Nhiều lợi ích khi tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

25/05/2021 - 07:13

 - Tháng 5 hàng năm là “Tháng vận động triển khai bảo hiểm xã hội (BHXH) toàn dân” do ngành Bảo hiểm xã hội Việt Nam thực hiện đồng loạt trên 63 tỉnh, thành phố. Đặc biệt, chính sách BHXH tự nguyện đã mở rộng mạng lưới an sinh xã hội cho người lao động (NLĐ) tự do. Đây là chính sách ưu việt của Đảng và nhà nước, vì lợi ích của NLĐ và nhân dân, được nhà nước bảo hộ, do cơ quan Bảo hiểm xã hội thực hiện.

Đẩy mạnh truyền thông về chính sách bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội tự nguyện

Nhiều lợi ích

Tham gia BHXH tự nguyện đồng nghĩa với việc NLĐ tự do có cơ hội được hưởng lương hưu hàng tháng khi về già, được chăm sóc sức khỏe với mức 95% chi phí do quỹ bảo hiểm y tế (BHYT) chi trả, được nhà nước điều chỉnh lương hưu theo chỉ số giá tiêu dùng và khi đang hưởng lương hưu hoặc người đang tham gia BHXH tự nguyện từ đủ 5 năm trở lên mà qua đời, thân nhân được hưởng trợ cấp mai táng phí và trợ cấp tử tuất 1 lần.

Bảo hiểm xã hội tỉnh cho biết, theo Luật BHXH hiện hành có 2 hình thức BHXH là BHXH bắt buộc và BHXH tự nguyện. Trong đó, đối tượng tham gia BHXH tự nguyện là công dân Việt Nam từ đủ 15 tuổi trở lên không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc. Bởi, hiện nay dịch bệnh COVID-19 vẫn đang diễn biến khó lường làm cho rất nhiều NLĐ mất việc làm, thu nhập bấp bênh dẫn đến nhu cầu hưởng BHXH 1 lần tăng cao. Hưởng BHXH 1 lần là thiệt thòi cho NLĐ. Bởi vì, với mức 22 % tiền lương tháng đóng vào quỹ hưu trí, tử tuất thì một năm tổng mức đóng là 2,64 tháng lương, trong khi mức hưởng BHXH 1 lần cho mỗi năm đóng trước năm 2014 là 1,5 tháng lương và sau năm 2014 bằng 2 tháng lương.

Hưởng BHXH 1 lần, NLĐ không chỉ mất đi cơ hội hưởng lương hưu, mà còn mất đi cơ hội được nhận thẻ BHYT miễn phí trong suốt thời gian hưởng hưu trí và thân nhân của người hưởng hưu trí không được hưởng trợ cấp mai táng bằng 10 tháng lương cơ sở và trợ cấp tử tuất hàng tháng hoặc trợ cấp tử tuất 1 lần khi người hưởng hưu trí qua đời.

Giám đốc Bảo hiểm xã hội An Giang Đặng Hồng Tuấn cho biết: “Tính đến ngày 31-12-2020, toàn tỉnh có 131.386 người tham gia BHXH (107.891 người tham gia BHXH bắt buộc, 23,495 người tham gia BHXH tự nguyện, tăng 12.170 người so năm 2019). Con số trên chưa phải là nhiều nhưng là tín hiệu tích cực cho thấy, ngày càng có nhiều NLĐ tự do quan tâm tới BHXH tự nguyện. 3 tháng đầu năm 2021, toàn tỉnh có 108.462 người tham gia BHXH bắt buộc, đạt 94,25% chỉ tiêu Bảo hiểm xã hội Việt Nam giao, tăng 571 người so với năm 2020. BHXH tự nguyện có 18.532 người tham gia, đạt 54,46% chỉ tiêu Bảo hiểm xã hội Việt Nam giao, giảm 4.963 người so với năm 2020; chiếm 3,42% so với NLĐ trong độ tuổi phải vận động tham gia”.

Theo Giám đốc Bảo hiểm xã hội An Giang Đặng Hồng Tuấn, để tiếp tục duy trì và mở rộng đối tượng tham gia BHXH, đặc biệt là BHXH tự nguyện, Bảo hiểm xã hội An Giang đề ra nhiều giải pháp cụ thể. Tiếp tục đẩy mạnh thông tin tuyên truyền về chính sách BHXH, BHYT, tuyên truyền về quyền, lợi ích của việc tham gia BHXH, BHYT; chú trọng tuyên truyền đến đối tượng lao động là nông dân, khu vực phi chính thức và lựa chọn hình thức tuyên truyền phù hợp với từng nhóm đối tượng cụ thể, để người dân dần thay đổi nhận thức, chuyển sang trạng thái chủ động tham gia BHXH để đảm bảo an sinh cho chính bản thân mình. Tăng cường tham mưu và phối hợp, phát huy vai trò của các cấp, ngành, cán bộ, đảng viên, nhân dân hiểu rõ sự cần thiết, vai trò quan trọng, ý nghĩa to lớn, lợi ích lâu dài của BHXH đối với bảo đảm an sinh xã hội.

Tăng cường thanh, kiểm tra các đơn vị có dấu hiệu vi phạm về BHXH, BHYT. Bảo hiểm xã hội tỉnh lấy người dân làm trung tâm phục vụ, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, cải cách thủ tục hành chính tạo thuận lợi cho người tham gia BHXH. Bảo hiểm xã hội tỉnh quyết tâm thiết lập kênh giao tiếp qua ứng dụng VssID - Bảo hiểm xã hội số trên thiết bị di động  giúp người tham gia BHXH, BHYT chủ động nắm rõ thông tin về BHXH, BHYT, tự bảo vệ quyền lợi của mình.

Lợi ích khi tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

Theo quy định, người tham gia BHXH tự nguyện là công dân Việt Nam từ đủ 15 tuổi trở lên và không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc. Người tham gia BHXH tự nguyện được hưởng lương hưu hàng tháng khi về già; được cấp thẻ BHYT suốt thời gian hưởng chế độ hưu trí (quyền lợi hưởng đến 95% chi phí trong quy định); được nhà nước hỗ trợ tiền theo tỷ lệ phần trăm (%) trên mức đóng BHXH hàng tháng bằng mức chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn: 30% đối với hộ nghèo, 25% đối với hộ cận nghèo và 10% cho các đối tượng khác, thời gian hỗ trợ tùy thuộc vào thời gian tham gia BHXH tự nguyện thực tế của mỗi người nhưng không quá 10 năm (120 tháng); lương hưu luôn được điều chỉnh theo chỉ số giá tiêu dùng.

Đặc biệt, BHXH tự nguyện có phương thức đóng góp rất linh hoạt, mức phí phù hợp với khả năng đóng góp và nguyện vọng thụ hưởng sau này. Người tham gia BHXH tự nguyện được lựa chọn mức đóng phù hợp với thu nhập của mình và có thể thay đổi mức đóng. Trong trường hợp rủi ro, bị giảm thu nhập, người tham gia có thể tạm ngừng đóng và được bảo lưu thời gian đóng để làm cơ sở cộng nối thời gian đóng sau đó. Ngoài chế độ hưu trí, người tham gia còn được cấp thẻ BHYT miễn phí cho đến khi qua đời; người thân của người tham gia BHXH tự nguyện được hưởng chế độ tử tuất như với người tham gia BHXH bắt buộc.

Mức hưởng: tính theo số năm đã đóng BHXH, cứ mỗi năm được: 1,5 tháng mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH cho những năm đóng trước năm 2014 và 2 tháng mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH cho những năm đóng từ năm 2014 trở đi. Trường hợp, thời gian đóng BHXH chưa đủ 1 năm, mức hưởng bằng số tiền đã đóng, mức tối đa bằng 2 tháng mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH.

Bài, ảnh: HẠNH CHÂU