Những điều ngư dân cần biết khi ra khơi

24/09/2026 - 09:59

 - Theo quy định của Luật Thủy sản, ngư dân tham gia khai thác thủy sản trên biển phải chấp hành đầy đủ các quy định về giấy tờ, điều kiện phương tiện, vùng khai thác, nghề, ngư cụ, ghi nhật ký và báo cáo sản lượng. Việc nắm rõ và thực hiện đúng các quy định góp phần chống khai thác IUU và giúp ngư dân bảo đảm an toàn khi ra biển, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và duy trì sinh kế lâu dài.

Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư tỉnh tổ chức tuyên truyền quy định pháp luật về IUU cho ngư dân phường Rạch Giá.

Đủ giấy tờ trước khi ra biển

Theo Phó Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư tỉnh An Giang Lê Văn Tính, chống khai thác IUU không chỉ là trách nhiệm của các chủ tàu lớn hoạt động dài ngày trên biển. Các chủ phương tiện nhỏ, thuyền trưởng, ngư phủ và người lao động trên tàu cá cũng phải nâng cao ý thức, chấp hành đầy đủ các quy định trong khai thác thủy sản.

Theo quy định Luật Thủy sản, ngư dân tham gia khai thác thủy sản trên biển phải mang theo đầy đủ các loại giấy tờ theo yêu cầu, gồm giấy chứng nhận đăng ký tàu cá, giấy chứng nhận an toàn kỹ thuật tàu cá, giấy phép khai thác thủy sản, giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm, sổ danh bạ thuyền viên, bằng thuyền trưởng, máy trưởng, bảo hiểm thuyền viên và căn cước công dân.

Ngư dân phải thực hiện việc ghi nhật ký khai thác, báo cáo khai thác và các loại nhật ký liên quan theo quy định. Những thông tin này giúp cơ quan chức năng kiểm soát hoạt động khai thác và phục vụ việc truy xuất nguồn gốc thủy sản.

Đối với tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 15m trở lên, chủ tàu phải lắp đặt thiết bị giám sát hành trình được kết nối VMS. Thuyền trưởng có trách nhiệm duy trì thiết bị hoạt động theo quy định trong quá trình khai thác. Chủ tàu và thuyền trưởng không được tự ý tháo, tắt hoặc thực hiện các hành vi làm gián đoạn hoạt động của thiết bị giám sát hành trình.

Ông Lê Văn Tính cho biết việc chấp hành các quy định về khai thác thủy sản không chỉ giúp ngư dân hạn chế vi phạm pháp luật mà còn góp phần bảo đảm an toàn cho người đi biển, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và xây dựng nghề cá có trách nhiệm. Khi mỗi người cùng nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, nghề khai thác thủy sản mới có thể duy trì sinh kế ổn định và phát triển bền vững.

Để các quy định đến từng người dân, các cấp, ngành và địa phương ven biển tăng cường tuyên truyền pháp luật về chống khai thác IUU. Nội dung tuyên truyền không chỉ tập trung vào chủ tàu mà còn hướng đến thuyền trưởng, ngư phủ và người lao động trực tiếp tham gia các chuyến biển.

Bí thư Chi bộ, Trưởng ấp Hòn Sóc, xã Hòn Đất Hồ Thanh Phong cho biết: “Đa số ngư dân ở đây chủ yếu hoạt động khai thác vùng ven bờ nên một số người chưa hiểu đầy đủ các quy định pháp luật khi tham gia khai thác thủy sản. Ban lãnh đạo ấp phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể đến tận nơi, gặp gỡ người dân để tuyên truyền, hướng dẫn những quy định của pháp luật về thủy sản”.

Đúng vùng, đúng nghề, giữ nguồn lợi

Ông Nguyễn Hữu Thành, chủ tàu cá, ngụ xã Hòn Đất cho biết: “Trước mỗi chuyến biển, ngoài chuẩn bị đầy đủ nhu yếu phẩm, nhiên liệu, tôi luôn cẩn thận kiểm tra lại tất cả giấy tờ, các trang thiết bị phòng cháy, chữa cháy, VMS đảm bảo đủ điều kiện mới cho tàu hoạt động ra khơi. Tôi cũng thường xuyên nhắc nhở tài công chỉ khai thác trong vùng biển được cho phép, sử dụng đúng nghề và ngư cụ đã đăng ký được phép hoạt động”.

Theo Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư tỉnh, tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 6m đến dưới 12m được khai thác ở vùng ven bờ; tàu cá từ 12m đến dưới 15m được khai thác ở vùng lộng; tàu cá từ 15m trở lên được khai thác ở vùng khơi. Việc xác định đúng vùng khai thác giúp ngư dân hạn chế nguy cơ vi phạm trong quá trình hoạt động trên biển.

Đối với những chủ phương tiện chưa hoàn thiện hồ sơ, Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư tỉnh khuyến cáo chủ tàu chủ động liên hệ cơ quan chức năng để được hướng dẫn hoàn thiện các thủ tục cần thiết. Chủ tàu không được đưa phương tiện ra khai thác khi phương tiện chưa đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định.

Việc tuân thủ các quy định này có ý nghĩa quan trọng đối với bảo vệ nguồn lợi thủy sản, nhất là tại các vùng biển ven bờ. Nếu ngư dân sử dụng phương thức khai thác tận diệt hoặc ngư cụ bị cấm, nguồn lợi thủy sản sẽ tiếp tục suy giảm. Khi nguồn lợi suy giảm, cộng đồng ngư dân sẽ là nhóm chịu ảnh hưởng trực tiếp về thu nhập và sinh kế.

Đối với những chuyến biển gần bờ hay khai thác xa bờ, mỗi ngư dân đều có trách nhiệm thực hiện đúng quy định pháp luật. Khi chủ tàu chuẩn bị đầy đủ giấy tờ, ngư dân khai thác đúng vùng, đúng nghề, sử dụng ngư cụ phù hợp và thực hiện đầy đủ việc ghi chép, báo cáo, hoạt động khai thác thủy sản sẽ từng bước đi vào nề nếp. Đó cũng là cách mỗi ngư dân góp phần chống khai thác IUU, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và giữ gìn sinh kế lâu dài cho chính mình và cộng đồng.

THÙY TRANG