Nghiên cứu giải pháp đổi mới phương pháp dạy tiết thực hành môn hình học

Thầy Chí cho biết, mục tiêu nhằm phát huy năng lực, kỹ năng sống, tư duy và sáng tạo của học sinh THCS trong việc vận dụng kiến thức môn hình học để giải quyết các vấn đề trong thực tiễn cuộc sống. Qua đó góp phần đổi mới, nâng cao chất lượng dạy và học môn toán (phân môn hình học) bậc THCS của trường và địa phương, chuyển mạnh quá trình giáo dục từ trang bị kiến thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học. Để thực hiện nghiên cứu, tiến hành mở các chuyên đề, hội thảo, dạy tiết thực hành mẫu và lấy ý kiến từ giáo viên, học sinh về tiết thực hành mới ở một số trường THCS trong huyện Phú Tân.

Khảo sát lấy ý kiến của học sinh và giáo viên về tiết thực hành mới và tiết thực hành theo hướng dẫn sách giáo khoa hiện hành để thống kê, so sánh những ưu điểm và hạn chế. Thông qua các phiếu khảo sát cho thấy, học sinh và giáo viên đều ủng hộ tiết thực hành mới. Các năng lực tư duy, sáng tạo và kỹ năng sống của học sinh được phát huy trong quá trình trải nghiệm tiết thực hành mới.

Học sinh lớp 7 trả lời các vấn đề giáo viên đặt ra khi thuyết minh sản phẩm tự sáng tạo

Kết quả nghiên cứu đã tiến thành thực hiện được 2 lần hội thảo xây dựng nội dung và thang điểm chấm tiết thực hành mới, thực hiện được 4 chuyên đề và 4 tiết dạy mẫu có dự giờ rút kinh nghiệm, một số tiết dạy thực nghiệm tiết thực hành theo phương pháp mới. Đã xây dựng được nội dung, thang điểm, cách thức đánh giá tiến trình, báo cáo và sản phẩm của học sinh tạo ra thông qua tiết thực hành mới.

Sau tiết thực hành mới, học sinh đã thu thập được rất nhiều kiến thức hình học, kiến thức cuộc sống và các năng lực, kỹ năng và khả năng tư duy, sáng tạo của học sinh được phát huy. Học sinh thấy tự tin hơn khi vận dụng các kiến thức hình học đã học trong nhà trường để giải quyết một số vấn đề liên quan đến cuộc sống thực tiễn. Học sinh biết được sự quan trọng của việc học, học để làm gì, học có lợi ích gì trong cuộc sống. Học sinh thấy thích thú khi đi học và thấy được mỗi ngày đến trường là một ngày vui, đáp ứng được định hướng đổi mới giáo dục hiện nay.

Qua khảo sát lấy ý kiến về tiết thực hành mới đối với 32 giáo viên dạy toán thuộc các trường THCS ở huyện Phú Tân, khảo sát lấy ý kiến đối với 400 học sinh thuộc một số trường THCS trong huyện Phú Tân, kết quả cho thấy, 100% giáo viên rất thích và đồng ý tiếp tục tiết thực hành mới. 99,7% học sinh rất thích và đồng ý tiếp tục thực hiện tiết thực hành mới.

Những sản phẩm học sinh tạo ra luôn gắn với cuộc sống thực tiễn. Bằng những tư duy và sáng tạo của bản thân, học sinh đã tạo ra nhiều sản phẩm từ việc vận dụng kiến thức hình học đã học trong nhà trường. Tiêu biểu như sản phẩm khuôn hình của học sinh Trường THCS thị trấn Chợ Vàm cho thấy học sinh lớp 6 có khả năng vận dụng kiến thức hình học về tính vuông góc và tính song song để tạo ra sản phẩm. Sản phẩm cầu tre của Trường THCS Phú Thành (ứng dụng 2 góc đối đỉnh lớp 7), học sinh đã vận dụng thành thạo tính chất 2 góc đối đỉnh. Sản phẩm đường rây xe lửa của Trường  THCS Phú Thạnh cho thấy, khả năng vận dụng kiến thức tiếp tuyến đường tròn của học sinh lớp 9 rất tốt. Nhiều sản phẩm đã được các nhóm tạo ra ngoài sự mong đợi của giáo viên. Điều đó cho thấy, những năng lực, kỹ năng và khả năng tư duy sáng tạo của học sinh được phát huy rất tích cực thông qua tiết thực hành mới.

Từ kết quả nghiên cứu, thầy Chí kiến nghị tiết thực hành mới có thể áp dụng cho tất cả các trường THCS thuộc các vùng khác nhau của xã, huyện và tỉnh. Tùy theo điều kiện của mỗi trường, giáo viên có thể lựa chọn các chủ đề và cách tổ chức tiết thực hành phù hợp. Tiết thực hành mới có thể áp dụng rộng rãi, phát huy năng lực, kỹ năng, tư duy và sáng tạo của học sinh, đáp ứng được định hướng phát triển của giáo dục hiện nay. Kiến nghị Sở Giáo dục và Đào tạo triển khai rộng rãi nội dung của nghiên cứu để các trường THCS đưa vào phương pháp giảng dạy.

Bài, ảnh: HẠNH CHÂU