Ong non nướng lá mướp, món ngon vùng U Minh Thượng

Tàng ong non được nướng trên bếp than hồng.

Theo người dân địa phương, ngày trước, khi cuộc sống còn nhiều thiếu thốn, sau mỗi chuyến vào rừng gác kèo lấy mật, phần mật ong được đem bán, còn tàng ong chứa nhộng non được giữ lại làm thức ăn. Người dân tận dụng những nguyên liệu có sẵn quanh nhà, kết hợp với ong non để chế biến thành món ăn cải thiện bữa cơm gia đình. Qua thời gian, cách làm mộc mạc ấy trở thành một món ăn quen thuộc, được nhiều người nhớ đến khi nhắc về ẩm thực vùng U Minh Thượng.

Món ong non nướng lá mướp còn có nét đặc biệt bởi không phải lúc nào cũng có nguyên liệu để chế biến. Ong mật thường làm tổ và sinh sản theo mùa. Khoảng tháng 4, tháng 5, ong bắt đầu xây tổ; những tháng tiếp theo là thời điểm tàng ong có nhiều nhộng non. Vì vậy, món ăn thường chỉ xuất hiện vào một số thời điểm trong năm, muốn thưởng thức phải có duyên gặp mùa ong.

Người thợ lấy mật có kinh nghiệm cũng rất chú trọng việc khai thác tàng ong. Họ chỉ cắt lấy một phần tàng ong non vừa đủ, chừa lại phần còn lại để đàn ong tiếp tục sinh trưởng, duy trì việc làm tổ và cho mật ở những mùa sau. Cách khai thác này vừa giữ được nguồn nguyên liệu cho món ăn, vừa thể hiện sự gắn bó, am hiểu tự nhiên của người dân sống dựa vào rừng.

Dĩa ong non nướng hấp dẫn.

Ong non nướng lá mướp có cách chế biến khá đơn giản nhưng đòi hỏi sự khéo léo để giữ được vị béo tự nhiên. Người ta chọn những con ong non còn nằm trong tàng trắng, căng mọng sữa. Lá mướp non được rửa sạch, trải lên bếp than hồng rồi đặt phần ong non lên trên. Dưới sức nóng của than, lá mướp từ từ héo lại, tỏa mùi thơm dịu nhẹ, trong khi tàng ong nóng dần, sôi xèo xèo. Chỉ sau vài phút, món ăn đã chín, làn khói mỏng quyện cùng hương lá mướp và vị thơm đặc trưng của ong non lan tỏa quanh bếp.

Điểm thú vị của món ăn không chỉ nằm ở cách chế biến mà còn ở cách thưởng thức. Ong non vừa nướng chín, còn nóng hổi, được ăn cùng lá xá xị, chấm với nước mắm nguyên chất. Vị béo ngậy, bùi bùi của ong non hòa cùng vị thơm đặc trưng của lá xá xị, chút mặn đậm đà của nước mắm và hương lá mướp thoang thoảng. Tất cả tạo nên sự kết hợp giản dị nhưng đậm đà, khó lẫn với những món ăn khác.

Về vùng U Minh Thượng, nếu có dịp gặp mùa ong, du khách có thể ngồi bên bếp than hồng, thưởng thức món ong non nướng lá mướp và nghe người dân kể chuyện gác kèo lấy mật. Từ cách tận dụng sản vật sau mỗi chuyến vào rừng đến cách chế biến, thưởng thức, món ăn không chỉ mang hương vị dân dã mà còn gợi nhắc nếp sống gần gũi với thiên nhiên của cư dân vùng U Minh.

THỦY TIÊN