Chuẩn hóa chất lượng trong hành nghề khám, chữa bệnh

28/03/2026 - 07:47

Tổ chức kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề khám, chữa bệnh là một nội dung quan trọng, tác động trực tiếp đến chất lượng nguồn nhân lực và sự phát triển bền vững của hệ thống y tế. Đây cũng là bước đi quan trọng nhằm bảo đảm chất lượng, an toàn và hiệu quả trong hoạt động khám, chữa bệnh.

Hướng dẫn thực hành trong đào tạo bác sĩ răng hàm mặt tại Trường đại học Y Dược (Đại học Quốc gia Hà Nội).

Hướng dẫn thực hành trong đào tạo bác sĩ răng hàm mặt tại Trường đại học Y Dược (Đại học Quốc gia Hà Nội).

Hội đồng Y khoa Quốc gia là tổ chức do Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập, có chức năng đánh giá độc lập năng lực hành nghề khám, chữa bệnh; hoạt động theo nguyên tắc tập thể, dân chủ, độc lập, công khai và minh bạch.

Các nhiệm vụ trọng tâm của Hội đồng bao gồm: Chủ trì xây dựng, cập nhật bộ công cụ đánh giá năng lực hành nghề; xây dựng Quy chế kiểm tra và Bộ tiêu chí đối với cơ sở tổ chức kiểm tra; xây dựng kế hoạch và trực tiếp tổ chức các kỳ kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề...

Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Viết Tiến, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Y khoa Quốc gia cho biết: “Việc tổ chức kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề khám, chữa bệnh là một trong những quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023 và được hướng dẫn chi tiết tại Nghị định số 96/2023/NĐ-CP của Chính phủ nhằm bảo đảm chất lượng, an toàn và hiệu quả trong hoạt động khám, chữa bệnh. Hoạt động này trước hết nhằm mục đích bảo đảm người hành nghề có đủ năng lực chuyên môn, kỹ năng và đạo đức nghề nghiệp, qua đó nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và an toàn người bệnh. Việc đánh giá sẽ từng bước giúp chuẩn hóa nguồn nhân lực y tế theo các tiêu chuẩn chung, tiến tới hội nhập quốc tế”.

Hoạt động kiểm tra, đánh giá năng lực không nhằm tạo thêm rào cản, mà là công cụ chuẩn hóa chất lượng hành nghề, bảo đảm quyền lợi người bệnh và nâng cao uy tín nghề nghiệp của đội ngũ nhân viên y tế.

Đây không chỉ là yêu cầu của pháp luật, mà còn là xu thế tất yếu khi hiện nay nhiều quốc gia trên thế giới đang triển khai nhằm chuẩn hóa chất lượng hành nghề y khoa, tiệm cận các chuẩn mực nghề nghiệp và thông lệ quốc tế.

Trong quá trình chuẩn bị triển khai, Hội đồng Y khoa Quốc gia đã nghiên cứu, tham khảo kinh nghiệm của một số quốc gia về mô hình tổ chức và cấu trúc đánh giá năng lực hành nghề.

Các mô hình này đều hướng tới đánh giá toàn diện, kết hợp giữa kiến thức chuyên môn, kỹ năng thực hành, khả năng xử lý tình huống và năng lực nghề nghiệp thực tế, với trọng tâm là an toàn người bệnh và nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh.

Những kinh nghiệm quốc tế này được tiếp thu có chọn lọc, trên cơ sở phù hợp với điều kiện, bối cảnh và hệ thống pháp luật của Việt Nam; trong đó nhấn mạnh đánh giá độc lập, kết hợp lý thuyết và thực hành, lấy an toàn người bệnh làm trọng tâm.

Trong phiên họp gần nhất, Hội đồng Y khoa Quốc gia đã thông qua việc tổ chức kỳ kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề khám, chữa bệnh đầu tiên vào tháng 12/2027 cho 4 nhóm chức danh bác sĩ, gồm: Bác sĩ đa khoa, bác sĩ y học dự phòng, bác sĩ y học cổ truyền và bác sĩ răng hàm mặt.

Đối với chức danh y sĩ và điều dưỡng, hộ sinh sẽ tiến hành từ năm 2028; với các chức danh còn lại gồm: Kỹ thuật y, dinh dưỡng lâm sàng, cấp cứu viên ngoại viện và tâm lý lâm sàng sẽ tiến hành kiểm tra từ năm 2029.

Hiện nay, Hội đồng Y khoa Quốc gia đang phối hợp chặt chẽ với Bộ Y tế và các cơ quan, đơn vị liên quan trong việc xây dựng kế hoạch, tổ chức triển khai và hướng dẫn thực hiện, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ trên phạm vi toàn quốc.

Để tạo thuận lợi cho người tham dự, việc tổ chức kiểm tra, đánh giá sẽ được bố trí tại một số khu vực (dự kiến có 6 khu vực).

Quá trình triển khai được thực hiện theo lộ trình phù hợp, có tính chuyển tiếp, tuân thủ Luật Khám bệnh, chữa bệnh và các văn bản hướng dẫn, bảo đảm không gây xáo trộn đối với người hành nghề và các cơ sở đào tạo. Về hình thức, sẽ sử dụng trắc nghiệm khách quan, dự kiến thực hiện trên máy tính.

Đến nay, Bộ Y tế đã phê duyệt chuẩn năng lực nghề nghiệp đối với một số chức danh trong lĩnh vực khám, chữa bệnh và sẽ từng bước phê duyệt cho toàn bộ các chức danh.

Chuẩn năng lực nghề nghiệp là căn cứ quan trọng để các cơ sở đào tạo xây dựng, rà soát và điều chỉnh chương trình đào tạo; đồng thời là căn cứ cốt lõi để Hội đồng Y khoa Quốc gia xây dựng bộ công cụ và tổ chức kiểm tra, đánh giá theo quy định.

Mặt khác, chuẩn năng lực nghề nghiệp sẽ góp phần tăng cường sự gắn kết giữa đào tạo và thực tiễn hành nghề, bảo đảm chất lượng nguồn nhân lực y tế trong giai đoạn mới. Việc lựa chọn thời điểm cuối năm 2027 để tổ chức kỳ kiểm tra, đánh giá năng lực đầu tiên nhằm bảo đảm những bước chuẩn bị tốt nhất và phù hợp cho cả việc tổ chức cũng như đối với người tham dự.

Hội đồng Y khoa Quốc gia đang xây dựng các quy định, quy trình để hướng tới công bằng, khách quan, minh bạch và bảo đảm chất lượng, an toàn.

Đây là lần đầu Việt Nam triển khai hoạt động này, cho nên bên cạnh thuận lợi không tránh khỏi những khó khăn, thách thức từ việc xây dựng quy chế, quy trình kiểm tra đến ngân hàng câu hỏi và tổ chức kiểm tra, đánh giá. Cùng với đó, là tâm lý lo lắng của người tham dự cũng như dư luận xã hội.

Tuy nhiên, với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và phối hợp chặt chẽ của Bộ Y tế cùng đồng hành của các cơ sở đào tạo, kỳ kiểm tra, đánh giá này sẽ được tiến hành đạt kết quả. Qua đó, góp phần nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh cho người dân.

Theo Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan, việc có một cơ quan đánh giá độc lập sẽ buộc các cơ sở đào tạo y khoa nâng cao chất lượng giảng dạy và đầu ra, tránh tình trạng “đào tạo ồ ạt”.

Qua đó, chỉ những người đủ trình độ chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp mới được cấp giấy phép hành nghề. Điều này nhằm bảo vệ quyền lợi của người bệnh, hạn chế các sai sót y khoa.

Người đứng đầu ngành y tế cũng kỳ vọng, Hội đồng Y khoa Quốc gia sẽ tham mưu cho Chính phủ và Bộ Y tế các giải pháp chuẩn hóa, chuyên nghiệp hóa và hiện đại hóa ngành y tế Việt Nam từ đào tạo đến hành nghề, bảo đảm quyền lợi cho người dân và hội nhập với chuẩn mực quốc tế.

Theo Nhandan.vn