Chính quyền Ai Cập công bố phục chế thành công bức tranh "Hai anh em" (Tondo of the Two Brothers) thuộc bộ sưu tập chân dung xác ướp Fayoum nổi tiếng từ thế kỷ thứ 2. Theo AP, đây là bước chuẩn bị quan trọng để mang tuyệt tác này ra nước ngoài triển lãm lần đầu tiên.

Bức tranh cổ "Hai anh em" được trưng bày tại Bảo tàng Ai Cập (Cairo). Ảnh: AP
Để hoàn thành công trình, các chuyên gia phục chế từ Rome (Ý) đã phối hợp cùng đội ngũ Bảo tàng Ai Cập tại Tahrir, nơi lưu giữ bộ sưu tập, làm việc liên tục trong 3 tuần.
Theo AP, chân dung xác ướp Fayoum là dòng tranh độc đáo, chủ yếu vẽ bằng sáp nóng chảy trên tấm gỗ mỏng rồi đặt lên mặt người chết bên trong lớp vải quấn. Phong cách này pha trộn giữa nghi thức tang lễ truyền thống của Ai Cập với ảnh hưởng nghệ thuật Hy Lạp - La Mã.
Bức "Hai anh em" được đánh giá là độc bản nhờ khung tranh hình tròn và khắc họa cùng lúc hai nhân vật thay vì một. Nhờ đợt phục chế này, các đường nét của người anh trai nằm ở phía bên phải bức tranh đã được khôi phục rõ nét.

Du khách ghi hình bức chân dung "Demos" thuộc bộ sưu tập Fayoum tại Bảo tàng Ai Cập (Cairo). Ảnh: AP
Ông Aly Abdel Halim, Giám đốc Bảo tàng Ai Cập tại Tahrir cho biết, công tác bảo tồn đòi hỏi sự cẩn trọng tối đa. Khung gỗ của bức tranh đã bị mối mọt gặm nhấm nặng nề, trong khi lớp màu vẽ trên bề mặt lại cực kỳ giòn và dễ vỡ.
Theo Bộ trưởng Du lịch và Cổ vật Ai Cập Sherif Fathy, dự án thể hiện sự hợp tác hiệu quả giữa chuyên gia hai nước trong việc gìn giữ di sản cho thế hệ sau.
Sau khi phục chế, bức tranh cùng phần lớn bộ sưu tập sẽ được Ai Cập cho mượn để trưng bày tại Rome từ tháng 11.2026 đến tháng 5.2027. Ông Tomaso Radaelli, Chủ tịch MondoMostre (đơn vị tổ chức sự kiện) cho biết, triển lãm sẽ quy tụ hơn 110 hiện vật cổ, bao gồm tranh gỗ, vải liệm, mặt nạ, tượng cẩm thạch và trang sức.
Israel trả 22 cổ vật cho Hy Lạp
Theo AP, hôm 14/10, Israel trao trả 22 cổ vật bị đưa ra khỏi Hy Lạp trái phép. Sự kiện diễn ra trong bối cảnh Athens đang đẩy mạnh chiến dịch quốc tế nhằm đòi lại các tác phẩm điêu khắc nổi tiếng từng bị mang khỏi khu đền Acropolis.
Bộ trưởng Văn hóa Hy Lạp Lina Mendoni đã tiếp nhận số hiện vật này từ Cơ quan Cổ vật Israel và ông Amir Ganor, Trưởng bộ phận phòng chống trộm cắp của cơ quan này, tại Bảo tàng Khảo cổ Quốc gia ở Athens.
"Đây là lần đầu tiên Israel trả lại cổ vật cho Hy Lạp, mở ra sự hợp tác chặt chẽ hơn giữa hai nước trong việc bảo vệ di sản. Mỗi lần cổ vật được về lại quê hương đều mang ý nghĩa biểu tượng rất lớn", bà Mendoni chia sẻ với AP.

Các cổ vật Hy Lạp có niên đại từ thế kỷ thứ 6 và thứ 5 trước Công nguyên được trưng bày tại buổi lễ tiếp nhận ở Bảo tàng Khảo cổ Quốc gia (Athens) sau khi được Israel trao trả. Ảnh: AP
Bộ sưu tập được trao trả gồm một tượng nhỏ bằng đồng hình phụ nữ và nhiều đồ gốm như bình đựng dầu, bình hai quai, cốc uống nước có khắc họa tiết thần thoại và hoa văn hình học. Các chuyên gia xác định niên đại sơ bộ của số cổ vật này nằm trong khoảng từ năm 700 đến 320 trước Công nguyên.
Việc mở rộng hợp tác văn hóa nằm trong nỗ lực của Hy Lạp nhằm tạo sức nặng cho cuộc vận động đòi lại các tác phẩm điêu khắc Parthenon 2.500 tuổi. Những kiệt tác này từng bị tháo gỡ khỏi đền Acropolis và hiện đang trưng bày tại Bảo tàng Anh ở London.
Những năm gần đây, Hy Lạp và Israel đã thắt chặt quan hệ trên nhiều lĩnh vực. Hồi tháng 8, Israel ký thỏa thuận trị giá 3 tỉ euro (khoảng 3,5 tỉ USD, tương đương hơn 88.000 tỉ đồng) xây dựng hệ thống phòng không "Lá chắn Achilles" cho Hy Lạp. Đây được xem là hợp đồng quốc phòng lớn nhất từ trước đến nay giữa hai nước.
Tại buổi lễ, đại diện hai bên không công bố chi tiết về cách thức phát hiện cũng như con đường số cổ vật này bị tuồn ra khỏi Hy Lạp. Thông thường, các hiện vật trôi nổi trong những bộ sưu tập tư nhân ở nước ngoài đều có nguồn gốc từ các vụ đào trộm.
Đại sứ Israel tại Hy Lạp, bà Pninat Yanay, cho biết số hiện vật này được thu hồi sau một cuộc điều tra của chính quyền Israel về đường dây buôn bán cổ vật trái phép. "Tại cả Hy Lạp và Israel, khảo cổ học luôn có vị trí đặc biệt. Nó giúp chúng ta hiểu rõ nguồn gốc và căn tính của mình", bà Yanay nhấn mạnh.
Theo Thanh Niên