Chủ động ứng phó sạt lở

Khắc phục điểm sạt lở bờ Bắc kênh Vịnh Tre tại xã Vĩnh Thạnh Trung. Ảnh: THANH TIẾN

Diễn biến phức tạp

Những năm qua, tình hình sụt lún, sạt lở trên địa bàn tỉnh diễn biến ngày càng phức tạp. Tại các địa phương ven sông Hậu, sông Tiền, thời gian gần đây hiện tượng này có xu hướng tăng. Ông Lê Trà Bảo Khương - Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Vĩnh Thạnh Trung cho biết: “Từ năm 2020 đến nay, Sở Nông nghiệp và Môi trường thực hiện gia cố, khắc phục 6 điểm sạt lở trên tuyến Bắc kênh Vịnh Tre với tổng chiều dài 474m, kinh phí gần 20 tỷ đồng. Mới đây, địa bàn xảy ra vụ sạt lở bờ sông tại kho Công ty Lương thực thực phẩm An Giang, làm sụp hoàn toàn bờ kè bảo vệ, 2 băng tải lúa gạo xuống sông. Hiện, doanh nghiệp nỗ lực khắc phục sạt lở để hoạt động trở lại”.

Tại xã Châu Phú, đầu tháng 6/2026 cũng xảy ra vụ sạt lở tại khu vực tổ 1, ấp Vĩnh Phúc với chiều dài hơn 60m, ăn sâu vào đất liền từ 5 - 10m. Các lớp đất ven bờ bị sụt trượt, trôi xuống lòng sông, tạo hàm ếch và khoảng trống lớn, tiềm ẩn nguy cơ tiếp tục sạt lở và mở rộng phạm vi ảnh hưởng.

Theo ông Nguyễn Phùng Anh Vũ - Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Châu Phú, vụ sạt lở làm hư hỏng hoàn toàn 1 cầu sắt kết hợp gỗ dài 15m, ảnh hưởng đến việc đi lại của người dân trong khu vực. Đồng thời, làm ảnh hưởng đến 6 hộ dân sinh sống gần khu vực sạt lở, tổng thiệt hại khoảng 700 triệu đồng. “Sau khi xảy ra vụ sạt lở, chúng tôi cử lực lượng hỗ trợ người dân thực hiện rào chắn, cắm biển cảnh báo, bố trí đèn tín hiệu tại 2 đầu khu vực sạt lở để bảo đảm an toàn, không cho người và phương tiện lưu thông qua khu vực nguy hiểm. Đồng thời, báo cáo Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh để có giải pháp khắc phục phù hợp, kịp thời nhằm bảo đảm an toàn cho người dân trong khu vực”, ông Nguyễn Phùng Anh Vũ cho biết.

Trên bình diện toàn tỉnh, hiện tượng sụt lún, sạt lở diễn ra rất phức tạp. Trong mùa khô năm 2023 - 2024, khu vực vùng đệm U Minh Thượng xảy ra tình trạng sụt lún đất với chiều dài khoảng 11,4km, thiệt hại 207 tỷ đồng; 42 căn nhà bị sụt lún, thiệt hại khoảng 5,54 tỷ đồng. Năm 2025, toàn tỉnh xảy ra 105 vụ sạt lở, rạn nứt, sụt lún đất bờ sông, kênh, rạch với tổng chiều dài 5.254m, ảnh hưởng 72 căn nhà, thiệt hại khoảng 12,83 tỷ đồng.

Hiện, Ủy ban nhân dân tỉnh tập trung khắc phục các khu vực sạt lở cấp bách được 77/119 km bờ biển và 95,41/424 km bờ sông, kênh, rạch bị sạt lở, nguy cơ sạt lở; tổ chức di dời dân cư đến nơi an toàn.

Tăng cường các giải pháp

Trước diễn biến của hiện tượng sụt lún, sạt lở đất, Ủy ban nhân dân tỉnh yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp các sở, ngành hoàn thành việc rà soát, cụ thể hóa và triển khai thực hiện đầy đủ chủ trương, định hướng của Đảng, văn bản hướng dẫn thi hành trong các lĩnh vực: Tài nguyên nước, thủy lợi, phòng, chống thiên tai, đất đai, lâm nghiệp, tài nguyên khoáng sản, khí tượng thủy văn. Trong đó, tập trung xây dựng, triển khai hiệu quả cơ chế, chính sách hỗ trợ, khuyến khích chuyển đổi cơ cấu cây trồng, mùa vụ phù hợp điều kiện tự nhiên của địa phương. Đặc biệt, tập trung triển khai đề án phát triển bền vững 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp và đề án bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững tỉnh.

Ủy ban nhân dân tỉnh yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường đề xuất đầu tư xây dựng, nâng cấp các công trình phòng, chống sụt lún, sạt lở, kiểm soát mặn, giữ ngọt, điều tiết nguồn nước tại các khu vực ven biển, cửa sông và vùng thường xuyên chịu ảnh hưởng của hạn hán, mặn xâm nhập. Tập trung quản lý chặt chẽ hoạt động khai thác cát lòng sông, nước ngầm và các hoạt động có nguy cơ làm gia tăng sụt lún, sạt lở, ngập úng, mặn xâm nhập. Sở chỉ đạo, kiểm tra, phối hợp các địa phương xử lý vi phạm pháp luật về thủy lợi, đê điều và phòng, chống thiên tai.

Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Lê Hữu Toàn, sở phối hợp các sở, ngành rà soát, đánh giá hiệu quả, tác động của các công trình đê điều, thủy lợi, cơ sở hạ tầng ngành nông nghiệp và môi trường đầu tư. Trên cơ sở đó, khắc phục hạn chế, kịp thời điều chỉnh dự án, công trình còn bất cập. Sở ưu tiên đề xuất đầu tư cho các dự án có tính tổng thể, liên vùng, đa mục tiêu, thích ứng thông minh, ứng dụng khoa học, công nghệ, hạ tầng thiết yếu, thích ứng với biến đổi khí hậu, nước biển dâng thông qua các đề án, dự án lấn biển, kè chống sạt lở.

“Chúng tôi tập trung xử lý những điểm sạt lở đặc biệt nguy hiểm trên sông Tiền, sông Hậu, nhất là các khu vực uy hiếp trực tiếp khu dân cư, công trình hạ tầng trọng yếu và các tuyến quốc lộ, đường tỉnh nhằm bảo vệ đời sống, sản xuất của người dân, tạo điều kiện để các địa phương phát triển kinh tế - xã hội bền vững”, ông Lê Hữu Toàn nói.

THANH TIẾN