Phát hiện 255 mảnh vỏ trứng khủng long 68 triệu năm tuổi

10/09/2026 - 10:38

Hóa thạch trứng của nhóm khủng long lớn nhất từng tồn tại vừa được phát hiện ở miền nam Argentina, tạo ra nhiều thắc mắc.

Phát hiện trứng khủng long khổng lồ ở nơi không ngờ tới - Ảnh 1.

Một ổ trứng khủng long titanosaur hóa thạch - Ảnh: DARLA ZELENITSKY

Hóa thạch trứng của nhóm khủng long lớn nhất từng tồn tại vừa được phát hiện ở miền nam Argentina, cho thấy những "gã khổng lồ" cổ đại này có thể sinh sản ở những vùng vĩ độ cao, xa đường xích đạo.

Trứng khủng long khổng lồ ở nơi lạnh giá, xa xích đạo

Nghiên cứu công bố trên tạp chí Royal Society Open Science cho biết các mảnh vỏ trứng được phát hiện tại hệ tầng Chorrillo trong hai đợt khảo sát năm 2020 và 2024.

Các hóa thạch có niên đại khoảng 68 triệu năm, thời điểm khu vực này nằm ở vĩ độ 55-60 độ Nam.

Theo nhóm nghiên cứu do nhà cổ sinh vật học Darla Zelenitsky thuộc Đại học Calgary (Canada) dẫn đầu, đây là bằng chứng về môi trường làm tổ ở vĩ độ cao nhất từng được biết đến của nhóm khủng long chân thằn lằn. Phát hiện cũng là bằng chứng chắc chắn về trứng khủng long ở khu vực cực nam Trái đất.

Trước đó, hóa thạch xương Titanosaur đã được tìm thấy ở nhiều khu vực xa xích đạo như Nam Cực, miền nam Argentina, Mông Cổ và bang Texas (Mỹ). Tuy nhiên, giới khoa học chưa có bằng chứng rõ ràng cho thấy chúng từng làm tổ tại những nơi này.

Titanosaur là nhóm khủng long ăn thực vật, có cổ dài và kích thước rất lớn. Một số con được ước tính nặng tới 75 tấn.

Khủng long khổng lồ làm tổ thế nào ở vùng lạnh?

Phát hiện trứng khủng long khổng lồ ở nơi không ngờ tới - Ảnh 2.

Trứng khủng long rất hiếm có hóa thạch vì vỏ trứng tương đối mỏng và dễ vỡ - Ảnh: DARLA ZELENITSKY

Theo các nhà khoa học, Titanosaur có thể đã thích nghi với điều kiện nhiệt độ thấp bằng cách đào những ụ tổ bằng đất và thực vật. Nhiệt sinh ra trong quá trình phân hủy thực vật có thể cung cấp phần lớn lượng nhiệt cần thiết để ấp trứng.

Vỏ trứng Titanosaur có nhiều lỗ nhỏ. Nếu để ngoài trời, trứng dễ mất nước, khiến phôi không thể phát triển. Khi được chôn trong đất, cát hoặc thảm thực vật, môi trường bên trong tổ có thể duy trì độ ẩm thích hợp.

Các nhà khoa học cho rằng Titanosaur nhiều khả năng không ấp trứng bằng cơ thể do kích thước quá lớn. Chúng có thể đẻ trứng rồi rời đi, tương tự cách sinh sản của nhiều loài bò sát hiện nay.

Điều đáng chú ý là dù thuộc nhóm động vật lớn nhất từng sống trên Trái đất, trứng Titanosaur lại tương đối nhỏ. Mỗi quả chỉ chứa khoảng 4 lít chất lỏng, trong khi con non nặng khoảng 4kg - rất nhỏ so với cơ thể trưởng thành.

Các tổ trứng có thể cũng khá lớn. Nếu Titanosaur làm tổ theo đàn, mỗi tổ có thể tạo thành một ụ đất và thực vật rộng khoảng bằng một bàn picnic, đủ để để lại dấu vết trên cảnh quan.

Phát hiện mới cho thấy Titanosaur có khả năng thích nghi với môi trường khắc nghiệt hơn nhiều so với những gì giới khoa học từng biết, trong đó có khả năng hoàn thành chu kỳ sinh sản ở những vùng xa xích đạo.

Theo Báo Tuổi Trẻ