Giữ nghề gói bánh ú nước tro

17/04/2026 - 05:00

 - Bằng đôi bàn tay khéo léo, các chị phụ nữ đồng bào Hoa ở ấp Bùi Thị Thêm, xã Vĩnh Tuy luôn giữ nghề gói bánh ú nước tro gia truyền, tạo sinh kế vững chắc, mang lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình.

Chị Trần Thị Pha (bên phải) và thành viên Tổ Phụ nữ đặc thù dân tộc Hoa cùng xâu bánh ú. Ảnh: CẨM TÚ

Trước năm 2021, nghề làm bánh ú ở ấp Bùi Thị Thêm chỉ dừng lại ở quy mô hộ gia đình, ai làm nấy bán, thu nhập bấp bênh. Chị Trần Thị Pha - Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ ấp Bùi Thị Thêm chia sẻ: “Thấy chị em phụ nữ đồng bào Hoa có tay nghề, làm bánh ngon, nhưng đầu ra không ổn định, chúng tôi đề xuất tập hợp chị em, thành lập Tổ Phụ nữ đặc thù dân tộc Hoa gói bánh ú nước tro. Không chỉ giữ nghề, còn để cùng nhau làm kinh tế”.

Sau khi thành lập tổ, Chi hội Phụ nữ ấp Bùi Thị Thêm làm cầu nối, tăng cường hỗ trợ thành viên giới thiệu bánh, tìm đầu ra cho sản phẩm, qua đó, bánh ú của tổ được nhiều khách hàng biết đến, ngày càng có nhiều đơn hàng hơn. Đến nay, tổ hoạt động hiệu quả, các thành viên có sự liên kết với nhau trong làm nghề, góp phần tạo việc làm ổn định, nâng cao thu nhập.

Hiện, Tổ Phụ nữ đặc thù dân tộc Hoa gói bánh ú nước tro của ấp có 10 thành viên. Đa số các chị trong tổ có thâm niên làm bánh, ít nhất 5 năm kinh nghiệm, nhiều nhất trên 20 năm. Đáng nói, nghề làm bánh ú còn là nghề gia truyền được không ít chị giữ gìn, gắn bó với nghề. Định kỳ hằng tháng, Tổ Phụ nữ đặc thù dân tộc Hoa gói bánh ú nước tro sinh hoạt 1 lần, nội dung chủ yếu phổ biến phong trào, công tác hội phụ nữ, tạo điều kiện để chị em chia sẻ kinh nghiệm làm bánh, cách thức làm ăn để nâng cao chất lượng sản phẩm.

Chị Hà Ngọc Thủy - Tổ trưởng Tổ Phụ nữ đặc thù dân tộc Hoa gói bánh ú nước tro chia sẻ: “Với tôi, làm bánh ú nước tro là nghề gia truyền được duy trì hơn 20 năm qua, yêu nghề nên tôi luôn cố gắng nâng cao chất lượng sản phẩm, phục vụ nhu cầu khách hàng ngày càng tốt hơn. Từ khi tham gia tổ này, tôi được học hỏi kinh nghiệm, kiến thức làm bánh, được giới thiệu đầu mối tiêu thụ sản phẩm. Nhờ vậy, mỗi tháng gia đình tôi có thu nhập ổn định khoảng 6 triệu đồng”.

Hiện, chị Thủy nhận làm bánh theo đơn đặt hàng phục vụ đám tiệc, sự kiện, lễ hội, bỏ mối và bán tại chợ. Mỗi chục bánh ú (10 cái) giá 35.000 đồng. Theo nhiều khách hàng mua bánh ú gia truyền của chị Thủy, bánh thơm ngon khó cưỡng, hạt nếp trong, thơm dịu, vị ngọt thanh, bùi bùi của nhân đậu xanh, cảm giác dẻo mềm tan trong miệng khiến người ta nhớ mãi. Nhờ khéo tay làm ra bánh ú mang hương vị đặc trưng, chị Thủy được nhiều khách ở các xã lân cận, phường Rạch Giá, TP. Cần Thơ đặt mua bánh.

Nghề gói bánh ú nước tro thoạt nhìn tưởng chừng đơn giản, nhưng để làm ra bánh có màu vàng trong, vị thanh thì không dễ, cực kỳ công phu, đòi hỏi sự khéo léo, tỉ mỉ qua nhiều công đoạn. Bí quyết nằm ở khâu lóng nước tro, các chị phải chọn tro củi đước, củi tràm hay bình bát. Tiếp theo cho tro vào chậu sành, đổ nước vào ngâm 1 - 2 ngày rồi lấy nước trong phía trên. Nước tro sau đó đổ vào ngâm với nếp đã vo sạch theo bí quyết riêng để khi thành phẩm bánh có màu vàng trong đẹp mắt và vị đặc trưng. Nếp làm bánh phải là loại nếp ngon, hạt đều, dẻo.

Bánh ú được gói bằng lá tre tươi, để tạo hình bánh đẹp, giữ được hương vị của bánh. Khi gói bánh, các chị xếp chồng 2 lá tre vào với nhau, cuốn đầu lá thành hình phễu. Múc nếp cho vào, sau đó đặt nhân bánh lên, phía trên lại phủ tiếp 1 lớp nếp nữa, dùng ngón tay ấn nhẹ phần nếp xuống cho thật chặt. Gấp hết phần góc còn lại của lá cho thật kín, dùng lạt buộc bánh. Bánh tạo thành hình có những góc nhọn, đều đặn, đẹp mắt; 10 cái buộc chung lại thành một chùm.

Bánh gói xong đem nấu, công đoạn này phải sát sao, quá trình nấu nếu cạn nước thì châm thêm nước sôi, không được châm thêm nước lạnh, nếp bị sượng, bánh không ngon. Vài giờ thì bánh chín, lấy ra xả lại bằng nước lạnh rồi treo lên chỗ thoáng mát, bánh không sử dụng chất bảo quản, có thể sử dụng trong 3 - 4 ngày.

Không chỉ quan tâm nâng cao chất lượng bánh, các thành viên của tổ hợp tác còn tích cực quảng bá, giới thiệu sản phẩm thông qua các sự kiện, lễ hội. Nhiều chị sử dụng Facebook, Zalo để quảng bá, giới thiệu sản phẩm bánh ú nước tro đến khách hàng trong và ngoài địa bàn xã. Chiếc điện thoại thông minh trở thành công cụ đắc lực để các chị quảng bá, đưa sản phẩm đến gần hơn với khách hàng.

CẨM TÚ