Châu Phong chống tái mù chữ trong cộng đồng Chăm

Học viên học xóa mù chữ.

Đối với người trưởng thành chưa biết chữ, việc đến lớp học là nỗ lực không nhỏ. Sau giờ lao động, buôn bán và chăm lo cho gia đình, họ phải tranh thủ thời gian tập đọc, tập viết. Tuổi tác cùng áp lực mưu sinh khiến việc tiếp thu kiến thức và duy trì học tập gặp nhiều khó khăn.

Theo báo cáo tổng kết công tác xóa mù chữ năm 2025 của Trung tâm Học tập cộng đồng xã Châu Phong, tại các ấp có đông đồng bào dân tộc còn 231 người chưa biết chữ. Năm 2025, địa phương tổ chức 4 lớp xóa mù chữ, có 66 học viên tham gia. Trước đó, năm 2024, xã mở các lớp xóa mù chữ, có 85 học viên tham gia.

Những kết quả này thể hiện nỗ lực mở rộng cơ hội học tập cho người dân. Tuy nhiên, phần lớn học viên đang trong độ tuổi lao động, làm nghề buôn bán nhỏ, làm thuê hoặc thường xuyên đi làm ăn xa nên khó duy trì việc đến lớp. Với người lớn tuổi, hạn chế về sức khỏe và khả năng tiếp thu là trở ngại. Chương trình từ lớp 2 trở lên có khối lượng kiến thức nhiều hơn, việc theo kịp bài học càng khó khăn, làm tăng nguy cơ bỏ học giữa chừng.

Thầy Lê Thanh Hùng, Phó Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Châu Phong, Phó Giám đốc Trung tâm Học tập cộng đồng xã Châu Phong cho biết khó khăn không chỉ là vận động người dân đến lớp mà còn ở khả năng duy trì học tập thường xuyên. Nhiều học viên phải ưu tiên mưu sinh, có người đi làm ăn xa nên không thể tham gia lớp học liên tục. Vì vậy, trung tâm cần phối hợp với chính quyền và các lực lượng ở cơ sở để vận động, động viên, tạo điều kiện cho người học theo học đến cuối chương trình.

Hoàn thành chương trình xóa mù chữ chưa đồng nghĩa với việc người học duy trì được kỹ năng đọc, viết lâu dài. Nếu ít thực hành trong sinh hoạt và công việc, kiến thức đã học có thể dần mai một. Do đó, bên cạnh việc mở lớp, duy trì sĩ số, xã Châu Phong cần tạo điều kiện để người dân thường xuyên sử dụng chữ viết sau khi hoàn thành chương trình. Đây là giải pháp quan trọng nhằm củng cố kết quả xóa mù chữ, từng bước ngăn chặn tình trạng tái mù chữ trong cộng đồng Chăm.

Thầy Zac Ky Da trực tiếp dạy xóa mù chữ cho đồng bào Chăm cho biết đối với học viên lớn tuổi, giáo viên phải kiên nhẫn hướng dẫn, giúp người học nắm vững từng nội dung trước khi chuyển sang bài mới. Đồng thời, cần giúp học viên hiểu lợi ích thiết thực của việc biết chữ.

Khi biết đọc, biết viết, người dân có thể tự đọc thông tin, ghi chép công việc, tính toán mua bán và chủ động hơn trong cuộc sống. Để duy trì kết quả, học viên cần thường xuyên ôn tập, thực hành; giáo viên tiếp tục động viên, khích lệ để người học kiên trì theo đuổi việc học.

Bà Ma Ri Dah, học viên lớp xóa mù chữ xã Châu Phong cho biết: “Trước đây tôi gặp khó khăn khi đọc, viết. Được đi học tôi biết thêm nhiều chữ, có thể tự đọc và ghi chép, tính toán việc mua bán, làm ăn. Tôi sẽ cố gắng ôn tập thường xuyên để nhớ chữ, không quên những gì thầy cô dạy”.

Từ lớp học, việc chống tái mù chữ cần được mở rộng ra đời sống hằng ngày. Người dân có thể củng cố kỹ năng bằng cách đọc thông báo, ghi chép khi mua bán, tiếp cận thông tin và tham gia các hoạt động học tập tại cộng đồng. Trường học, trung tâm học tập cộng đồng và địa phương cần phối hợp triển khai những hình thức phù hợp với điều kiện, nhu cầu của từng nhóm học viên.

Theo Phó Chủ tịch UBND xã Châu Phong Nguyễn Văn Hợp, công tác xóa mù chữ cần gắn với trách nhiệm của chính quyền, ngành giáo dục, các đoàn thể và cộng đồng dân cư. Thời gian tới, địa phương tiếp tục rà soát đối tượng, vận động người chưa biết chữ tham gia học tập, đồng thời quan tâm tháo gỡ khó khăn để học viên duy trì việc đến lớp. Mục tiêu là huy động người học, nâng cao chất lượng, giúp người dân giữ vững kiến thức và có cơ hội học tập lâu dài.

Địa phương xác định nâng cao hiệu quả hoạt động của Trung tâm Học tập cộng đồng xã, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan, đoàn thể và huy động nguồn lực xã hội để duy trì kết quả xóa mù chữ. Tuy nhiên, hạn chế về kinh phí và cơ sở vật chất vẫn là những khó khăn cần từng bước khắc phục.

Chống tái mù chữ cần sự phối hợp thường xuyên giữa chính quyền, trường học, giáo viên, gia đình và cộng đồng. Khi việc đọc, viết được vận dụng thường xuyên trong công việc, sinh hoạt hằng ngày, người dân có thêm động lực duy trì kiến thức đã học. Đây là cơ sở để giữ vững kết quả xóa mù chữ, góp phần nâng cao dân trí và tạo điều kiện cho đồng bào Chăm ở Châu Phong tiếp cận cơ hội học tập suốt đời.

MINH HIỂN