Khá lên nhờ chuyển đổi mô hình sản xuất

Mô hình chuối - sen - cá mang lại hiệu quả kinh tế khá cho người dân vùng đệm U Minh Thượng. Ảnh: PHẠM HIẾU

Sáng sớm, người dân vùng đệm U Minh Thượng đã bắt đầu thu hoạch gương sen bán cho thương lái. Ông Danh Mưu, ngụ ấp Trung Đoàn, xã U Minh Thượng cho biết, trước đây vùng này trồng chuối trên bờ bao, trồng lúa dưới ruộng kết hợp nuôi cá. Tuy nhiên, việc sản xuất lúa gặp nhiều khó khăn do vận chuyển máy móc bất tiện, hầu hết các khâu đều làm thủ công nên chi phí cao, lợi nhuận thấp.

Từ thực tế đó, người dân trong vùng bắt đầu tìm tòi, học hỏi mô hình từ các địa phương lân cận và chuyển sang mô hình trồng chuối, sen kết hợp nuôi cá. “Ban đầu, tôi cũng khá e dè, nhưng sau khi tham quan và thấy hiệu quả từ những hộ làm trước, tôi quyết định cải tạo gần 2ha đất lúa để trồng sen. Sau 3 năm chuyển đổi, thu nhập mang lại khá cao, bình quân hơn 200 triệu đồng/ha/năm. Đầu ra của sen cũng khá ổn định vì thương lái từ nhiều nơi đến thu mua”, ông Mưu chia sẻ.

Cùng ngụ ấp Trung Đoàn, anh Đỗ Hoàng Giang, một trong những hộ tiên phong với mô hình chuối - sen - cá cho biết, sen là cây trồng phù hợp để thay thế cây lúa ở vùng đệm, giúp nhiều hộ dân có cuộc sống khấm khá hơn. Gia đình anh hiện có gần 2ha trồng sen. Cứ khoảng 3 ngày lại thu hoạch gương sen một lần. “Đến hết vụ sen, tôi thu khoảng 150 triệu đồng. Ngoài ra còn có thêm nguồn thu từ nuôi cá dưới ruộng và trồng chuối trên bờ bao, mỗi năm được cả trăm triệu đồng”, anh Giang cho biết.

Theo một số người dân vùng đệm U Minh Thượng, sau khoảng 3 tháng trồng, sen giống bắt đầu cho gương gió và khoảng 1 tháng sau có thể thu hoạch. Giá gương sen khá ổn định, nhất là thời điểm nghịch mùa có thể lên đến 40.000 đồng/kg; ngày thường dao động từ 12.000 - 20.000 đồng/kg. Bình quân mỗi vụ sen đạt năng suất khoảng 6 - 7 tấn/ha. Ngoài ra, việc nuôi cá dưới ruộng sen giúp tận dụng diện tích mặt nước, tăng thêm nguồn thu; còn trồng chuối trên bờ bao cho thu hoạch quanh năm. Nhờ đó, tổng thu nhập từ mô hình này cao gấp 2 - 3 lần so với các mô hình canh tác trước đây. “Nhờ làm mô hình này mà tôi có điều kiện sửa lại nhà, lo cho con học hành”, anh Giang phấn khởi nói.

Ông Trương Văn Tâm - Bí thư Chi bộ, Trưởng ấp Trung Đoàn cho biết: “Mô hình chuối - sen - cá phát triển mạnh khoảng 3 năm trở lại đây. Trước đó, mô hình chuối - cá đã có từ lâu, nay kết hợp thêm trồng sen đã mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt cho người dân. Hiện, ấp có khoảng 70ha trồng sen, nằm trong Tổ hợp tác sen - cá ấp Trung Đoàn. Diện tích này dự kiến sẽ tiếp tục tăng vì cây sen đã chứng minh hiệu quả thực tế. Địa phương đang nghiên cứu hướng phát triển bền vững hơn cho mô hình này, giúp bà con nâng cao thu nhập”.

Không chỉ chuyển đổi mô hình sản xuất hiệu quả, nhiều hộ dân ở U Minh Thượng còn tận dụng cảnh quan đồng ruộng để phát triển du lịch sinh thái, tăng thêm nguồn thu. Ông Lý Hồng Diện, ngụ ấp Kinh Năm có hơn 1ha trồng chuối, kết hợp nuôi cá rô phi đơn tính, cá sặc rằn, ốc bươu đen, cá thát lát và trồng bông súng tạo cảnh quan phục vụ du lịch. “Du khách đến đây có thể trải nghiệm câu cá, đặt lờ, cắm câu rồi tự chế biến món ăn dân dã như lẩu mắm cá đồng, cá chiên xù hay cháo cá. Mô hình mới nên lượng khách chưa nhiều, nhưng mỗi tháng tôi có thêm khoảng 15 - 20 triệu đồng”, ông Diện cho biết. Ngoài nguồn thu từ du lịch, mô hình nuôi cá và trồng chuối cũng mang lại cho gia đình ông hơn 100 triệu đồng/năm.

Theo ông Nguyễn Văn Đen - Trưởng ấp Kinh Năm, đa số hộ dân trong ấp hiện làm mô hình chuối - cá. Một số hộ kết hợp thêm du lịch sinh thái miệt vườn để phát triển kinh tế gia đình. Đây là mô hình đang được địa phương khuyến khích và sẽ tiếp tục đầu tư hoàn thiện để thu hút du khách trong thời gian tới. Theo Ủy ban nhân dân xã U Minh Thượng, các mô hình chuối - sen - cá, chuối - cá và du lịch sinh thái không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế mà còn góp phần cải tạo đất, hạn chế tình trạng bỏ hoang hoặc canh tác kém hiệu quả. Thời gian tới, địa phương tiếp tục đẩy mạnh tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng bền vững, từng bước chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp. Đồng thời, củng cố hoạt động của hợp tác xã, tổ hợp tác; thu hút doanh nghiệp tham gia liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ nông sản, qua đó nâng cao giá trị sản phẩm và giúp người dân ổn định đầu ra.

PHẠM HIẾU