạt động khai thác, giữ nhịp ra khơi như một cách để ổn định cuộc sống và giữ gìn nghề truyền thống. Sự chủ động thích ứng, cùng với sự hỗ trợ kịp thời từ chính quyền và ngành chức năng, đang là những yếu tố quan trọng giúp ngư dân từng bước vượt qua giai đoạn khó khăn.

Theo thống kê của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Ninh Bình, toàn tỉnh hiện có 1.384 tàu cá có chiều dài từ 6m trở lên. Tàu có chiều dài từ 15m chiếm số lượng lớn là lực lượng chủ lực trong khai thác hải sản xa bờ. Ba tháng đầu năm 2026, tổng sản lượng khai thác toàn tỉnh ước đạt hơn 14.000 tấn; trong đó khai thác biển đạt 12.759 tấn.

Thời gian qua, lượng tàu thuyền ra vào các cảng cá, bến cá trên địa bàn tỉnh Ninh Bình có xu hướng giảm so với trước. Không khí nhộn nhịp thường thấy vào mỗi chuyến cập bến, xuất bến trầm lắng hơn khi nhiều chủ tàu buộc phải cân nhắc kỹ lưỡng trước mỗi chuyến ra khơi. Trong bối cảnh giá nhiên liệu tăng, việc duy trì hoạt động khai thác trở thành bài toán khó, đòi hỏi sự tính toán chặt chẽ và linh hoạt từ phía ngư dân.

Bên cạnh việc chủ động cắt giảm số chuyến biển, khai thác gần bờ để tiết kiệm chi phí nhiên liệu, nhiều chủ tàu cũng thay đổi đối tượng đánh bắt để phù hợp hơn với điều kiện thực tế. Nhiều ngư dân đã chủ động thay đổi phương thức sản xuất, tăng cường liên kết để duy trì nhịp ra khơi. Việc hình thành các tổ, đội khai thác trên biển đang phát huy hiệu quả rõ rệt, giúp các tàu hỗ trợ nhau về thông tin ngư trường, chia sẻ kinh nghiệm, đồng thời giảm thiểu chi phí nhiên liệu thông qua việc phối hợp hành trình. Không chỉ vậy, sự liên kết còn góp phần nâng cao mức độ an toàn trong quá trình khai thác, đặc biệt trong điều kiện thời tiết diễn biến phức tạp. Tuy nhiên, các giải pháp này chỉ mang tính tình thế, bởi về lâu dài vẫn cần những phương án căn cơ để đảm bảo sinh kế bền vững cho ngư dân.

Ông Ngô Hoài Nam, Chủ tịch UBND xã Rạng Đông cho biết, chính quyền đang tích cực tuyên truyền, vận động ngư dân chủ động thích ứng với biến động giá nhiên liệu. Đồng thời khuyến khích bà con áp dụng các giải pháp tiết kiệm chi phí, phối hợp với các cơ quan chức năng để nắm bắt, đề xuất chính sách hỗ trợ kịp thời. Bên cạnh đó, việc tổ chức lại sản xuất theo hướng liên kết tổ, đội trên biển; bảo dưỡng máy móc, thiết bị thường xuyên cũng là một giải pháp quan trọng nhằm giảm chi phí và nâng cao hiệu quả khai thác.

Ngành nông nghiệp tỉnh Ninh Bình cũng tiếp tục theo dõi sát tình hình, đồng thời đưa ra các khuyến cáo nhằm hỗ trợ ngư dân thích ứng với biến động. Việc điều chỉnh kế hoạch sản xuất theo hướng linh hoạt được đặc biệt nhấn mạnh. Ngư dân được khuyến khích lựa chọn ngư trường phù hợp, rút ngắn thời gian bám biển khi cần thiết và áp dụng các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu trong quá trình khai thác. Bên cạnh đó, công tác thông tin, dự báo ngư trường và thời tiết tiếp tục được tăng cường nhằm giúp ngư dân chủ động hơn trong mỗi chuyến biển, từ đó hạn chế rủi ro và tối ưu hóa hiệu quả kinh tế.

Trong bối cảnh giá nhiên liệu nhiều biến động, việc duy trì nhịp sản xuất trên biển không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn góp phần bảo đảm ổn định đời sống xã hội và phát triển bền vững ngành thủy sản tỉnh Ninh Bình.