Giữ gìn nét đẹp văn hóa

Trong ký ức của nhiều người dân Nam Bộ, Tết không thể thiếu hình ảnh cả gia đình quây quần bên nồi bánh tét đỏ lửa suốt đêm. Từng lớp lá chuối được lau sạch, nếp vo kỹ, đậu xanh đãi vỏ, thịt ba rọi ướp gia vị… tất cả được chuẩn bị công phu như gửi gắm sự chỉn chu, tươm tất cho năm mới. Bà Nguyễn Thị Cẩm, ngụ xã Vĩnh Thuận chia sẻ: “Bây giờ cuộc sống phát triển có thể mua nhiều loại bánh nhưng nhiều năm qua gia đình tôi vẫn gói bánh tét để dâng cúng ông bà trong những ngày Tết, tạo không khí sum vầy, gìn giữ phong tục truyền thống”.

Chùa Ngọc Bửu Hương, phường Rạch Giá. Ảnh: MI NI

Không chỉ là món ăn ngày Tết, bánh tét còn mang ý nghĩa sum họp, đủ đầy. Khoảnh khắc các thành viên cùng ngồi canh bếp lửa, kể nhau nghe chuyện cũ, chia sẻ dự định năm mới là lúc tình thân được vun đắp. Nhiều địa phương, cơ quan, ban, ngành tổ chức hoạt động thi gói bánh tét trong hội xuân, thu hút đông đảo đoàn viên, hội viên tham gia, góp phần trao truyền kỹ năng và giá trị truyền thống cho thế hệ trẻ.

Sau thời khắc giao thừa, nhiều gia đình đi chùa lễ Phật, cầu bình an cho người thân. Phong tục đi chùa đầu năm trở thành nét đẹp văn hóa tâm linh, thể hiện niềm tin vào điều thiện lành. Tại các chùa, người dân thắp nén hương thơm, thành tâm cầu nguyện cho gia đình mạnh khỏe, công việc hanh thông và tìm sự tĩnh tâm sau một năm bộn bề. Năm nào cũng vậy, gia đình chị Đinh Thị Kim Chi, ngụ xã Sơn Kiên đều giữ thói quen đi chùa vào những ngày đầu năm để cầu bình an, sức khỏe. Đồng thời gửi gắm ước mong về năm mới thuận lợi, làm ăn suôn sẻ, con cháu chăm ngoan, học hành tiến bộ. “Việc đi chùa đầu xuân không chỉ là nét đẹp tâm linh truyền thống mà còn là dịp để các thành viên trong gia đình tôi cùng hướng thiện, nhắc tôi sống chậm lại, biết yêu thương và chia sẻ nhiều hơn”, chị Chi nói.

Cũng trong những ngày đầu xuân, nhiều chùa, đình tổ chức lễ cầu quốc thái dân an - nghi thức truyền thống mang ý nghĩa cầu mong đất nước thái bình, Nhân dân an lạc, mưa thuận gió hòa. Điểm đặc biệt của lễ cầu quốc thái dân an là không chỉ hướng đến lợi ích cá nhân mà còn thể hiện tinh thần cộng đồng, ý thức trách nhiệm với quê hương, đất nước.

Từ ngày 25 đến 27/2 (nhằm mùng 9, 10 và 11 âm lịch), tại Khu di tích văn hóa Mộ và Đình Nguyễn Trung Trực, phường Rạch Giá diễn ra lễ cầu quốc thái dân an thu hút đông đảo người dân tham gia với tấm lòng thành kính, gửi gắm niềm tin vào năm mới ổn định, phát triển. Lễ cầu quốc thái dân an được tổ chức trang trọng với các nghi thức truyền thống như dâng hương, đọc văn tế, cầu nguyện cho mưa thuận gió hòa, Nhân dân ấm no, hạnh phúc. Không chỉ mang ý nghĩa tâm linh, hoạt động này còn góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, đạo lý uống nước nhớ nguồn cho thế hệ trẻ, giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc. Đây là năm thứ ba, ông Nguyễn Văn Tâm, ngụ xã Hòn Đất đến dâng hương tại Đình Nguyễn Trung Trực dịp đầu năm. Theo ông Tâm, việc thắp nén hương đầu xuân để cầu mong gia đình bình an, làm ăn thuận lợi và tưởng nhớ công lao to lớn của vị anh hùng dân tộc chống giặc ngoại xâm, bảo vệ quê hương.

Cùng với các nghi lễ tâm linh, tục xin chữ đầu năm được nhiều người duy trì như nét đẹp văn hóa ý nghĩa. Tại các hội xuân, hình ảnh “ông đồ” với nghiên mực, giấy đỏ, nắn nót từng nét bút đã trở nên quen thuộc. Người xin chữ mong nhận được những chữ như phúc, lộc, an, tâm, nhẫn… treo trong nhà, nơi làm việc với ước vọng về năm mới thuận lợi. Anh Nguyễn Văn Hiện, ngụ phường Rạch Giá chia sẻ: “Là giáo viên, năm nào tôi cũng xin chữ “Tâm” để treo trong phòng làm việc và ở nhà để tự nhắc mình phải giữ tâm trong sáng, trách nhiệm với học sinh. Xin chữ không phải để cầu mong may mắn mà còn là lời nhắc nhở bản thân sống đúng với giá trị của chữ đã chọn”.

Giữ gìn nét đẹp văn hóa đầu năm không chỉ là bảo tồn những phong tục truyền thống mà còn là giữ gìn cội nguồn và giá trị tinh thần của dân tộc.

MI NI