An Giang khắc phục hạn chế trong chống khai thác IUU

Bốc dỡ thủy sản tại Cảng cá Tắc Cậu, xã Bình An.

Tăng cường kiểm soát tàu cá

Với đội tàu cá lớn, ngư trường rộng, công tác kiểm soát hoạt động khai thác thủy sản ở tỉnh vẫn còn khó khăn, nhất là tỷ lệ tàu cá thực tế sử dụng hệ thống truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác điện tử (eCDT) còn thấp, hạ tầng cảng cá chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu.

Theo Ban Chỉ đạo về chống khai thác IUU tỉnh, đến ngày 9/10 toàn tỉnh có 10.903 tàu cá được cập nhật thông tin trên hệ thống cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VNFishbase), trong đó 7.031 tàu tham gia eCDT. Tuy nhiên, mới có 2.595 tàu thực tế sử dụng hệ thống eCDT từ khi triển khai, chiếm khoảng 24% tổng số tàu cá. Đáng chú ý, còn khoảng 1.851 tàu có chiều dài từ 15m trở lên chưa tham gia eCDT, chiếm 52% số tàu thuộc nhóm này.

Bên cạnh đó, số liệu thống kê giữa cảng cá và lực lượng biên phòng tại một số địa bàn vẫn còn chênh lệch về số lượt tàu, số lượt cập, rời cảng. Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Lê Hữu Toàn, nguyên nhân chênh lệch một phần do toàn tỉnh hiện chỉ có 2 cảng cá chỉ định và 2 cảng cá loại III được áp dụng eCDT, chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu cập, rời cảng của ngư dân. Để khắc phục tình trạng này, tỉnh đang rà soát, triển khai xác định và công bố một số điểm tập kết cá tại một số địa phương trong tỉnh.

Ông Lê Hữu Toàn cho biết ngành nông nghiệp tiếp tục phối hợp các lực lượng chức năng và địa phương rà soát dữ liệu tàu cá, tăng cường kiểm soát hoạt động khai thác, đẩy mạnh thực hiện eCDT và truy xuất nguồn gốc thủy sản. Trọng tâm là quản lý chặt tàu cá, bảo đảm thông tin được cập nhật thống nhất, hướng dẫn chủ tàu, thuyền trưởng chấp hành đầy đủ quy định trước khi ra khơi. Đồng thời, tỉnh kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường sớm hướng dẫn quy định về rà soát, công bố và quản lý các bến cá, điểm lên cá tạm thời, tạo cơ sở thực hiện thống nhất, phù hợp thực tế địa phương, không làm gián đoạn công tác kiểm soát tàu cá.

Tập trung xử lý vụ việc tồn đọng

Tại cuộc họp Ban Chỉ đạo quốc gia về chống khai thác IUU lần thứ 36, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh gỡ cảnh báo “thẻ vàng” là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng từ nay đến cuối năm, gắn với mục tiêu phát triển ngành thủy sản bền vững.

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng yêu cầu toàn hệ thống chính trị thực hiện nghiêm “5 không” gồm không phát sinh tàu cá bị nước ngoài bắt giữ; không để tàu không đủ điều kiện tham gia hoạt động; không để vụ việc vi phạm quy định về thiết bị giám sát hành trình (VMS) kéo dài mà không được xử lý triệt để; không để lô hàng thủy sản không truy xuất được nguồn gốc; không để số liệu báo cáo sai lệch với dữ liệu và hồ sơ thực tế.

Đối với An Giang, việc xác minh, xử lý các vụ việc tàu cá bị nước ngoài bắt giữ là một trong những nhiệm vụ tỉnh đang tập trung thực hiện. Giai đoạn 2024 - 2026, An Giang có một số tàu cá, ngư dân bị nước ngoài bắt giữ, xử lý. Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường, Công an tỉnh tiến hành rà soát, xác minh, phân loại và xử lý nghiêm các vụ việc theo quy định của pháp luật.

Những trường hợp còn thiếu thông tin, chứng cứ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ngô Công Thức đề nghị các bộ, ngành Trung ương phối hợp xác minh, cập nhật thông tin và thống nhất hồ sơ đối với các vụ việc còn tồn đọng, làm rõ trách nhiệm của từng địa phương và bảo đảm xử lý đúng quy định. Tỉnh tiếp tục phối hợp với các cơ quan liên quan rà soát từng trường hợp, không để hồ sơ kéo dài do thiếu thông tin hoặc chưa xác định rõ căn cứ xử lý.

Cùng với việc xử lý các vụ việc vi phạm chống khai thác IUU đã xảy ra, tỉnh tiếp tục tăng cường kiểm soát, quản lý chặt tàu cá, theo dõi việc duy trì kết nối thiết bị VMS và kịp thời xử lý các hành vi vi phạm, ngăn chặn tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài. Công tác tuyên truyền cũng cần được thực hiện thường xuyên để nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của chủ tàu, thuyền trưởng và ngư dân.

Việc khắc phục các hạn chế trong kiểm soát tàu cá, truy xuất nguồn gốc và xử lý vi phạm là yêu cầu cấp thiết đối với tỉnh trong lộ trình cùng cả nước gỡ cảnh báo thẻ vàng EC. Khi các khâu quản lý được thực hiện đồng bộ, minh bạch và hiệu quả, hoạt động khai thác hải sản từng bước đi vào nề nếp, góp phần bảo vệ nguồn lợi biển và phát triển nghề cá bền vững.

THÙY TRANG