An Giang tăng tốc lấy mẫu sinh phẩm, xác định danh tính cho liệt sĩ

Thành viên đội lấy mẫu số 3 lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ ở Nghĩa trang Liệt sĩ xã Tri Tôn.

Những ngày cuối tháng 9, tại nhiều nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn tỉnh, công tác lấy mẫu sinh phẩm đang được triển khai với cường độ cao. Nhiều đội lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ cùng lúc thực hiện khai quật, kiểm tra, lựa chọn mẫu, ghi nhận và số hóa thông tin. Sau đó, các đội tiếp tục bảo quản, vận chuyển, bàn giao mẫu và hoàn trả phần mộ.

Đến nay, 11/20 nghĩa trang hoàn thành việc lấy mẫu sinh phẩm, 5 nghĩa trang đang tổ chức thực hiện; 8.525 phần mộ được lấy mẫu, trong đó có 1.133 mẫu bàn giao cho cơ quan chức năng phục vụ giám định, đối sánh ADN. Phía sau những con số ấy là khối lượng công việc rất lớn đang được triển khai liên tục, chạy đua với thời gian để hoàn thành kế hoạch vào trung tuần tháng 10/2026.

Ngày 30/6, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh thành lập 2 đội lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ và bắt đầu thực hiện nhiệm vụ. Trước yêu cầu khẩn trương về tiến độ, dưới sự chỉ đạo quyết liệt của Ban Chỉ đạo 515 tỉnh, số lượng các đội từng bước được bổ sung, tăng cường.

Đến nay, tỉnh thành lập 14 đội lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ, với hơn 500 cán bộ, chiến sĩ và các lực lượng phối hợp. Ngoài cán bộ, chiến sĩ thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh tiếp nhận 7 bác sĩ, 12 y sĩ của Cục Hậu cần - Kỹ thuật, Quân khu 9 và Sở Y tế; 2 cán bộ công nghệ thông tin của Bộ Tham mưu, Quân khu 9 và 5 cán bộ Sở Khoa học và Công nghệ tăng cường cho các đội lấy mẫu.

Với việc huy động, bổ sung lực lượng, các đội đang tập trung cao độ thực hiện nhiệm vụ, quyết tâm đẩy nhanh tiến độ, hoàn thành công tác lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ trong trung tuần tháng 10/2026, phấn đấu hoàn thành sớm hơn tiến độ chung của cả nước.

Thách thức lớn nhất chính là thời gian đã qua quá lâu. Sau hàng chục năm nằm trong lòng đất, tình trạng hài cốt ở từng phần mộ khác nhau, chịu tác động của điều kiện thổ nhưỡng, độ ẩm, nước ngầm, quá trình phân hủy tự nhiên cùng việc quy tập, di chuyển qua nhiều thời kỳ. Có những phần mộ, cán bộ chuyên môn phải dành nhiều thời gian kiểm tra, đánh giá để lựa chọn mẫu phù hợp.

Thời tiết, mặt bằng và đặc điểm của từng nghĩa trang tác động đến quá trình thực hiện. Dù áp lực tiến độ rất lớn, từng công đoạn vẫn phải được tiến hành thận trọng, chính xác, không thể vì chạy theo số lượng mà bỏ qua yêu cầu quy trình kỹ thuật.

Suốt quá trình thực hiện, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh thường xuyên theo dõi, kiểm tra tiến độ, kịp thời chỉ đạo tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh; chủ động điều phối, tăng cường lực lượng giữa các đội, ưu tiên những nghĩa trang có khối lượng công việc lớn. Cấp ủy, chính quyền các địa phương tích cực phối hợp, huy động lực lượng tại chỗ, bảo đảm các điều kiện cần thiết để nhiệm vụ được duy trì liên tục.

Công tác dân vận, thông tin, tuyên truyền, phối hợp với thân nhân liệt sĩ và nhân dân được chú trọng, nhất là trong quá trình khai quật, lấy mẫu và hoàn trả phần mộ. Sự vào cuộc đồng bộ từ tỉnh đến cơ sở cùng sự đồng thuận của nhân dân tạo điều kiện để hơn 500 cán bộ, chiến sĩ và các lực lượng phối hợp duy trì nhiều mũi thực hiện cùng lúc trên địa bàn.

Thành viên đội lấy mẫu số 2 lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ ở Nghĩa trang Liệt sĩ tỉnh, phường Rạch Giá.

Theo Đại tá Nguyễn Việt Thắng, Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Phó trưởng Ban Chỉ đạo 515 tỉnh, trước số lượng 15.747 phần mộ liệt sĩ tại 20 nghĩa trang cần thực hiện lấy mẫu trong thời gian ngắn, áp lực về tiến độ rất lớn. Tuy nhiên, Đảng ủy, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh xác định đây không chỉ là nhiệm vụ chính trị quan trọng mà còn là việc làm mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn, đền ơn đáp nghĩa, sự tri ân và trách nhiệm của thế hệ hôm nay đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Đảng ủy, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh thường xuyên quan tâm, động viên cán bộ, chiến sĩ trực tiếp làm nhiệm vụ, kịp thời chia sẻ khó khăn, vất vả. Đồng thời, quán triệt tinh thần trách nhiệm, quyết tâm khắc phục khó khăn, chạy đua với thời gian nhưng tuyệt đối không vì tiến độ mà ảnh hưởng đến chất lượng, độ chính xác của từng phần việc.

Với mỗi cán bộ, chiến sĩ, được góp sức trong chiến dịch đặc biệt này vừa là trách nhiệm vừa là niềm vinh dự, tự hào bởi phía sau từng phần mộ được tìm thấy, từng mẫu sinh phẩm được lấy là thêm một cơ hội xác định danh tính cho liệt sĩ, góp phần đáp lại sự mong mỏi, chờ đợi suốt nhiều năm của hàng trăm ngàn thân nhân, gia đình liệt sĩ.

Cùng với nhiệm vụ lấy mẫu sinh phẩm tại các nghĩa trang, cán bộ, chiến sĩ Đội K92 và Đội K93 Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh tiếp tục bám địa bàn, khảo sát, xác minh thông tin, tìm kiếm và quy tập hài cốt liệt sĩ. Công việc ngày càng khó khăn khi địa hình, địa vật nhiều nơi thay đổi, nhân chứng trực tiếp ngày càng lớn tuổi, nhiều thông tin về nơi chôn cất chỉ còn qua ký ức. Có những khu vực phải khảo sát nhiều lần, đào hàng chục hố, bóc từng lớp đất mới có thể kiểm chứng được nguồn tin.

Đến ngày 23/9, thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, Đội K92, Đội K93, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh tìm kiếm và quy tập được 281 bộ hài cốt liệt sĩ, trong đó tại Campuchia 154 bộ hài cốt liệt sĩ và trong nước 127 bộ hài cốt liệt sĩ.

Chiến tranh đã lùi xa, thời gian có thể làm đổi thay địa hình, làm phai mờ ký ức và khiến những dấu tích còn lại ngày càng ít đi, nhưng trách nhiệm với những anh hùng, liệt sĩ đã hy sinh thì vẫn còn nguyên vẹn. Vì thế, mỗi phần mộ được tìm thấy, mỗi mẫu sinh phẩm được nâng niu, gìn giữ hôm nay không chỉ là thêm một phần việc được hoàn thành mà còn mang hy vọng xác định danh tính cho liệt sĩ, trả lại địa chỉ cho một phần mộ và khép lại hành trình chờ đợi kéo dài hàng chục năm của những gia đình vẫn đau đáu tìm người thân.

PHƯƠNG VŨ