Về Vĩnh Bình nghe đờn ca tài tử

Chị Đỗ Hồng Phượng và anh Nguyễn Trung Đông phục vụ văn nghệ cho người dân ấp Bình Thành.

Trong một lần đến ấp Bình Thành, chúng tôi có dịp gặp chị Đỗ Hồng Phượng khi chị tham gia biểu diễn văn nghệ phục vụ người dân địa phương. Khi các tay đờn bắt đầu lên dây, chỉnh phím, giọng hát trầm ấm của chị Phượng cất lên qua bài “Dệt chặng đường xuân”, thu hút sự chú ý của người nghe. Từng câu ca được chị thể hiện giàu cảm xúc, với cách luyến láy mềm mại, mang đậm phong cách đờn ca tài tử Nam Bộ.

Chị Phượng có hơn 30 năm gắn bó với nghệ thuật đờn ca tài tử. Sinh ra trong gia đình có truyền thống văn nghệ, năm 13 tuổi, chị biết ca các bài bản tài tử như Nam Xuân, Nam Ai, Phụng Hoàng… do cha truyền dạy. Đây cũng là nền tảng nuôi dưỡng niềm đam mê nghệ thuật trong chị. Năm 19 tuổi, chị tham gia các hội thi ở địa phương và đạt nhiều giải thưởng, dần trở thành gương mặt quen thuộc trong phong trào đờn ca tài tử tại địa phương.

Chị Phượng cho biết: “Để thỏa niềm đam mê, tôi tham gia khóa đào tạo ngắn hạn về đờn ca tài tử, đồng thời nghe các nghệ sĩ hát cải lương để học hỏi cách nhấn nhá, luyến láy, từ đó hoàn thiện câu ca”.

Với chị Phượng, được cất lên câu ca là niềm vui và thư giãn sau một ngày làm việc. Điều khiến chị trăn trở là lực lượng kế thừa còn hạn chế. Chị mong muốn tìm được những người trẻ có chất giọng tốt, cùng niềm đam mê để hướng dẫn, truyền dạy, góp phần gìn giữ và phát huy nghệ thuật đờn ca tài tử.

Cùng chung tình yêu với nghệ thuật đờn ca tài tử, anh Nguyễn Trung Đông, ngụ ấp Bình Minh là người tích cực duy trì phong trào đờn ca tài tử tại địa phương. Năm 18 tuổi, anh Đông bắt đầu tập hát bằng cách lắng nghe, quan sát những nghệ nhân, nghệ sĩ và học theo từng câu, từng bài. Dù không được đào tạo bài bản từ đầu, anh vẫn kiên trì tự học, rèn luyện qua các buổi sinh hoạt văn nghệ ở địa phương.

Năm 2016, anh tham gia hai khóa học tại TP. Hồ Chí Minh để nâng cao kỹ năng ca hát. Nhờ chăm chỉ tập luyện và khả năng tiếp thu tốt, anh nhanh chóng nắm bắt cách thể hiện nhiều bài bản. Có bài chỉ sau một ngày học, anh đã có thể ghi nhớ và thực hành những nét cơ bản.

Anh Đông cho biết trước đây khi làm ở đặc khu Phú Quốc, anh từng tham gia câu lạc bộ đờn ca tài tử ở địa phương. Khi trở về xã Vĩnh Bình, được anh em vận động, anh tiếp tục tham gia sinh hoạt văn nghệ ở xã. “Tôi rất mê đờn ca tài tử nên tham gia sinh hoạt văn nghệ cùng nhiều người có chung niềm đam mê. Khi sinh hoạt, tôi học hỏi nhiều ở những người đi trước để hát đúng, có cảm xúc hơn”, anh Đông nói.

Không chỉ giữ niềm đam mê cho riêng mình, anh Đông còn chú trọng truyền dạy cho con cháu. Từ năm 15 tuổi, con trai anh là Nguyễn Thế Anh đã được cha hướng dẫn tập ca. Những lời chỉ dẫn ban đầu cùng các buổi luyện tập trong gia đình giúp Thế Anh nuôi dưỡng tình yêu với nghệ thuật đờn ca tài tử đến hôm nay. Với anh Đông, việc con cháu yêu thích và tiếp nối nghệ thuật truyền thống là niềm vui cũng là động lực để anh tiếp tục gắn bó với đờn ca tài tử.

Mỗi người có một cơ duyên đến với đờn ca tài tử, nhưng đều chung tình yêu với loại hình nghệ thuật truyền thống này. Dù âm thầm luyện tập hay miệt mài truyền dạy, những tài tử ở Vĩnh Bình vẫn bền bỉ gìn giữ nét văn hóa quê hương qua từng tiếng đờn, lời ca mộc mạc.

THỦY TIÊN