Nuôi lươn không bùn, hướng đi phù hợp

Mô hình nuôi lươn không bùn của bà Lê Thị Vàng cho lợi nhuận gần 200 triệu đồng trong năm 2025. Ảnh: PHẠM HIẾU

Gia đình bà Lê Thị Vàng, ngụ ấp Ranh Hạt, xã Vĩnh Thuận nuôi 11 hầm lươn không bùn, mỗi hầm khoảng 8m². Bà dự kiến thu hoạch khi lươn đạt trọng lượng khoảng 3 - 4 con/kg, toàn bộ hầm cho sản lượng trên 6 tấn lươn thương phẩm. Theo bà Vàng, gia đình bà sản xuất mô hình tôm - lúa, thu nhập tương đối ổn định nhưng do diện tích chỉ 1,4ha nên lợi nhuận không cao. Vài năm trước, thấy một số hộ trong xã nuôi lươn không bùn hiệu quả, bà học hỏi theo.

Năm đầu, gia đình bà Vàng nuôi thử 2 hầm với 9.000 con để rút kinh nghiệm, thu hoạch 2,4 tấn, giá trên 100.000 đồng/kg. “Sang năm thứ 2, tôi đầu tư thêm hầm, nuôi 22.000 con lươn, bán hơn 4,5 tấn, giá 86.000 đồng/kg, lợi nhuận gần 200 triệu đồng. Năm nay là năm thứ 3, lươn phát triển tốt, đạt 6 - 7 con/kg. Nếu nuôi tròn năm, trọng lượng và giá bán sẽ tốt hơn”, bà Vàng chia sẻ.

Gia đình chị Trần Huỳnh Kiều Diễm, ngụ cùng ấp Ranh Hạt đã gắn bó với mô hình nuôi lươn không bùn được 3 năm. Hiện, chị có 10 hầm nuôi với khoảng 50.000 con lươn, một số hầm đạt trọng lượng 6 - 7 con/kg. “Năm rồi, tôi bán được 4 tấn lươn, giá trên 80.000 đồng/kg, lợi nhuận gần 50%”, chị Diễm cho biết. 

Theo các hộ nuôi, mô hình này không khó thực hiện nếu chọn được con giống tốt, tuân thủ quy trình kỹ thuật và theo dõi chăm sóc thường xuyên. Ưu điểm là ít tốn công lao động, dễ quản lý, không cần nhiều nhân lực. “Chi phí đầu tư ban đầu chủ yếu là hầm nuôi, hệ thống nước, thức ăn, nhưng bù lại thu hồi vốn nhanh”, chị Diễm nói.

Ông Lê Trung Kiên - Trưởng ấp Ranh Hạt, Giám đốc Hợp tác xã Dịch vụ nuôi lươn không bùn Đại Trường Phát cho biết: “Mô hình phù hợp phát triển kinh tế nông hộ do không cần nhiều diện tích, chỉ 1 người trong gia đình cũng đảm đương tốt. Đầu ra ổn định, thương lái từ TP. Cần Thơ, TP. Hồ Chí Minh đến tận nhà thu mua”. Tuy nhiên, người nuôi phải theo dõi sát quá trình phát triển để điều chỉnh thức ăn, phòng bệnh. Lươn mới thả cần sát trùng bằng dung dịch nước muối 2 - 3% trong 5 - 10 phút hoặc thuốc tím để loại trừ ký sinh.

Khi lươn từ 2 - 3 tháng tuổi, cần phân cỡ nuôi riêng nhằm hạn chế hao hụt. Lươn ưa tối, nên cần tạo nơi trú ẩn trong bể nuôi bằng giá thể dây nylon đen. “Mỗi ngày cho lươn ăn 2 lần với lượng vừa đủ; sau 1 - 2 giờ thay nước để tránh ô nhiễm. Có thể bổ sung vitamin C, khoáng chất, men tiêu hóa trộn vào thức ăn để tăng tỷ lệ sống và hiệu quả nuôi”, ông Kiên nói.

So với nuôi truyền thống trong ao bùn, mô hình nuôi không bùn giúp lươn tăng trọng nhanh, dễ kiểm soát bệnh, nuôi mật độ cao, năng suất vượt trội. Hiện, Hợp tác xã Dịch vụ nuôi lươn không bùn Đại Trường Phát có 14 thành viên. Đợt vừa qua, các thành viên xuất bán hơn 50 tấn lươn, giá bình quân 86.000 đồng/kg, lợi nhuận khoảng 50%. Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Vĩnh Thuận Huỳnh Ngọc Nguyên cho biết, nuôi lươn không bùn là hướng đi phù hợp trong chuyển đổi sản xuất nông nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu góp phần thực hiện tái cơ cấu ngành nông nghiệp và nâng cao thu nhập cho người dân.

Từ hiệu quả thực tế tại xã Vĩnh Thuận, mô hình nuôi lươn không bùn đang mở ra hướng sản xuất mới cho nông dân vùng chuyển đổi, nhất là những hộ ít đất, thiếu lao động. Khi được tổ chức theo hướng liên kết, có hỗ trợ kỹ thuật và đầu ra ổn định, mô hình không chỉ giúp người dân cải thiện sinh kế mà còn góp phần đa dạng hóa sản xuất nông nghiệp, hướng đến phát triển bền vững.

PHẠM HIẾU