Từ 2 lên 100 cơ sở đào tạo luật: Quy mô tăng mạnh, tiến sĩ luật vẫn thiếu

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, nhu cầu về nguồn nhân lực pháp lý tại Việt Nam vẫn còn rất lớn, đặc biệt ở trình độ cao như tiến sĩ luật.

Mạng lưới đào tạo luật phát triển mạnh

PGS.TS Trịnh Quốc Trung - Trưởng phòng đào tạo sau đại học, Trường đại học Luật TP.HCM - nhận định xét trên bình diện quốc tế, mật độ luật sư tại Việt Nam vẫn ở mức thấp so với nhiều quốc gia.

Dữ liệu cập nhật của Liên đoàn Luật sư Việt Nam tính đến tháng 9-2025, Việt Nam hiện có khoảng trên 20 luật sư/100.000 dân, tăng đáng kể so với mức 11 luật sư/100.000 dân trước đây. Tuy nhiên con số này vẫn cách xa các nước dẫn đầu như Israel (694 luật sư/100.000 dân), Brazil, Ý, Mỹ...

(Số luật sư/100.000 dân của một số quốc gia theo World Population Review)

Ông Trung cho rằng sự thiếu hụt này đặt ra yêu cầu cấp thiết trong việc mở rộng và nâng cao chất lượng đào tạo pháp luật, đặc biệt ở bậc sau đại học.

Từ hai cơ sở được phép đào tạo luật vào năm 1995, đến năm 2025 cả nước đã có khoảng 100 cơ sở đào tạo ngành luật ở các trình độ.

Riêng năm học 2024 - 2025 có hơn 90 cơ sở đào tạo trình độ đại học. Trong đó 39 cơ sở đào tạo thạc sĩ và 10 cơ sở đào tạo tiến sĩ luật.

Trong năm 2025, năm cơ sở lớn tuyển sinh đào tạo tiến sĩ luật gồm Trường đại học Luật Hà Nội, Trường đại học Luật TP.HCM, Trường đại học Luật (Đại học Quốc gia Hà Nội), Trường đại học Luật (Đại học Huế) và Học viện Hành chính và Quản trị công với tổng chỉ tiêu hàng trăm nghiên cứu sinh.

Đáng chú ý chỉ có ba cơ sở đào tạo từ 5 ngành tiến sĩ trở lên gồm: Trường đại học Luật Hà Nội (7 ngành), Trường đại học Luật TP.HCM (5 ngành) và Trường đại học Luật - Đại học Quốc gia Hà Nội (6 ngành). Điều này cho thấy sự tập trung đào tạo chuyên sâu vẫn còn hạn chế.

Quy mô tiến sĩ luật đào tạo tăng, thời gian đào tạo kéo dài

Trường đại học Luật TP.HCM từ năm 2004 - 2025 đã tuyển sinh 22 khóa đào tạo tiến sĩ với 5 ngành và có 310 nghiên cứu sinh trúng tuyển.

Trong giai đoạn 2021 - 2025, quy mô tuyển sinh đào tạo trình độ tiến sĩ luật của trường tăng bình quân hơn 20%.

Tính đến ngày 28-2, trường đã có 88 nghiên cứu sinh hoàn thành chương trình đào tạo, trong đó 84 nghiên cứu sinh đã được cấp bằng và 4 nghiên cứu sinh đang trong quy trình xem xét công nhận học vị và cấp bằng tiến sĩ luật.

"Thời gian trung bình để nghiên cứu sinh hoàn thành chương trình đào tạo, được công nhận học vị và cấp bằng tiến sĩ là 5 năm", ông Trung cho biết thêm.

Về định hướng sắp tới, đại diện Trường đại học Luật TP.HCM cho biết giai đoạn 2026 - 2030 sẽ tập trung mở rộng quy mô đào tạo tiến sĩ luật, trước khi chuyển sang giai đoạn nâng cao chất lượng và quốc tế hóa trong giai đoạn 2030 - 2035.

Các chuyên gia cho rằng để đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế, Việt Nam không chỉ cần gia tăng số lượng mà còn phải chú trọng nâng cao chất lượng đào tạo tiến sĩ luật gắn với chuẩn mực quốc tế và thực tiễn nghề nghiệp.

Theo Báo Tuổi Trẻ