Bình dân học vụ thời 4.0

Thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng ấp Hòa Út, xã Định Hòa hướng dẫn người dân ứng dụng công nghệ số.

Từ phong trào này, người dân được cầm tay chỉ việc, làm quen với công nghệ số góp phần xây dựng cộng đồng thích ứng với chuyển đổi số.

QUYẾT SÁCH “XÓA MÙ CÔNG NGHỆ”

Cách đây gần 80 năm, phong trào “Bình dân học vụ” do Chủ tịch Hồ Chí Minh phát động năm 1945 đã trở thành một cuộc cách mạng về tư tưởng. Tinh thần quyết tâm, ý chí và sự đồng lòng của toàn dân tộc làm nên kỳ tích “diệt giặc dốt”, đưa hàng triệu người dân thoát khỏi mù chữ, mở ra cánh cửa tiếp cận tri thức. Hành trình học tập suốt đời được khởi nguồn, đặt nền móng cho việc nâng cao dân trí của đất nước.

Tiếp nối mạch nguồn ấy, trong thời đại số, phong trào “Bình dân học vụ số” ra đời do Tổng Bí thư Tô Lâm khởi xướng mang theo sứ mệnh mới: Xóa mù công nghệ số, phổ cập kiến thức, kỹ năng số cơ bản đến các tầng lớp Nhân dân để không ai bị bỏ lại phía sau trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia. Chủ trương lớn này được cụ thể hóa bằng Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, ban hành ngày 22/12/2024. Trong nghị quyết, mục tiêu phổ cập tri thức về chuyển đổi số, kỹ năng số cho toàn dân được xác định rõ ràng, quyết liệt, xem đây là nhiệm vụ cấp thiết nhằm giúp mỗi người dân có thể tiếp cận, sử dụng và làm chủ công nghệ một cách hiệu quả.

Hòa trong khí thế đổi mới của cả nước, An Giang triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp thúc đẩy phong trào “Bình dân học vụ số” phát triển sâu rộng, từ đó, khơi dậy động lực tự thân của mỗi người trong học tập, rèn luyện kỹ năng số để tận dụng, khai thác và thụ hưởng những thành quả của khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Phong trào được tổ chức bài bản, linh hoạt với nhiều hình thức đa dạng. Nội dung phổ cập được thiết kế phù hợp với khung kỹ năng số của từng nhóm đối tượng, tập trung vào kiến thức cốt lõi, tăng cường thực hành, ứng dụng trong đời sống. Các xã, phường, đặc khu chú trọng triển khai phong trào một cách khoa học, sáng tạo, phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương.

Đoàn viên, thanh niên xã Gò Quao hướng dẫn người dân thanh toán không dùng tiền mặt.

Theo Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Nguyễn Thanh Nhàn, phong trào “Bình dân học vụ số” được triển khai bảo đảm yêu cầu toàn diện, sâu rộng đến tận khu phố, khóm, ấp, tổ dân phố và Nhân dân, qua đó tạo nên cuộc vận động toàn dân thi đua học tập, rèn luyện kỹ năng số, tích cực tham gia vào tiến trình chuyển đổi số của tỉnh. Phong trào ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và các nền tảng học tập trực tuyến, bảo đảm phương thức tiếp cận linh hoạt, phù hợp với mọi đối tượng, nhất là các nhóm yếu thế, người dân vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc. Hiệu quả của phong trào được đo bằng sự thay đổi căn bản về năng lực số của người dân góp phần thúc đẩy kinh tế số, xây dựng chính quyền số, xã hội số.

“CHÌA KHÓA VÀNG” MỞ CÁNH CỬA TƯƠNG LAI

Qua thời gian triển khai, phong trào “Bình dân học vụ số” lan tỏa sâu rộng trên địa bàn tỉnh, xuất hiện nhiều mô hình sáng tạo như gia đình số, đại sứ số, mỗi công dân - một danh tính số, chợ số - nông thôn số, tổ công nghệ số cộng đồng, tổ bình dân học vụ số, chiến dịch thanh niên chung tay phổ cập kỹ năng số… Những mô hình ấy đang tạo nên những lớp học bình dân kiểu mới, nơi mỗi mái nhà, cánh đồng, khu chợ đều trở thành không gian học tập số, rộn ràng như không khí xuân lan tỏa khắp miền quê.

Từ đô thị đến nông thôn, từ lớp học trực tuyến đến những buổi cầm tay chỉ việc tại khu dân cư, phong trào “Bình dân học vụ số” đang thắp lên tinh thần học tập suốt đời, trang bị cho người dân những kỹ năng cần thiết để hòa nhập an toàn, chủ động và hiệu quả vào môi trường số hiện đại. Tại ấp Hòa Út, xã Định Hòa, nơi có trên 99% dân số là đồng bào Khmer, việc phổ cập kỹ năng số không dừng lại ở việc hướng dẫn sử dụng điện thoại thông minh hay các ứng dụng tiện ích. Quan trọng hơn là giúp người dân biết ứng dụng công nghệ số để nâng cao chất lượng cuộc sống, rút ngắn khoảng cách giữa thành thị và nông thôn. Tổ công nghệ số cộng đồng ấp Hòa Út phối hợp cùng đoàn viên, thanh niên kiên trì hướng dẫn từng người dân cài đặt, sử dụng các nền tảng số, ứng dụng số cơ bản, để phong trào “Bình dân học vụ số” thấm dần vào sinh hoạt hằng ngày.

Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Vĩnh Hòa Hưng (đứng) hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến.

Theo anh Danh Thi - Trưởng ấp Hòa Út, đến nay nhiều người cao tuổi trong ấp được “xóa mù công nghệ”, từng bước thích nghi với sự phát triển của công nghệ số. Đáng mừng hơn, một bộ phận người dân sử dụng thuần thục thiết bị công nghệ, biết tận dụng internet để tham khảo kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi, quảng bá nông sản, mở ra cơ hội phát triển kinh tế. Việc sử dụng dịch vụ công trực tuyến, giải quyết thủ tục hành chính, đăng ký tạm trú, tạm vắng, khai sinh, thanh toán hóa đơn điện, nước không dùng tiền mặt ngày càng phổ biến.

Cùng hưởng lợi ích từ phong trào “Bình dân học vụ số”, bà Thị Nương, ngụ ấp Hòa Út cho biết: “Trước đây, tôi chỉ đem gà, vịt, gạo nếp ra chợ bán. Việc buôn bán chủ yếu phụ thuộc vào khách quen nên hàng đôi lúc bán chậm. Từ khi được các thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng của ấp hướng dẫn tạo tài khoản Zalo, Facebook và cách chụp ảnh, đăng bài bán hàng, tôi mạnh dạn đưa sản phẩm giới thiệu trên mạng xã hội, nhờ đó nhiều khách hàng ở các địa phương khác biết đến và liên hệ đặt mua”. Không chỉ giúp hàng bán nhanh hơn, hình thức này còn giúp bà Nương tiết kiệm thời gian, giảm chi phí đi lại và nâng cao thu nhập.

Từ câu chuyện của bà Nương cho thấy vai trò thiết thực của tổ công nghệ số cộng đồng trong việc hỗ trợ người dân nông thôn tiếp cận chuyển đổi số, từng bước thay đổi cách làm ăn truyền thống. Toàn tỉnh hiện có hơn 1.035 tổ công nghệ số cộng đồng tại 100% xã, phường, đặc khu, khóm, ấp, khu phố với 7.991 thành viên. Những hạt nhân số này đang bền bỉ tuyên truyền, hướng dẫn kỹ năng số cho người dân để công nghệ không còn xa lạ mà dần trở thành một phần tự nhiên của đời sống xã hội.

Từ những kết quả bước đầu, có thể khẳng định phong trào “Bình dân học vụ số” đang góp phần hình thành thói quen số, kỹ năng số và tư duy số trong Nhân dân. Không chỉ là câu chuyện học công nghệ, phong trào còn là hành trình hình thành những công dân số, nền tảng quan trọng để An Giang xây dựng xã hội số toàn diện, đưa chuyển đổi số trở thành động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững trong mùa xuân mới của đất nước.

CẨM TÚ