Bộ Giáo dục và Đào tạo: Câu hỏi về “Steve Jobs Việt Nam” trong đề Ngữ văn là phần phân hóa học sinh

12/06/2026 - 18:18

Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, câu nghị luận xã hội: Làm thế nào để có những “Steve Jobs Việt Nam” trong đề thi Ngữ văn kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 là phần phân hóa học sinh, và khi ra đề, câu hỏi đã được nhóm tác giả chắt lọc, tra cứu cẩn thận, có tính toán đến yếu tố vùng miền.

Thí sinh tại kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Thí sinh tại kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Chiều 12/6, tại họp báo thông tin nhanh về công tác tổ chức thi, kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã trao đổi nội dung liên quan đến đề thi, trong đó có đề thi môn Ngữ văn.

Thông tin bước đầu đánh giá về đề thi của kỳ thi, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, theo đánh giá ban đầu của các chuyên gia và xã hội, đề thi các bài thi/môn thi bám sát Chương trình giáo dục phổ thông 2018, theo đúng cấu trúc định dạng đề thi đã được công bố; có sự phân hóa phù hợp bảo đảm cho các mục tiêu xét công nhận tốt nghiệp trung học phổ thông; đánh giá chất lượng dạy, học ở các nhà trường và các địa phương và công tác chỉ đạo của các cơ quan quản lý giáo dục; cung cấp dữ liệu đủ độ tin cậy, trung thực, đánh giá đúng năng lực của học sinh để các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp sử dụng trong tuyển sinh theo tinh thần tự chủ.

img-9592.jpg

Quang cảnh buổi họp báo của Bộ Giáo dục và Đào tạp chiều 12/6

Trả lời câu hỏi của báo chí liên quan đến những câu hỏi, tranh luận đặt ra với đề thi Ngữ văn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Ngọc Hà cho biết, công tác đề thi là nhiệm vụ trọng tâm, được lãnh đạo Bộ và Ban chỉ đạo chỉ đạo sát sao. Một trong những nội dung chỉ đạo là bảo đảm tính chất không chệnh lệch giữa các vùng miền, từ cách phát âm,... để tạo tính công bằng cao nhất trong các môn học cho thí sinh.

Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng Nguyễn Ngọc Hà cho hay đã nhận được những ý kiến chung quanh nội dung của câu nghị luận xã hội trong đề Ngữ văn (câu 1, phần Viết).

screenshot-2026-06-12-at-165815.png

Câu hỏi phần nghị luận xã hội trong đề thi Ngữ văn tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026

“Những nội dung này trong quá trình soạn thảo đề cũng đã được bàn thảo. Đây là nội dung đặt vào phần phân hóa học sinh. Một điều khác biệt là năm nay, câu hỏi này tính 2 điểm, còn năm trước 2025, nội dung Nghị luận xã hội là 4 điểm. Do đó, đây là phần phân hóa và có tính mới", Phó Cục trưởng Nguyễn Ngọc Hà nói tại họp báo.

Cũng theo ông Nguyễn Ngọc Hà, phần Nghị luận xã hội đánh giá khả năng hiểu biết, lập luận của học sinh. Trong lệnh hỏi đã rất rõ ràng, không hỏi về thông tin chi tiết, ghi nhớ máy móc như tiểu sử.

img-9625.jpg

Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng Nguyễn Ngọc Hà thông tin về những nội dung chung quanh đề thi Ngữ văn

Cụm từ "Steve Jobs Việt Nam" được đặt trong ngoặc kép, sử dụng như phép ẩn dụ. Việc nhận diện hình ảnh ẩn dụ này cũng là một nội dung được đưa vào để đánh giá năng lực của thí sinh.

Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Ngọc Hà

Trước băn khoăn rằng Steve Jobs cùng các nhân vật nổi tiếng người Mỹ có thể xa lạ với học sinh miền núi, ông Nguyễn Ngọc Hà cho biết yếu tố vùng miền đã được tính đến, với lệnh hỏi "rõ ràng, đầy đủ", không yêu cầu học sinh phải nhớ máy móc thông tin cá nhân của Steve Jobs.

Bên cạnh đó, cụm từ "Steve Jobs Việt Nam" được đặt trong ngoặc kép, sử dụng như phép ẩn dụ. Việc nhận diện hình ảnh ẩn dụ này cũng là một nội dung được đưa vào để đánh giá năng lực của thí sinh. Đọc đầy đủ câu hỏi sẽ thấy trong câu hỏi nói tới 3 nhân vật nổi tiếng, là biểu tượng công nghệ. Quá trình biên soạn đề, từng câu, từng từ đã được chắt lọc cẩn thận, tham khảo ý kiến chuyên môn, và cả tra từ điển một số từ như “phát minh, đổi mới”.

Ông Nguyễn Ngọc Hà khẳng định thêm, môn Văn khác những môn thi khác, là vừa có tính khoa học, vừa có tính nghệ thuật. Với những môn học khác nhiều trường hợp kiểm tra nội dung quy định rõ trong chương trình, nhưng môn Văn có những nội dung mở. So sánh với chương trình 2006, đề thi xoay quanh hơn chục tác phẩm dẫn đến việc học sinh học theo văn mẫu. Học sinh có thể viết rất hay nhưng lại theo văn mẫu, hạn chế sự cảm thụ của học sinh.

Với chương trình mới, Chương trình giáo dục phổ thông 2018, nhiều nội dung đã được đưa vào đề thi, như tác phẩm của Nguyễn Đình Thi, hay nghị luận xã hội có tính thông điệp về đổi mới khoa học công nghệ...

Tại họp báo, Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng cho biết, đề thi mở nên đáp án cũng phải mở; và cần tôn trọng quan điểm của thí sinh, tôn trọng sự sáng tạo hay các ý kiến phản biện. Ông cho biết, Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp nhận thông tin, ý kiến từ các chuyên gia, giáo viên, báo chí... tuy nhiên, để có đánh giá toàn diện thì cần phải đến khi có kết quả chấm thi, phổ điểm.

Theo Nhân Dân