Phòng, chống lừa đảo qua các hình thức du lịch

Trước những hành vi lợi dụng nhu cầu du lịch, niềm tin của khách hàng và uy tín của ngành du lịch để trục lợi, Sở Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh, doanh nghiệp du lịch - lữ hành trên địa bàn tăng cường tuyên truyền cảnh báo, phòng chống hành vi lừa đảo qua các hình thức du lịch. Bởi đây không chỉ là hành vi không đúng bản chất của ngành du lịch mà cần giúp người dân phân biệt rõ giữa dịch vụ du lịch tiêu dùng và hợp đồng tài chính dài hạn.

Hiến kế lựa chọn sản phẩm, dịch vụ

Trao đổi với phóng viên TTXVN, ông Phạm Anh Vũ, Phó Tổng Giám đốc Công ty Du lịch Việt (Du lịch Việt) chỉ ra rằng, nếu tham gia du lịch thông thường, người dân và khách du lịch tự đi tìm tour, điểm đến, mức giá… còn đối với những kỳ nghỉ đáng ngờ du khách được mời gọi bằng quà tặng, voucher miễn phí, bốc thăm trúng thưởng, nhất là hình thức hội thảo kín hàng giờ. Song song với đó, hợp đồng thường ẩn đi, giấu kỹ phần điều kiện sử dụng, phí phát sinh, điều kiện hủy, hoàn tiền, hoặc viết theo kiểu bất lợi khiến du khách hầu như không thể hoàn, phí chấm dứt hợp đồng gần bằng số tiền đã đóng. Vì vậy, nếu đọc hợp đồng mà thấy quyền hủy, quyền khiếu nại của mình bị hạn chế bất thường, người dân và khách du lịch nên dừng lại việc ký kết.

Ông Vũ cũng đưa ra cảnh báo, người dân và khách du lịch chỉ nên mua tour, phòng, vé… khi đã biết rõ mình sẽ đi đâu, ở đâu, ngày nào, bao nhiêu đêm. Đặc biệt, người dân và khách du lịch phải phân biệt rõ giữa tour du lịch là dịch vụ tiêu dùng, “sở hữu kỳ nghỉ”, “thẻ nghỉ dưỡng” là hợp đồng tài chính dài hạn.

Cùng quan điểm, bà Trần Thị Bảo Thu, Giám đốc tiếp thị và truyền thông Công ty Lữ hành Vietluxtour (Vietluxtour) phân tích, một giao dịch du lịch an toàn phải có hợp đồng hoặc xác nhận dịch vụ thể hiện rõ hành trình, tiêu chuẩn khách sạn, phương tiện vận chuyển, chi phí bao gồm và không bao gồm, điều kiện hủy/hoãn, trách nhiệm của hai bên và kênh hỗ trợ khi phát sinh…Những cam kết quan trọng nếu không có trong hợp đồng, người dân và khách du lịch cần xem xét lại vì đây là cơ sở bảo vệ quyền lợi.

“Tại Vietluxtour, doanh nghiệp luôn khuyến nghị khách hàng giao dịch qua những kênh chính thức, thanh toán vào tài khoản pháp nhân của doanh nghiệp và lưu đầy đủ chứng từ. Một chuyến đi an toàn không bắt đầu từ ngày khởi hành mà bắt đầu từ thời điểm khách hàng chọn đúng đơn vị đồng hành”, bà Thu nhấn mạnh.

Ghi nhận ý kiến nhiều doanh nghiệp du lịch - lữ hành trên địa bàn TP Hồ Chí Minh cũng cho hay, luôn đồng hành phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng xử lý nghiêm hành vi lừa đảo núp bóng du lịch. Bởi điều này, không chỉ bảo vệ người dân mà còn bảo vệ môi trường kinh doanh lành mạnh cho những doanh nghiệp du lịch - lữ hành uy tín.

Du lịch Việt Nam đang có những bước tiến rất tích cực, lượng khách quốc tế và nội địa liên tục tăng trong những năm gần đây cho thấy sức hấp dẫn ngày càng lớn của điểm đến Việt. Tuy nhiên, thực tế cũng cho thấy, khi nhu cầu du lịch phục hồi và tăng trưởng mạnh, các hình thức giả mạo doanh nghiệp, fanpage, website, hotline, tài khoản tư vấn hoặc mô hình “kỳ nghỉ” thiếu minh bạch cũng có thêm cơ hội tiếp cận khách hàng. Điều này đặt ra yêu cầu cao hơn cho toàn thị trường: Tăng trưởng nhanh phải đi cùng chuẩn minh bạch cao hơn.

Chia sẻ kinh nghiệm du lịch, chị Hoàng Vân, nhân viên văn phòng, phường Tân Hòa, TP Hồ Chí Minh đánh giá yếu tố quan trọng nhất khi chọn tour không phải là giá rẻ mà là sự minh bạch và uy tín của đơn vị tổ chức. Trước khi đặt tour, gia đình thường tìm hiểu kỹ thông tin doanh nghiệp, đọc đánh giá từ khách hàng đã trải nghiệm và kiểm tra điều khoản về lịch trình, dịch vụ đi kèm cũng như chính sách hoàn hủy. Gia đình cũng cảnh giác với những chương trình quảng cáo giá quá thấp hoặc ưu đãi bất thường. Kinh nghiệm thực tế từ du lịch trong và ngoài nước của gia đình còn cho thấy, nhiều tour giá rẻ thường phát sinh chi phí ngoài dự kiến hoặc cắt giảm chất lượng dịch vụ, khiến trải nghiệm không được như mong đợi.

Nhận diện hành vi trục lợi

Về phía cơ quan quản lý ngành, Sở Du lịch TP Hồ Chí Minh đã và đang đẩy mạnh thông tin tuyên truyền đến người dân, khách du lịch 8 chiêu trò, thủ đoạn mới trong hành vi trục lợi thông qua hình thức “sở hữu kỳ nghỉ”, “thẻ nghỉ dưỡng” có thể nhận diện: Quà tặng ảo - bẫy ký kết; mạo danh các thương hiệu lớn; ưu đãi giới hạn; đầu tư sinh lời - cam kết mua lại”; vay vốn ngân hàng trả góp hàng tháng; phí ẩn; thẻ tích điểm; chuyển đổi pháp nhân. Do đó, người dân và khách du lịch không nên ký kết bất kỳ hợp đồng nào khi chưa kiểm tra giấy phép kinh doanh lữ hành của doanh nghiệp theo quy định và xem kỹ dự thảo hợp đồng.

Đại diện Sở Du lịch cho biết, người dân và khách du lịch nên ưu tiên lựa chọn những công ty du lịch có thương hiệu quốc gia, trụ sở giao dịch cố định tại TP Hồ Chí Minh. Người dân và khách du lịch cần kiểm tra tính xác thực bằng cách liên hệ trực tiếp cho khách sạn, khu nghỉ dưỡng có tên trong danh sách liên kết để xác nhận có hợp tác với đơn vị đang chào mời hay không. Trong trường hợp phát hiện có dấu hiệu lùa đảo phải thông tin ngay đến cơ quan chức năng quản lý.

Thống kê, qua công tác rà soát địa bàn và nguồn đơn tố giác của người dân, từ ngày 10/6/2026, Công an TP Hồ Chí Minh đồng loạt kiểm tra các doanh nghiệp du lịch có dấu hiệu lừa đảo chiếm đoạt tài sản như, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại dịch vụ Du lịch, kỳ nghỉ Gia Đình Hạnh Phúc, Công ty Cổ phần Hội viên Hạng Nhất, Công ty Trách nhiệm hữu hạn YTS, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Yes International, Công ty Trách nhiệm hữu hạn dịch vụ du lịch và lữ hành Paradise Travel, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Invest Trip, Công ty Mariana Bay Group, Công ty Meli Club, Công ty League of Resorts (LORS), Công ty Ravi và Công ty JJ Travel…Kết quả điều tra ban đầu xác định, đây là các đường dây tội phạm hoạt động có tổ chức, núp bóng doanh nghiệp kinh doanh du lịch để thực hiện hành vi “lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, với phương thức, thủ đoạn hết sức tinh vi, chuyên nghiệp, đánh vào tâm lý muốn đầu tư, “sở hữu kỳ nghỉ” và nhu cầu chuyển nhượng các gói du lịch để sinh lời của người dân.

Quá trình điều tra cho thấy, 11 công ty đều mời chào, đăng thông tin cung cấp các gói du lịch dưới hình thức kỳ nghỉ dưỡng với nhiều tiện ích, lợi nhuận khi khách đầu tư mua hợp đồng kỳ nghỉ dưỡng, sở hữu thẻ kỳ nghỉ nhưng thực tế các gói du lịch, lợi ích mà các công ty đưa ra không có thực và công ty không thực hiện nghĩa vụ đã cam kết với khách hàng. Các đối tượng thu thập, mua trái phép dữ liệu cá nhân, sau đó, gọi điện mời khách đến công ty để được nhận kỳ nghỉ, du lịch miễn phí 3 ngày 2 đêm hoặc các chương trình tri ân khách hàng. Thực chất, đây chỉ là “mồi nhử” nhằm đưa khách hàng đến trụ sở doanh nghiệp để tham gia các buổi tư vấn, giới thiệu sản phẩm và thực hiện hành vi lừa đảo qua hình thức du lịch.

Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an TP Hồ Chí Minh đã khởi tố 11 vụ án (11 công ty), khởi tố gần 200 bị can (bao gồm Ban Giám đốc và nhân viên) để điều tra về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Qua khám xét thu giữ 5.563 hợp đồng, các đối tượng chiếm đoạt 612 tỷ đồng, sơ bộ ghi nhận khách hàng bị chiếm đoạt nhiều nhất là 8,5 tỷ/42 hợp đồng, khách hàng bị chiếm đoạt ít nhất là 30 triệu/1 hợp đồng.