
Mô hình tưới tự động tại ruộng mướp của anh Lâm Văn Đủ. Ảnh: BÍCH THÙY
Giữa buổi xế chiều nắng gắt, thay vì tất bật kéo ống, nổ máy bơm như trước, ông Nguyễn Quốc Thống (48 tuổi), ngụ ấp Thạnh Phong, xã Thạnh Hưng chỉ ngồi trong căn chòi nhỏ cạnh vườn, cầm điện thoại bấm nhẹ. Vừa thao tác, ông Thống vừa chia sẻ: “Nhờ hệ thống tưới tự động, mỗi lần tưới tôi chỉ mất khoảng 20 phút. Không ở nhà nhưng tôi vẫn có thể tưới vườn chỉ với thao tác trên điện thoại”.
Vài phút sau, nước đã phun đều khắp các gốc sầu riêng. Trước mắt chúng tôi là khu vườn sầu riêng xanh mát, tán lá xum xuê che kín lối đi, cho trái tốt, phát triển đồng đều. Không khí trong vườn dịu hẳn giữa cái nắng oi ả bên ngoài. Năm 2018, ông Thống trồng sầu riêng trên diện tích 5.000m2. Từ năm 2024 đến nay, gần 100 gốc sầu riêng giống Ri6 và Monthong cho thu hoạch ổn định khoảng 40 trái/cây, trung bình 2,5 kg/trái, sản lượng đạt khoảng 3 tấn/năm. Với giá bán khoảng 58.000 - 65.000 đồng/kg, thu lợi nhuận khoảng 120 triệu đồng/năm.
Trước đây, tưới nước bằng máy bơm kết hợp kéo ống thủ công, mỗi lần mất từ 2 - 3 giờ, tốn nhiều công lao động và chi phí xăng, dầu, nước tưới phân bổ không đều. Từ khi đầu tư gần 20 triệu đồng lắp đặt hệ thống tưới nhỏ giọt kết hợp điều khiển tự động qua điện thoại, hiệu quả nâng lên. Ông Thống chia sẻ, mỗi giờ chỉ sử dụng khoảng 150 lít nước, giảm so với khoảng 450 lít như trước. Hệ thống nhỏ giọt đưa nước trực tiếp đến từng gốc, giúp cây hấp thụ tốt, hạn chế thất thoát và giữ độ ẩm ổn định cho đất.
Không chỉ vườn cây ăn trái, việc hiện đại hóa tưới tiêu còn được người dân áp dụng hiệu quả qua trồng màu. Tại ấp Hòa Kháng, xã Hòa Thuận, anh Lâm Văn Đủ (39 tuổi) canh tác 1ha mướp hương, anh dùng hệ thống tưới tự động. Dưới các luống, hệ thống ống tưới được lắp đặt ngay ngắn, béc phun nước tỏa đều khắp vườn, tạo không gian mát mẻ, hiện đại giữa vùng nông thôn.
Anh Đủ cho biết, với 1ha mướp hương, anh thu hoạch 2 vụ/năm. Từ khi xuống giống đến khi bắt đầu cho trái khoảng 50 ngày, thu hoạch kéo dài hơn 2 tháng, mỗi ngày thu hoạch từ 300 - 500kg, giá bán 6.000 đồng/kg, có thời điểm lên đến 18.000 đồng/kg. Sau khi trừ chi phí, anh lợi nhuận đạt khoảng 150 triệu đồng/vụ, cao hơn nhiều so với trồng lúa. Trước đây, tưới nước thực hiện thủ công, mất nhiều thời gian và công sức. Nhận thấy hiệu quả hệ thống tưới tự động, anh Đủ đầu tư khoảng 18 triệu đồng lắp đặt hệ thống tưới tự động. Từ khi đưa vào sử dụng, mỗi ngày anh chỉ mất khoảng 30 phút để vận hành hệ thống thay vì phải mất nhiều giờ như trước. Nước được phân bổ đều, giúp cây sinh trưởng ổn định, giảm công lao động.
“Trước đây ngày nào cũng phải canh tưới, rất vất vả. Nay hệ thống vận hành tự động, tôi có thêm thời gian chăm sóc cây, tập trung tỉa dây, đỡ trái để nâng chất lượng trái. Thời gian tới, tôi tiếp tục nâng cấp hệ thống, tích hợp điều khiển bằng điện thoại để thuận tiện hơn trong quá trình sản xuất”, anh Đủ cho biết.
Theo ông Trần Chí Linh - Bí thư Chi bộ ấp Hòa Kháng, ấp hiện có 350 hộ, trong đó có 9 hộ trồng mướp, 5 hộ áp dụng hệ thống tưới tự động. Việc ứng dụng công nghệ giúp người dân thay đổi cách sản xuất, nâng cao hiệu quả kinh tế.
Ông Nguyễn Văn Sáng - Chủ tịch Hội Nông dân xã Hòa Thuận cho biết, toàn xã hiện có 304ha diện tích trồng rau màu, cây ăn trái, trong đó có 218ha áp dụng hệ thống tưới tiết kiệm. “Thời gian tới, nông dân xã thành lập Tổ hợp tác trồng màu với diện tích 15ha, hơn 20 hộ tham gia, hướng đến sản xuất tập trung, ứng dụng công nghệ đồng bộ”, ông Sáng nói.
Những mô hình cụ thể tại cơ sở cho thấy, hiện đại hóa công nghệ tưới tiêu giúp người dân giảm công lao động, tiết kiệm nước, nâng cao năng suất và góp phần thay đổi tư duy sản xuất, từng bước đưa nông nghiệp phát triển theo hướng hiện đại, bền vững.
BÍCH THÙY