Không thể lợi dụng dân chủ chà đạp lên pháp luật

11/09/2020 - 06:20

Hiện nay, Tòa án nhân dân TP. Hà Nội mở phiên tòa hình sự sơ thẩm xét xử 29 bị cáo trong vụ đổ xăng thiêu chết 3 sĩ quan công an trong lúc làm nhiệm vụ ở xã Đồng Tâm (huyện Mỹ Đức, TP. Hà Nội). Phiên tòa dự kiến diễn ra trong 10 ngày, bắt đầu từ ngày 7-9. Ngay khi xảy ra, vụ án nhận được rất nhiều quan tâm của dư luận xã hội, bởi tính chất đặc biệt nghiêm trọng và tình tiết đau lòng.

A A

29 bị cáo bị truy tố đều ngụ tại thôn Hoành và thôn Đồng Mít (xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức). Sau khi Viện Kiểm sát nhân dân TP. Hà Nội quyết định thay đổi tội danh truy tố đối với 19 bị cáo, thì 6 bị cáo: Lê Đình Công, Lê Đình Chức, Lê Đình Doanh, Bùi Viết Hiểu, Nguyễn Quốc Tiến, Nguyễn Văn Tuyển vẫn bị truy tố tội danh “Giết người” (theo Điều 123 Bộ luật Hình sự năm 2015); các bị cáo còn lại bị truy tố về tội “Chống người thi hành công vụ” (theo Điều 330 Bộ luật Hình sự năm 2015). Theo cáo trạng, mặc dù biết rõ đất cánh đồng Sênh, xã Đồng Tâm là đất quốc phòng đã được Thanh tra TP. Hà Nội và Thanh tra Chính phủ kết luận, các cơ quan chức năng TP. Hà Nội và Trung ương đã tổ chức đối thoại với nhân dân xã Đồng Tâm để người dân hiểu và yêu cầu thực hiện đúng quy định của pháp luật. Nhưng từ năm 2013, Lê Đình Kình (sinh năm 1936, ngụ thôn Hoành) cùng Công, Hiểu, Tuyển và một số đối tượng tại địa bàn xã Đồng Tâm thành lập “Tổ đồng thuận” với mục đích chiếm lại đất đồng Sênh chia nhau. Các đối tượng này thường xuyên lôi kéo, kích động quần chúng nhân dân khiếu kiện phức tạp về việc quản lý, sử dụng đất của chính quyền xã Đồng Tâm; kêu gọi người dân xã “đấu tranh để giữ đất”.

Khi biết thông tin Công an TP. Hà Nội phối hợp Quân chủng Phòng không - Không quân (Bộ Quốc phòng) triển khai bảo vệ lực lượng thi công xây dựng tường rào Sân bay Miếu Môn trên đất đồng Sênh, Lê Đình Kình cùng Công, Hiểu, Tuyển, Tiến, Kim, Quang, Văn Tiến, Uy, La, Loan, Phần, Nối, Đục, Lụa, Bét… góp tiền mua 10 quả lựu đạn, mua xăng làm 85 chai bom xăng, mua 10 tuýp sắt có gắn dao bầu và liềm, nhặt gạch đá, làm bùi nhùi, mua pháo… nhằm tấn công lực lượng chức năng. Đầu tháng 1-2020, khi biết lực lượng Công an TP. Hà Nội sẽ về xã Đồng Tâm, Lê Đình Kình cùng nhiều đối tượng đã tổ chức họp tại nhà Kình. Chiều 8-1, theo chỉ đạo của Kình, Công đã yêu cầu đồng bọn mang các hung khí gồm: tuýp sắt có gắn dao bầu, gắn liềm, bom xăng, các bao chứa gạch đá tập trung tại nhà Kình để tấn công lại lực lượng công an.

Rạng sáng 9-1, khi lực lượng công an đến chốt cổng làng thôn Hoành (cách nhà Kình khoảng 50m) để bảo vệ mục tiêu theo kế hoạch đã đề ra, Niên và Quân đánh kẻng báo động. Các đối tượng dùng gạch đá, bom xăng, dao bầu tấn công lực lượng công an, khiến đại tá Nguyễn Huy Thịnh, đại úy Phạm Công Huy và thượng úy Dương Đức Hoàng Quân bị rơi xuống hố ở gần nhà Kình. Lúc đó, Chức kêu Doanh đổ xăng từ can ra chậu để Chức đổ xuống hố (nơi các đồng chí rơi xuống) rồi châm lửa đốt. Hậu quả, cả 3 đồng chí hy sinh do ngạt khí và bị thiêu cháy. Vào lúc đó, tổ công tác phát hiện Kình đang cầm 1 quả lựu đạn và hô hào chống đối nên đã bắn tiêu diệt. Trong vụ án này, cơ quan điều tra kết luận, hành vi của Lê Đình Kình cấu thành tội “Giết người”. Nhưng do Lê Đình Kình đã chết vào rạng sáng hôm xảy ra vụ án nên cơ quan điều tra không đề cập xử lý.

Trong bản luận tội, đại diện Viện Kiểm sát nhận định, nhóm 19 bị cáo (được đề nghị thay đổi tội danh) đã tích cực chuẩn bị công cụ, phương tiện, các loại hung khí nguy hiểm, hoạt động theo sự phân công của Kình và Công. Tất cả đều là đồng phạm giúp sức cho các bị cáo khác về tội “Giết người” như cáo trạng đã truy tố là có căn cứ pháp luật. Tuy nhiên, đánh giá lời khai nhận tội của các bị cáo tại Cơ quan điều tra và tại phiên tòa, đại diện Viện Kiểm sát nhận thấy: hầu hết các bị cáo này là nông dân, khi nghe Kình, Công và Hiểu lôi kéo kích động, hứa sẽ được chia đất nên đã tham gia “Tổ đồng thuận”; đi theo Kình, Công, Hiểu thực hiện những hành vi vi phạm pháp luật ở từng giai đoạn và từng mức độ nhất định. Qua xét hỏi công khai tại phiên tòa, các bị cáo đã nhận thức được sai phạm, khai báo thành khẩn, ăn năn hối cải. Xét về bản chất, các bị cáo này đều không phải là những đối tượng chống đối quyết liệt, tham gia có mức độ, phạm tội với lỗi cố ý gián tiếp và đặc biệt là không trực tiếp thực hiện hành vi dẫn đến hậu quả làm 3 cán bộ công an bị tử vong tại hiện trường.

Có thể thấy, các bị cáo đã được vận dụng chính sách pháp luật hình sự, đường lối khoan hồng nhân đạo của nhà nước để áp dụng tội danh nhẹ hơn; áp dụng hình phạt nhẹ dưới mức thấp nhất của khung hình phạt đối với một số bị cáo, tạo điều kiện cho các bị cáo có cơ hội làm lại cuộc đời. Trong khi đó, hiện nay, có một bộ phận người dân chưa thật cảm thông với lực lượng công an nhân dân, chưa thấm thía nỗi đau “máu đổ giữa hòa bình”, chưa tìm hiểu kỹ các nội dung liên quan đến vụ án, đã vội bày tỏ thái độ tiêu cực đối với lực lượng làm nhiệm vụ bảo vệ pháp luật. Các đối tượng chống đối chính trị trong và ngoài nước gia tăng hoạt động, đưa nhiều thông tin xuyên tạc, kích động nhằm gây nhiễu loạn thông tin, tâm lý hoang mang bất ổn trong xã hội. Những đối tượng vi phạm pháp luật trong vụ án lẫn đối tượng xuyên tạc, kích động phải được xử lý nghiêm minh, không thể lợi dụng dân chủ chà đạp lên pháp luật, coi thường kỷ cương.

T.M