Thầy giáo đưa văn hóa Óc Eo vào hồ thủy sinh

Anh Trịnh Văn Thu có niềm say mê đặc biệt đối với văn hóa Óc Eo.

Nối tiếp nhịp đam mê

Anh Trịnh Văn Thu, giáo viên Tổng phụ trách Đội Trường Trung học cơ sở Núi Sập, nguyên là Phó Chủ tịch Hội cổ vật tỉnh An Giang, hiện là Ủy viên Ban Chấp hành Hội tem tỉnh An Giang. Bắt đầu làm hồ thủy sinh từ năm 2020 với quy mô nhỏ từ 3 đến 5 bể, đam mê của anh phải tạm gác lại do ảnh hưởng của dịch COVID-19.

Hiện nay, khi Việt Nam nỗ lực xây dựng hồ sơ đề cử Di sản văn hóa Óc Eo – Ba Thê trình UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa thế giới, anh Thu cũng nhen nhóm trở lại niềm đam mê của mình. Anh mong muốn kết hợp vẻ đẹp thiên nhiên và nghệ thuật sắp đặt dưới nước với giá trị lịch sử để tái hiện không gian cổ xưa bằng “ngôn ngữ” thủy sinh.

Điểm khác biệt trong lần trở lại này là anh không chỉ hướng đến tính thẩm mỹ mà còn gửi gắm tình yêu sâu nặng với vùng đất Thoại Sơn. Anh Thu chia sẻ: “Khi tìm hiểu về các di tích, cổ vật của người xưa, tôi nhận ra những đường nét tạo hình ấy chứa đựng dấu ấn của một nền văn minh lâu đời. Là giáo viên công tác tại Thoại Sơn – nơi nền văn hóa đang trở mình thức tỉnh, tôi nảy ra ý tưởng đưa những hình tượng gợi nhắc văn hóa Óc Eo vào không gian thủy sinh hiện đại”.

Những biểu tượng của nền văn hóa Óc Eo được anh Thu khéo léo đưa vào những tác phẩm thủy sinh.

Kỳ công kỹ thuật sắp đặt

Khi tiếp cận bộ môn này, người chơi phải tính toán kỹ lưỡng về bố cục, tỷ lệ, ánh sáng và đặc tính sinh trưởng của từng loài sinh vật. Các tạo hình mang âm hưởng Óc Eo được anh Thu nghiên cứu chọn lọc kỹ để giữ nét trầm mặc, cổ xưa nhưng vẫn mềm mại, tránh làm bể thủy sinh trở nên nặng nề như một mô hình trưng bày cổ vật.

Bên cạnh đó, yếu tố kỹ thuật và an toàn luôn được đặt lên hàng đầu. Từ hệ thống lọc, chất lượng nước, nguồn dinh dưỡng đến vật liệu tạo hình đều phải phù hợp, tuyệt đối không giải phóng chất gây hại hay làm tổn thương sinh vật. Một tác phẩm thành công phải đảm bảo khả năng duy trì sự sống và vẻ hài hòa bền vững theo thời gian.

“Tôi muốn kết hợp sức sống của cây thủy sinh, vẻ đẹp tự nhiên của đá, nước, ánh sáng với những tạo hình cổ xưa. Mỗi bể thủy sinh không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật thu nhỏ mà còn là không gian kể chuyện, nơi quá khứ và hiện tại gặp nhau”, anh Thu bộc bạch.

Gửi gắm tình yêu di sản đến thế hệ trẻ

Là người con sinh sống trên vùng đất Thoại Sơn giàu truyền thống, anh Thu luôn tự hào về các giá trị đặc sắc gắn với văn hóa Óc Eo. Thông qua mỗi tác phẩm, anh muốn gửi gắm thông điệp về sự trân trọng giá trị cha ông để lại, giúp di sản hiện diện sinh động trong đời sống hôm nay thay vì chỉ nằm trong bảo tàng.

Anh kỳ vọng sẽ truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ rằng việc học lịch sử không hề khô khan. Chỉ từ một tác phẩm nghệ thuật gần gũi cũng có thể khơi dậy sự tò mò để các bạn tìm hiểu sâu hơn về cội nguồn.

Anh Thu bên tác phẩm thủy sinh dựa trên ý tưởng nền văn hóa Óc Eo.

Không nhận mình là nhà nghiên cứu, anh Thu chỉ xem bản thân là người giữ ngọn lửa đam mê, làm nhịp cầu nối nghệ thuật thủy sinh hiện đại với giá trị văn hóa ngàn năm của An Giang. Thú chơi này không nhằm tái hiện nguyên vẹn di tích hay thay thế hiện vật gốc, mà hướng đến việc lấy cảm hứng sáng tạo nên một cách thể hiện mới, gần gũi hơn với công chúng.

ĐỨC TOÀN