Trọn trách nhiệm với cử tri và quê hương - Bài 2: Đổi mới để nâng tầm hoạt động đại biểu

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Việt Thắng phát biểu tại hội nghị thông qua dự thảo báo cáo kết quả giám sát của Đoàn đại biểu Quốc hội đơn vị tỉnh Kiên Giang. Ảnh: TRÚC LINH

Trách nhiệm trong xây dựng pháp luật

Mỗi kỳ họp Quốc hội luôn dày đặc chương trình nghị sự với nhiều dự án luật, nghị quyết quan trọng. Điều đó đòi hỏi đại biểu phải dành nhiều thời gian nghiên cứu, chuẩn bị kỹ lưỡng để đóng góp những ý kiến có chất lượng, sát với thực tiễn. Có khi, ý kiến phải được lồng ghép, xâu chuỗi trong nhiều dự án luật, nghị quyết khác nhau, để “xoáy” cho đến cùng. Trong quá trình thảo luận dự thảo Luật Dân số, Luật Người cao tuổi, đại biểu Trần Thị Thanh Hương - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh nhiều lần đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, rà soát, bổ sung chính sách hỗ trợ chăm sóc người cao tuổi.

Theo thống kê, Việt Nam hiện có hơn 14,3 triệu người cao tuổi, chiếm gần 13% dân số. Trong khi đó, mạng lưới cơ sở trợ giúp xã hội mới chỉ đáp ứng cho khoảng 30% đối tượng cần trợ giúp. Trong số 425 cơ sở trợ giúp xã hội thì cả nước chỉ có 46 cơ sở chăm sóc người cao tuổi, đây là con số quá khiêm tốn. “Người cao tuổi có sự khác biệt rất lớn về tình trạng sức khỏe, khả năng vận động và mức độ phụ thuộc. Vì vậy cần nghiên cứu xây dựng quy hoạch tổng thể hệ thống chăm sóc người cao tuổi, đa dạng hóa mô hình chăm sóc tại cơ sở, đồng thời tăng cường các dịch vụ y tế phù hợp với từng nhóm đối tượng”, đại biểu Trần Thị Thanh Hương đề xuất.

Bên cạnh đó, đại biểu cũng kiến nghị cần có chính sách ưu đãi phù hợp nhằm thu hút nguồn lực xã hội đầu tư vào lĩnh vực chăm sóc người cao tuổi - một vấn đề ngày càng cấp thiết trong bối cảnh già hóa dân số. Những ý kiến đóng góp này không chỉ xuất phát từ nghiên cứu chính sách mà còn từ thực tiễn đời sống tại địa phương, qua quá trình tiếp xúc, lắng nghe ý kiến cử tri.

Nâng cao chất lượng giám sát

Cuối tháng 3/2025, tại phòng họp của Đoàn ĐBQH đơn vị tỉnh Kiên Giang (trước sáp nhập), câu chuyện về môi trường trở thành chủ đề được nhiều đại biểu quan tâm khi dự thảo báo cáo kết quả giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về bảo vệ môi trường được đưa ra thảo luận. Cuộc giám sát được tiến hành sau hơn 3 năm Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 có hiệu lực, vì vậy nhiều ý kiến phát biểu đều gắn với những vấn đề thực tiễn đang đặt ra tại địa phương.

Tại cuộc họp, ĐBQH Nguyễn Việt Thắng - khi đó là Phó Trưởng Ban Tổ chức Tỉnh ủy Kiên Giang, nay là Phó Chủ nhiệm Thường trực Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy An Giang đã chia sẻ nhiều trăn trở về nguồn lực dành cho công tác bảo vệ môi trường. Theo ông, qua giám sát cho thấy ngân sách sự nghiệp môi trường của tỉnh vẫn còn hạn chế. Nguồn kinh phí hiện nay chủ yếu đáp ứng các hoạt động thường xuyên như kiểm soát ô nhiễm môi trường, thanh tra, kiểm tra, tuyên truyền, tập huấn và quan trắc định kỳ. Trong khi đó, nguồn lực dành cho dự án lớn như xử lý nước thải, chất thải rắn, phục hồi hệ sinh thái hay ứng phó với biến đổi khí hậu vẫn còn khá khiêm tốn. “Đây là những vấn đề cần tiếp tục được quan tâm trong thời gian tới để nâng cao hiệu quả công tác bảo vệ môi trường”, đại biểu Nguyễn Việt Thắng nói.

Từ kết quả giám sát, Đoàn ĐBQH đã kiến nghị các ngành chuyên môn và Ủy ban nhân dân tỉnh tăng cường nguồn lực cho lĩnh vực môi trường, đồng thời đẩy mạnh giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật. Những nội dung thảo luận tại cuộc họp nhận được sự đồng thuận của đại diện ngành môi trường và lãnh đạo nhiều địa phương liên quan. Ông Bùi Trung Thực - khi đó là đại diện Ủy ban nhân dân TP. Rạch Giá, nay là Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Rạch Giá cho rằng: “Những đánh giá của đoàn giám sát rất sát với thực tiễn của địa phương. Đây là cơ sở quan trọng để địa phương tiếp tục triển khai hiệu quả hơn công tác bảo vệ môi trường trong thời gian tới”, ông bày tỏ.

Theo Phó trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Lý Anh Thư, trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV, hoạt động giám sát của đơn vị ngày càng được tổ chức khoa học, bài bản hơn. Các đại biểu dành nhiều thời gian nghiên cứu, tham gia từng chuyên đề giám sát, từ đó đóng góp nhiều ý kiến thiết thực nhằm hoàn thiện chính sách, pháp luật gắn với thực tiễn. “Kết quả giám sát không chỉ góp phần hoàn thiện cơ chế, chính sách mà còn nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật, qua đó củng cố niềm tin của cơ quan, tổ chức và người dân đối với hoạt động giám sát của Quốc hội”, bà Lý Anh Thư cho biết.

Ứng dụng công nghệ, tăng tính công khai

Trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV, các ĐBQH đơn vị tỉnh đã tham dự 9 hội nghị trực tuyến tại điểm cầu của tỉnh. Trong đó có phiên chất vấn tại kỳ họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, hội nghị toàn quốc triển khai luật và nghị quyết của Quốc hội. Thông qua hình thức trực tuyến, nhiều nội dung quan trọng về xây dựng pháp luật, giám sát và điều hành đất nước được truyền tải nhanh chóng, kịp thời đến địa phương.

Song song đó, việc ứng dụng công nghệ thông tin cũng góp phần tăng tính công khai, minh bạch trong hoạt động của đoàn ĐBQH. Các thông tin về hoạt động của đoàn tại mỗi kỳ họp Quốc hội, trong công tác xây dựng pháp luật, giám sát hay tiếp xúc cử tri đều được cập nhật thường xuyên trên Cổng thông tin điện tử của Văn phòng Đoàn ĐBQH và Hội đồng nhân dân tỉnh, Báo và Phát thanh - Truyền hình tỉnh An Giang. Nhờ đó, cử tri có thể theo dõi đầy đủ, kịp thời nội dung mà đại biểu dân cử của mình tham gia tại nghị trường.

Các kênh trực tuyến còn góp phần tăng cường sự tương tác giữa ĐBQH với cử tri. Thông qua website, fanpage, Zalo và các kênh thông tin khác, nhiều ý kiến, kiến nghị của người dân được tiếp nhận nhanh chóng, tạo điều kiện thuận lợi để đoàn ĐBQH tổng hợp, chuyển đến cơ quan chức năng xem xét, giải quyết. Trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV, phương thức phục vụ hoạt động của đoàn ngày càng được đổi mới theo hướng hiện đại, trong đó có việc tổ chức hội nghị trực tuyến, triển khai luật và nghị quyết theo mô hình “hội nghị không giấy”, sử dụng tài liệu điện tử để tiết kiệm thời gian và nâng cao hiệu quả làm việc.

Những đổi mới trong phương thức tổ chức và ứng dụng công nghệ không chỉ giúp nâng cao hiệu quả hoạt động của Đoàn ĐBQH tỉnh, mà còn góp phần đưa hoạt động của Quốc hội đến gần hơn với cử tri, tăng tính công khai, minh bạch và củng cố niềm tin của người dân đối với cơ quan dân cử.

(Còn tiếp)

GIA KHÁNH - TRÚC LINH