Hướng đi mới từ cây mè

Cán bộ ngành nông nghiệp thăm mô hình trồng cây mè của nông dân phường Mỹ Thới. Ảnh: NGUYỄN HƯNG

Nhiều năm qua, lúa là cây trồng chủ lực của phường Mỹ Thới. Tuy nhiên, trước áp lực chi phí sản xuất ngày càng tăng, giá lúa thiếu ổn định, lợi nhuận của nông dân dần bị thu hẹp buộc nhiều hộ dân phải thay đổi tư duy sản xuất. Tại khóm Thới An A, phường Mỹ Thới, nông dân đưa cây mè vào sản xuất. Từ những diện tích nhỏ lẻ ban đầu, mô hình dần được nhân rộng, hình thành vùng sản xuất tập trung, tạo điều kiện thuận lợi cho việc áp dụng khoa học, kỹ thuật và cơ giới hóa vào sản xuất. Hiện, phường Mỹ Thới có khoảng 15 hộ trồng mè với diện tích sản xuất gần 40ha.

Nhắc đến sự phát triển của mô hình này, nhiều người dân ở địa phương cho rằng, ông Mai Tấn Phước, ngụ khóm Thới An A là một trong những người tiên phong đem cây mè vào trồng tại địa phương. Sớm nhận thấy tiềm năng của cây mè sau khi tham gia các lớp tập huấn do ngành nông nghiệp tổ chức, ông Phước trồng thử nghiệm vài công, sau đó từng bước mở rộng diện tích, đồng thời, tích cực vận động bà con cùng tham gia sản xuất. Theo ông Phước, cây mè có giá trị kinh tế và giúp cải tạo đất canh tác. Sau mỗi vụ lúa, việc luân canh cây mè giúp đất giảm phèn và tạo điều kiện thuận lợi cho vụ lúa tiếp theo phát triển tốt. Đây được xem là hướng sản xuất bền vững, vừa nâng cao năng suất vừa góp phần bảo vệ tài nguyên đất nông nghiệp.

Sau thu hoạch vụ lúa đông xuân, ông Nguyễn Văn Tâm, cùng ngụ khóm Thới An A mạnh dạn xuống giống hơn 1,2ha mè. Nhiều năm gắn bó với cây mè giúp ông tích lũy kinh nghiệm và chủ động hơn trong quá trình sản xuất. Ông Tâm cho biết: “Mè là loại cây dễ trồng, ít tốn công chăm sóc và có thời gian sinh trưởng ngắn, chỉ từ 70 - 75 ngày là có thể thu hoạch. So với cây lúa, cây mè không cần tưới nhiều nước, chủ yếu tận dụng độ ẩm tự nhiên của đất, nhờ đó giảm đáng kể chi phí sản xuất. Cây mè ít sâu bệnh và dễ kiểm soát”.

Nhờ thực hiện tốt kỹ thuật trồng cây mè từ chọn giống, làm đất đến theo dõi đồng ruộng, năng suất mè của gia đình ông Tâm những năm gần đây duy trì ổn định. Trung bình mỗi công đất cho sản lượng từ 140 - 160kg mè. Với giá bán từ 60.000 - 70.000 đồng/kg, vụ năm nay mang lại nguồn thu đáng kể, khiến nhiều nông dân thêm phấn khởi và tin tưởng vào mô hình này.

Ông Trần Quang Khải, ngụ phường Mỹ Thới cũng lựa chọn cây mè để luân canh trên diện tích trồng lúa của gia đình. Theo ông, đây là loại cây khá “dễ tính”, ít sâu bệnh và đặc biệt phù hợp trong điều kiện nguồn nước ngày càng hạn chế. Ông Khải cho rằng hiệu quả sản xuất vẫn phụ thuộc nhiều vào thời tiết. Những năm thuận lợi, năng suất và lợi nhuận từ cây mè cao hơn đáng kể so với trồng lúa. Ngược lại, nếu gặp điều kiện thời tiết bất lợi, năng suất có thể giảm. Tuy nhiên, với kinh nghiệm tích lũy qua nhiều năm, ông vẫn khẳng định đây là hướng đi phù hợp giúp gia đình duy trì nguồn thu nhập ổn định. Việc trao đổi, học hỏi kinh nghiệm giữa các hộ nông dân ở địa phương cũng góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Mỹ Thới Vương Mai Trinh cho biết, trước đây phần lớn người dân địa phương sản xuất theo tập quán nên hiệu quả kinh tế chưa cao, thu nhập còn bấp bênh do chịu tác động của thời tiết, dịch bệnh và biến động thị trường. Những năm gần đây, nhiều nông dân mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng phù hợp với điều kiện thực tế và tích cực ứng dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật vào sản xuất, góp phần nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống người dân.

Từ những cánh đồng đang chuyển mình ở Mỹ Thới, mô hình 2 lúa - 1 mè từng bước khẳng định hiệu quả kinh tế bền vững. Không chỉ giúp nông dân tăng thu nhập trên cùng diện tích đất sản xuất, mô hình mở ra hướng phát triển nông nghiệp thích ứng với những biến động của thị trường và điều kiện tự nhiên.

NGUYỄN HƯNG