Vẽ ước mơ từ gáo dừa

Anh Dương Quý Nghĩa bên những sản phẩm làm từ gáo dừa do mình làm ra. Ảnh: SONG MINH

Chúng tôi có dịp trò chuyện cùng anh Nghĩa khi anh vừa chuyển đến lập nghiệp tại tỉnh Vĩnh Long chưa đầy 1 tháng. Ấn tượng đầu tiên là nụ cười hiền lành và sự lạc quan luôn thường trực. Ít ai biết rằng, đằng sau nụ cười ấy là cả một hành trình vượt qua nghịch cảnh đầy nghị lực. Một cơn sốt bại liệt khi mới 9 tháng tuổi đã khiến đôi chân anh vĩnh viễn không thể đi lại bình thường. Thế nhưng nghịch cảnh không thể ngăn bước chàng trai này. Anh vẫn kiên trì bám lớp, bám trường đến khi hoàn thành chương trình lớp 12.

Cánh cửa đại học khép lại vì hoàn cảnh gia đình và sức khỏe, nhưng anh Nghĩa chưa bao giờ thôi trăn trở về tương lai. Cơ duyên đến khi địa phương giới thiệu anh tham gia lớp dạy nghề làm đồ mỹ nghệ từ gáo dừa miễn phí dành cho người khuyết tật. “Lúc đó, tôi chỉ nghĩ học để có cái nghề “thủ thân”, không ngờ lại gắn bó với mình suốt mười mấy năm”, anh Nghĩa nhớ lại.

Sau một thời gian đi làm thuê rồi gián đoạn, đến năm 2014, niềm đam mê với nghề thủ công thôi thúc anh bắt đầu khởi nghiệp. Từ đó đến nay, anh đã có hơn 12 năm gắn bó với nghề, biến những chiếc gáo dừa tưởng chừng bỏ đi thành những sản phẩm nghệ thuật có giá trị. Theo anh Nghĩa, làm đồ mỹ nghệ từ gáo dừa không hề đơn giản, nhất là với một người mang khiếm khuyết cơ thể. Gáo dừa có hình khối tròn, mỏng nhưng rất cứng, đòi hỏi người thợ phải thật kiên nhẫn và tỉ mỉ. Ngay cả với người bình thường, để tạo ra một sản phẩm đẹp từ vật liệu thô như gáo dừa cũng cần nhiều kỹ năng và sự khéo léo.

Để hoàn thiện một sản phẩm, người thợ phải trải qua nhiều công đoạn công phu, từ chọn gáo dừa phù hợp với mẫu thiết kế, làm sạch cơm dừa để tránh mốc và ám dầu, đến vẽ mẫu, lọng chi tiết, mài nhẵn, tạo đường nét và cuối cùng là ráp, sơn bóng. Với những món đồ nhỏ như móc khóa hay giá đỡ điện thoại, anh có thể làm hàng chục chiếc mỗi ngày. Nhưng với những sản phẩm phức tạp như thuyền buồm, tranh nghệ thuật hay đèn ngủ, anh phải mất từ 5 - 7 ngày mới hoàn thành.

Để giảm bớt sức lao động và bảo vệ sức khỏe, anh đã đầu tư thêm nhiều thiết bị hỗ trợ như máy lọng, máy cắt, mô tơ mài… Nhờ đó, sản phẩm ngày càng đa dạng, từ chiếc móc khóa xinh xắn giá khoảng 15.000 đồng đến những bức tranh, chậu hoa nghệ thuật trị giá vài triệu đồng. Trước khi chuyển hướng phát triển mới, sản phẩm của anh đã được bày bán tại nhiều cửa hàng quà lưu niệm ở phường Long Xuyên, nhận được sự ủng hộ của khách hàng trên các nền tảng trực tuyến.

Sau nhiều năm làm nghề một mình tại quê nhà, anh Nghĩa nhận ra: “Đi một mình thì đi nhanh, nhưng muốn đi xa phải đi cùng nhiều người”. Vì vậy, anh quyết định tạm rời Long Xuyên để sang “xứ dừa” - nơi có nguồn nguyên liệu phong phú. Hiện anh đang sinh sống và làm việc tại một mái ấm dành cho người khuyết tật ở tỉnh Vĩnh Long. Ở đó, anh không chỉ có nguồn gáo dừa dồi dào, mà còn có những người anh em cùng hoàn cảnh hỗ trợ nhau trong công việc.

Ước mơ của anh Nghĩa không dừng lại ở việc phát triển kinh tế cá nhân. Anh dự định khi thị trường ổn định sẽ mở lớp dạy nghề cho người khuyết tật, giúp họ có một công việc để tự nuôi sống bản thân. “Hy vọng một ngày không xa, tôi sẽ quay lại quê hương An Giang để mở một cửa hàng trưng bày. Đó không chỉ là nơi bán sản phẩm của tôi, mà còn là nơi giới thiệu, tiêu thụ sản phẩm cho người khuyết tật khác. Tôi muốn trở thành cầu nối, bởi điều khó nhất với người khuyết tật vẫn là tìm đầu ra cho sản phẩm”, anh Nghĩa chia sẻ.

Chia tay anh Nghĩa, hình ảnh người đàn ông trên chiếc xe lăn, xung quanh là những mảnh gáo dừa thô ráp vẫn còn đọng lại trong tôi. Nghị lực của anh như một minh chứng rằng, khi đôi chân không thể bước đi như bình thường, con người vẫn có thể tiến về phía trước bằng sức mạnh của đôi tay, khối óc và niềm tin vào cuộc sống.

SONG MINH