“Hạ tầng mềm” quyết định tương lai y tế

28/07/2026 - 09:45

 - Tại An Giang, dữ liệu y tế đang từng bước trở thành “hạ tầng mềm” cốt lõi, làm nền tảng cho hệ sinh thái y tế số hiện đại và minh bạch. Phó Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Trần Quang Hiền (ảnh) - Giám đốc Sở Y tế chia sẻ về những thành tựu nổi bật, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cũng như chiến lược bứt phá giai đoạn 2026 - 2030.

- Phóng viên: Ngành y tế An Giang đã đạt được những kết quả đột phá nào trong hạ tầng kỹ thuật và tạo lập hồ sơ sức khỏe điện tử thời gian qua?

- Ông Trần Quang Hiền: Chuyển đổi số y tế của An Giang đạt được những nền móng vững chắc. Đến nay 100% cơ sở khám, chữa bệnh trên địa bàn triển khai các hệ thống quản lý chuyên ngành (HIS, LIS, RIS/PACS) và kết nối liên thông dữ liệu bảo hiểm y tế. Toàn tỉnh có 46/46 cơ sở khám, chữa bệnh hoàn thành triển khai bệnh án điện tử (EMR) theo đúng lộ trình của Bộ Y tế. 100% cơ sở sử dụng căn cước công dân và sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID trong tiếp nhận bệnh nhân.

Ngành y tế đã tạo lập hồ sơ sức khỏe điện tử cho 1,9 triệu nhân khẩu. Ngành quyết liệt triển khai “Chiến dịch rà soát, làm sạch, xây dựng dữ liệu; cấp căn cước, tài khoản định danh điện tử cá nhân, tổ chức; sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID”. Việc tạo lập này giúp thay đổi căn bản từ quản lý hồ sơ giấy sang quản lý sức khỏe số thống nhất, liên tục và trọn đời cho mỗi người dân.

Khi lịch sử y tế được lưu giữ điện tử, người dân không phải mang nhiều giấy tờ khi đi khám bệnh, giảm trùng lặp xét nghiệm, tiết kiệm thời gian và chi phí. Bác sĩ có thể tiếp cận nhanh tiền sử bệnh, dị ứng thuốc để đưa ra phác đồ chẩn đoán chính xác. Đồng thời, dữ liệu giúp ngành y tế chuyển trạng thái từ chữa bệnh thụ động sang quản lý sức khỏe chủ động, theo dõi liên tục bệnh mạn tính và dự phòng bệnh tật ngay tại cộng đồng.

- Phóng viên: Ứng dụng AI và việc xây dựng hệ sinh thái y tế số đang được tỉnh triển khai như thế nào tại các cơ sở y tế, thưa ông?

- Ông Trần Quang Hiền: An Giang bước đầu ứng dụng AI khá toàn diện trong quản lý, điều hành, tổng hợp báo cáo hành chính, khai thác dữ liệu chuyên môn và đào tạo nhân lực. Các đơn vị tiêu biểu đã triển khai hiệu quả như Bệnh viện Đa khoa Tân Châu tích hợp thuật toán thông minh trực tiếp trên phần mềm HIS, hỗ trợ bác sĩ lâm sàng tự động đối chiếu thông tin thuốc, phát hiện tương tác và cảnh báo rủi ro kịp thời. Trung tâm Y tế Thoại Sơn và Bệnh viện Sản - Nhi Kiên Giang đưa vào vận hành giải pháp AI (ONE AI của MISA) phục vụ hoạt động chuyên môn và quản trị. Trung tâm Y tế Châu Phú, Tịnh Biên, Tân Hiệp, Châu Thành, Long Xuyên tích hợp AI vào hệ thống hành chính, tiếp nhận tự động, tổng hợp báo cáo và tra cứu thông tin chuyên môn. Bệnh viện Đa khoa Kiên Giang triển khai AI trong chẩn đoán lâm sàng, giáo dục và quản lý.

Tỉnh đang xây dựng hệ sinh thái y tế số kết nối đồng bộ giữa HIS, LIS, RIS/PACS, EMR, sổ sức khỏe điện tử với các cơ sở dữ liệu quốc gia. Chúng tôi triển khai kiosk thông minh, thanh toán không dùng tiền mặt, chữ ký số để tạo thành chuỗi dịch vụ y tế thông minh, liên thông từ tuyến tỉnh đến tận y tế cơ sở.

- Phóng viên: Để vượt qua các điểm nghẽn hiện tại và bứt phá trong giai đoạn 2026 - 2030, ngành y tế An Giang sẽ tập trung vào những giải pháp chiến lược nào?

- Ông Trần Quang Hiền: Khó khăn lớn nhất hiện nay là chất lượng và tính đồng bộ của dữ liệu giữa các hệ thống; nguồn nhân lực chuyển đổi số chưa đồng đều; tiến độ hoàn thiện hồ sơ cấp độ an toàn thông tin ở một số đơn vị còn chậm.

Sở Y tế ký kết hợp tác chuyển đổi số trong lĩnh vực y tế cùng Hội Nghiên cứu và Ứng dụng Công nghệ Y - Sinh Việt Nam. Ảnh: HẠNH CHÂU

Để bứt phá giai đoạn 2026 - 2030, ngành y tế sẽ tập trung vào 4 nhóm giải pháp trọng tâm: Hoàn thiện hạ tầng và Trung tâm điều hành dữ liệu y tế (IOC); hoàn thành triển khai bệnh án điện tử theo đúng quy định; xây dựng kho dữ liệu sức khỏe “đúng, đủ, sạch, sống” gắn với VNeID để phục vụ khám, chữa bệnh, dự báo dịch bệnh và hoạch định chính sách y tế; mở rộng ứng dụng AI và phân tích dữ liệu lớn trong quản lý, chẩn đoán và điều trị.

Công nghệ hay AI dù hiện đại đến đâu cũng chỉ phát huy hiệu quả khi có dữ liệu chính xác và được cập nhật liên tục. Dữ liệu chính là “hạ tầng mềm” kết nối toàn bộ hoạt động y tế, quyết định năng lực phát triển của ngành trong tương lai. Tôi mong đội ngũ cán bộ y tế tiếp tục đổi mới tư duy, chủ động làm chủ công nghệ và chuẩn hóa dữ liệu trong từng thao tác chuyên môn. Người dân cần tích cực sử dụng căn cước, kích hoạt tài khoản định danh VNeID mức 2, tích hợp thẻ bảo hiểm y tế và tạo lập sổ sức khỏe điện tử trên VNeID. Khi dữ liệu được chia sẻ đúng quy định và khai thác hiệu quả sẽ là tài sản chung quý giá phục vụ chăm sóc sức khỏe toàn dân, hướng tới nền y tế hiện đại, công bằng và nhân văn.

- Phóng viên: Xin cảm ơn ông!

HẠNH CHÂU thực hiện