Lấy vườn nuôi vườn

Chăn nuôi kết hợp kinh tế vườn trong mô hình VAC tại xã Hòa Hưng. Ảnh: HOÀNG MAI

Ở ấp Nguyễn Tấn Thiêm, xã Giồng Riềng, mô hình kinh tế VAC của ông Hứa Thành Tâm (54 tuổi) là minh chứng sinh động cho tinh thần cần cù, sáng tạo của nông dân An Giang. Trên diện tích 1,2ha vườn được cải tạo từ vườn tạp, ông trồng 450 gốc xoài các loại, kết hợp nuôi bò, nuôi ốc bươu đen và sản xuất lúa 2 vụ. Trước khi có được cơ ngơi hôm nay, ông Tâm từng trải qua những năm tháng bôn ba mưu sinh, thuê đất trồng xoài tận biên giới. Năm 2012, trở về quê, ông quyết tâm làm lại từ chính mảnh đất cha mẹ để lại. Từ sản lượng ban đầu chỉ 500 - 700kg/năm, chủ yếu bán lẻ trong vùng, đến nay vườn xoài của ông đạt khoảng 30 tấn/năm, cho thu nhập ổn định.

Mô hình VAC đòi hỏi tư duy làm nông nghiệp tổng hợp, khép kín. Phân bò được ủ làm phân hữu cơ bón cho vườn xoài; cỏ trong vườn trở thành thức ăn cho bò; trái cây dạt được tận dụng làm thức ăn cho ốc, nhờ đó chi phí sản xuất giảm đáng kể, đất được cải tạo, cây trồng phát triển ổn định. Bình quân mỗi năm, mô hình mang lại lợi nhuận hơn 200 triệu đồng. Riêng dịp Tết, gia đình ông thu thêm khoảng 30 triệu đồng từ xoài.

Tại xã Hòa Hưng, anh Lê Văn Duẫn khai thác tối đa lợi thế tự nhiên, không bỏ phí nguồn lực. Từ diện tích đất lúa nhiễm phèn, năng suất thấp, anh mạnh dạn cải tạo chuyển sang trồng mít ruột đỏ. “Đi công tác ở tỉnh Hậu Giang cũ, thấy người ta trồng mít ruột đỏ hiệu quả, tôi về cải tạo vườn, trồng thử 100 gốc. Thấy hợp đất, cây phát triển tốt, tôi mạnh dạn mở rộng thêm 350 gốc trên 8.000m²”, anh Duẫn kể. Hiện, mỗi năm anh thu 2 vụ, vụ chính từ tháng 9 - 10 được giá, lãi hơn 100 triệu đồng/vụ, còn 250 gốc mít đang cho trái ổn định.

Anh Duẫn còn phát triển mô hình VAC hữu cơ tuần hoàn, nuôi 12 con dê lấy phân, đào ao nuôi ốc bươu đen, cá sặc rằn, trồng thêm khoai mì, môn giòn làm thức ăn cho ốc. Toàn bộ phụ phẩm nông nghiệp, phân dê và trái mít dạt được ủ thành phân hữu cơ bón cho vườn cây giúp giảm khoảng 30% chi phí sản xuất/năm, đất tơi xốp, cây trồng ít sâu bệnh, môi trường ao nuôi được bảo vệ.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Hòa Hưng Trần Hoàng Trọng cho biết: “Những mô hình lấy vườn nuôi vườn không chỉ giúp người dân nâng cao thu nhập mà còn giảm chi phí, ổn định sinh kế và bảo vệ môi trường. Thời gian tới, xã tiếp tục chỉ đạo các ngành, đoàn thể, trong đó có Hội Nông dân xã đẩy mạnh tuyên truyền, hỗ trợ kỹ thuật và nhân rộng mô hình phù hợp, gắn với tái cơ cấu nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới bền vững”.

Thực tiễn từ các mô hình trên, kinh tế vườn, VAC phù hợp với định hướng sản xuất hữu cơ, nông nghiệp xanh góp phần bảo vệ môi trường, nâng cao chất lượng nông sản và đáp ứng yêu cầu phát triển nông thôn mới. Khi được tiếp sức bằng chính sách hỗ trợ vốn, kỹ thuật, sự đồng hành của hội nông dân và chính quyền địa phương, các mô hình VAC hiệu quả đang từng bước được nhân rộng, trở thành điểm tựa sinh kế bền vững cho người dân nông thôn.

HOÀNG MAI