Lớp học của tình yêu thương

Cô Danh Thị Thanh Hồng dạy lớp xóa mù chữ. Ảnh: BÍCH TUYỀN

Niềm vui đến lớp

Tôi đến thăm lớp học xóa mù chữ vào một buổi tối đầu năm 2026. Gió bấc thổi từng cơn lạnh lẽo; trong lớp, các em nhỏ quần áo phong phanh, mặt lấm lem, bàn tay nắn nót từng con chữ và đồng thanh đọc bài theo nhịp gõ thước của cô giáo. Lớp học do Nhóm Vì trẻ em thân yêu xã Châu Thành thành lập, diễn ra từ 18 giờ 30 phút đến 20 giờ 30 phút mỗi tối từ thứ hai đến thứ sáu hằng tuần. Học sinh là 13 trẻ em từ 7 - 13 tuổi, hoàn cảnh khó khăn, cơ nhỡ, hầu hết không được sống cùng cha mẹ. Nhiều em vượt quá độ tuổi vào học lớp 1, thậm chí chưa có giấy khai sinh nên không thể đến trường.

12 tuổi, cái tuổi lẽ ra đang học lớp 6, bé Hoa thậm chí còn không biết rõ họ tên đầy đủ của mình. Cha mẹ ly hôn rồi đi làm xa, 3 anh em Hoa ở cùng ngoại. Mỗi ngày của em xoay quanh việc nấu cơm, rửa chén, chăm em, ru em ngủ... Hoa tâm sự bằng giọng ngây ngô: “Con nghe nói có lớp dạy học con mừng lắm! Đi học biết chữ mà còn có bạn chơi, có bánh ăn nữa”. Cha đi biển, mẹ bán vé số, em Danh Minh Huy chỉ học lớp 2 rồi nghỉ. Năm nay đã 14 tuổi, bỏ học lâu nên Huy không còn nhớ mặt chữ. Em Huy đến lớp học với mục tiêu thực tế nhưng đầy xót xa: Học để biết chữ, sau này đi làm công nhân.

Em Nguyễn Thị Khánh Ngân (9 tuổi) ở với ngoại vì cha mẹ chia tay. Khánh Ngân tâm sự: “Học ở đây, con thích lắm. Về nhà con học bài, tập viết chữ, giờ đã biết chữ a, b, c”. Nhà ở xã Bình An, cách lớp học khoảng 4km nên mỗi ngày, ông Lê Văn Tân đưa cháu ngoại Trần Văn Giàu (9 tuổi) đến lớp học. Ông Tân chạy xe ôm, còn vợ ông bị bệnh, sức khỏe yếu, hoàn cảnh rất khó khăn. “Con gái tôi ly hôn, đưa con về sống với vợ chồng tôi, nhưng chưa hoàn thành thủ tục đăng ký cư trú ở xã Bình An. Dần dần quá tuổi vào học lớp 1 nên Giàu không thể đến trường. Nếu không có lớp học này, tôi cũng không biết cho cháu học ở đâu”, ông Tân chia sẻ.

Gieo mầm không thù lao

Theo Thông tư số 28/2020/TT-BGDĐT, ngày 4/9/2020 của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Điều lệ trường tiểu học, tuổi của học sinh vào học lớp 1 là 6 tuổi và được tính theo năm. Trẻ em khuyết tật, kém phát triển về thể lực hoặc trí tuệ, trẻ em ở những vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, trẻ em người dân tộc thiểu số, trẻ em mồ côi không nơi nương tựa, trẻ em ở nước ngoài về nước, con em người nước ngoài học tập, làm việc ở Việt Nam có thể vào học lớp 1 ở độ tuổi cao hơn so với quy định, nhưng không quá 3 tuổi. Vì vậy, những trẻ em vượt quá độ tuổi so quy định không được vào học ở trường phổ thông cấp tiểu học.

Ông Quách Hải - Trưởng nhóm Vì trẻ em thân yêu xã Châu Thành cho biết, trăn trở nỗi lo tương lai các em tăm tối hơn nếu không biết chữ, nhóm đến từng nhà vận động trẻ em và cả người lớn mù chữ đến lớp. Nhóm được Phòng Văn hóa - Xã hội xã Châu Thành, Trường Tiểu học Minh Lương 1 hướng dẫn hồ sơ, tài liệu thực hiện chương trình xóa mù chữ. Ban Giám hiệu trường còn hỗ trợ sách vở, vận động giáo viên có kinh nghiệm dạy xóa mù chữ phụ trách giảng dạy để lớp học đủ điều kiện hoạt động, đảm bảo khung chương trình mức độ 1. Dự kiến khi các em hoàn thành mức độ 1 sẽ tiếp tục chương trình mức độ 2.

Ông Lâm Văn Phước, chuyên viên Phòng Văn hóa - Xã hội xã Châu Thành cho biết: “Lớp học xóa mù chữ rất có ý nghĩa, tạo điều kiện cho trẻ em không có điều kiện đến trường được tiếp cận kiến thức, biết đọc, biết viết, biết làm toán cải thiện đời sống. Đồng thời, góp phần thực hiện công tác phổ cập giáo dục, xóa mù chữ ở địa phương”. Thương các em ham học, một nhóm giáo viên Trường Tiểu học Minh Lương 1 luân phiên đến lớp dạy học. Theo ông Quách Hải, các cô tình nguyện dạy miễn phí cho các em, thuyết phục mãi các cô mới chịu cho Nhóm Vì trẻ em thân yêu phụ tiền xăng xe.

30 năm đứng trên bục giảng, cô Danh Thị Thanh Hồng - giáo viên dạy lớp 1, Trường Tiểu học Minh Lương 1 chia sẻ cảm xúc khi dạy lớp xóa mù chữ. Bởi ngoài trách nhiệm, lòng yêu nghề, mến trẻ, cô còn thương cảm cho những phận đời bất hạnh. Khi các em học chậm, không thuộc bài, nghịch trong lớp… cô ân cần nhắc nhở, kiên nhẫn dạy các em đọc, viết từng nét chữ. “Chúng tôi biết các em thiệt thòi vì thiếu thốn vật chất, thiếu cả sự quan tâm giáo dục, sự yêu thương, chăm sóc. Niềm vui đến trường học tập, vui chơi như bạn bè tưởng chừng đơn giản nhưng các em cũng không có được. Vì vậy, chúng tôi giảng dạy hết lòng, chỉ mong các em biết được niềm vui đến trường, có thêm kiến thức căn bản”, cô Hồng tâm sự.

Nhóm Vì trẻ em thân yêu xã Châu Thành có 11 tổ luân phiên trực mỗi ngày. Giờ ra chơi, các em hồn nhiên ăn quà bánh do nhóm mang lại, tận hưởng niềm vui được học tập, vui chơi cùng bạn bè. Sau mỗi buổi học, các em lại hẹn cô giáo ngày mai đến lớp. Lớp học ấy không chỉ có kiến thức mà còn chất chứa niềm vui, sự vỗ về yêu thương để các em tin rằng mình không bị bỏ lại phía sau.

BÍCH TUYỀN