Mở đất, mở đường cho cá tra

Công ty Cổ phần Nam Việt ký hợp tác chiến lược với đối tác Brazil, đưa cá tra, basa và rô phi đến thị trường Nam Mỹ.

NỘI LỰC VƯỢT TRỘI

Giữa những ngày xuân rộn rã, vùng nuôi cá tra của người dân và doanh nghiệp sôi động. Tại các nhà máy, dây chuyền chế biến hoạt động liên tục, đưa sản phẩm cá tra An Giang đến hơn 70 thị trường trên thế giới, góp phần tăng vị thế thủy sản Việt Nam trên bản đồ toàn cầu.

Năm đầu tiên sau sáp nhập, An Giang có lợi thế khi không gian kinh tế mở rộng từ đầu nguồn sông Mekong chảy vào đất Việt kéo dài đến tận biển Tây. Đây là lợi thế lớn mang tính chiến lược giúp ngành cá tra bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, cao hơn và bền vững hơn. Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Hồ Văn Mừng nhấn mạnh: “Tỉnh xác định thủy sản, đặc biệt là cá tra, là một trong những thế mạnh, trụ cột tăng trưởng, gắn với mục tiêu phát triển xanh, bền vững”.

Thăm trứng cá tra mẹ sinh sản nhân tạo.

Lợi thế đầu nguồn sông Mekong có dòng nước ngọt dồi dào, lưu tốc dòng chảy lớn, ít biến động, tiếp tục là “tài sản vô giá” tạo nên thương hiệu cá tra An Giang suốt hơn 3 thập kỷ qua. Từ mô hình hộ nuôi nhỏ lẻ, tỉnh đã phát triển thành một trong những trung tâm sản xuất lớn nhất đồng bằng đồng bằng sông Cửu Long về diện tích, sản lượng và giá trị chế biến, xuất khẩu. Hiện, tỉnh có 18 doanh nghiệp và 23 nhà máy chế biến cá tra, công suất trên 350.000 tấn mỗi năm. Vùng nuôi liên kết đạt gần 90%, đáp ứng chuẩn ASC, GlobalGAP và hệ thống truy xuất nguồn gốc quốc tế.

Ông Hồ Thanh Bình - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường nhận định: “An Giang đang hình thành hệ thống sản xuất cá tra theo chuỗi giá trị lớn nhất vùng, làm chủ nguồn giống, áp dụng công nghệ cao, đáp ứng những tiêu chuẩn quốc tế khắt khe”. Ông Bình cho rằng đà tăng trưởng sẽ mạnh hơn khi tỉnh tận dụng lợi thế sau sáp nhập nhờ không gian phát triển lớn, giao thông được kết nối, rút ngắn hành trình vận chuyển xuất khẩu.

Cùng với đó, các doanh nghiệp đang đẩy mạnh tái cấu trúc theo hướng chế biến sâu, gia tăng sản phẩm giá trị cao theo xu hướng của các thị trường khó tính như EU, Nhật Bản, Mỹ. Ông Doãn Tới - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Nam Việt khẳng định: “Cá tra An Giang hoàn toàn có thể chinh phục các thị trường khó tính nếu tiếp tục phát triển theo hướng chế biến sâu, xây dựng vùng nuôi chuẩn quốc tế”.

Bối cảnh quốc tế năm 2025 mở ra nhiều thuận lợi như EU thiếu hụt nguồn cá thịt trắng, các thị trường CPTPP tiếp tục mở rộng ưu đãi thuế quan và khả năng duy trì mức thuế chống bán phá giá 0% tại thị trường Mỹ. Đây là cơ hội để An Giang củng cố vị trí dẫn đầu ngành hàng xuất khẩu các sản phẩm từ cá tra.

Mỗi năm, An Giang nuôi hơn 350.000 tấn cá tra và định hướng tới sẽ nâng lên 500.000 tấn/năm sau năm 2030.

SỨC MẠNH CỘNG HƯỞNG

Nếu doanh nghiệp là đầu tàu, nông dân chính là nền tảng nuôi dưỡng toàn bộ chuỗi giá trị. Nhờ mô hình liên kết chặt, hộ nuôi yên tâm đầu tư công nghệ để giảm rủi ro, nâng cao năng suất. Bà Trần Thị Mỹ Hạnh, hộ nuôi tại xã Châu Phú chia sẻ: “Vùng nuôi cá tra ổn định, đầu ra có doanh nghiệp bao tiêu, chúng tôi yên tâm đầu tư công nghệ mới. Năm nay, ai cũng kỳ vọng một mùa vụ khá hơn”.

Những năm qua, đời sống người nuôi cá tra ngày càng cải thiện. Nhiều gia đình thoát nghèo, vươn lên khá giả từ con cá trắng thân tròn, góp phần tạo nên những vùng quê trù phú ven sông Tiền, sông Hậu. Hiệp hội Cá tra Việt Nam tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong dự báo thị trường, tháo gỡ rào cản kỹ thuật và kết nối doanh nghiệp, địa phương. Ông Dương Nghĩa Quốc - Chủ tịch Hiệp hội Cá tra Việt Nam nhận định: “Cá tra vẫn là sản phẩm cạnh tranh nhất trong nhóm cá thịt trắng toàn cầu. An Giang có đủ điều kiện để giữ vai trò dẫn dắt và mở rộng thị phần trong những năm tới”.

Xe container qua cầu Vàm Cống đưa sản phẩm cá tra, cá rô phi của Công ty Cổ phần Nam Việt sang Brazil.

Điểm nhấn nổi bật của tỉnh sau sáp nhập là không gian logistics liên thông từ sông đến biển, giúp giảm chi phí vận tải, rút ngắn hành trình xuất khẩu và mở ra khả năng hình thành trung tâm logistics thủy sản lớn của Tây Nam Bộ. Đây là lợi thế mang tính đột phá mà An Giang chưa từng có trước đây.

Trên những bãi bồi đầu nguồn, khi gió chướng về làm mặt nước gợn sóng lăn tăn, từng đàn cá tra quẫy đuôi mạnh dưới ao, báo hiệu một mùa vụ mới. Người nuôi trò chuyện trong nắng sớm, ai cũng tin rằng năm đầu tiên sau sáp nhập sẽ mở ra nhiều cơ hội để nghề nuôi cá tra ăn nên làm ra, để mùa xuân năm nay thật sự là mùa xuân của niềm tin và hy vọng.

MINH HIỂN