Báo chí Việt Nam hiện đại: Đập tan luận điệu xuyên tạc về tự do ngôn luận

Các cơ quan báo chí, phát thanh, truyền hình, trang thông tin điện tử và nền tảng số đang vận hành sôi động từng ngày, tạo nên một dòng chảy thông tin đa thanh, đa sắc. Từ những diễn đàn phản biện chính sách, những phóng sự điều tra chống tiêu cực, đến những câu chuyện đời sống bình dị của người dân, báo chí đã trở thành nhịp cầu kết nối ý Đảng với lòng dân, là nơi tiếng nói của mọi tầng lớp nhân dân được lắng nghe và phản ánh.

Sự phát triển mạnh mẽ, thực chất của nền báo chí cách mạng, gắn chặt với từng chuyển động của đời sống kinh tế-xã hội, chính là minh chứng sống động cho quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí ở Việt Nam, đồng thời là lời bác bỏ đanh thép đối với mọi luận điệu suy diễn, vô căn cứ và xuyên tạc sự thật.

Những luận điệu xuyên tạc vô căn cứ

Vào đầu tháng 5/2026, tổ chức “Phóng viên không biên giới” (RSF) đã công bố báo cáo thường niên về “Chỉ số tự do báo chí năm 2026.” Tổ chức này đã đưa ra những đánh giá mang tính áp đặt, định kiến, xếp Việt Nam đứng thứ 174 trong số 180 quốc gia về tự do báo chí - thuộc nhóm các nước “có nền báo chí tồi tệ nhất thế giới.”

Báo chí cách mạng Việt Nam đã khẳng định vai trò là lực lượng tiên phong trên mặt trận tư tưởng, văn hóa của Đảng. (Ảnh: Trung Kiên/TTXVN)

Đây không phải lần đầu tiên RSF đưa ra báo cáo dựa trên những thông tin không có cơ sở. Những luận điệu xuyên tạc của RSF thực chất là nhằm bôi đen hiện thực, về tình hình tự do báo chí để đả phá Đảng, Nhà nước Việt Nam, hạ thấp uy tín, vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.

RSF là một tổ chức phi chính phủ hoạt động toàn cầu. Tôn chỉ hoạt động của tổ chức này đưa ra để bảo vệ tự do báo chí trên thế giới, chống kiểm duyệt và tạo áp lực, giúp đỡ những nhà báo đang bị giam giữ.

Tưởng chừng RSF là một tổ chức chân chính, hoạt động vì sự tiến bộ, thúc đẩy tự do và văn minh của thế giới. Nhưng trái ngược với chủ trương của Liên hiệp quốc, nhiều năm nay, tổ chức này thường xuyên có những luận điệu sai trái, xuyên tạc tình hình tự do báo chí, tự do ngôn luận của một số nước, trong đó có Việt Nam. Nhiều quốc gia trên thế giới cáo buộc RSF đứng đằng sau những vụ việc phức tạp, gây rối, bất ổn, kích động bạo lực.

Ngoài RFS, một số đối tượng còn núp bóng “báo chí độc lập,” “nhà báo tự do,” sử dụng tài khoản mạng xã hội để gây nhiễu loạn thông tin, tuyên truyền sai sự thật về quyền tự do ngôn luận tại Việt Nam.

Các thế lực thù địch thường vin vào việc chúng ta có một nền báo chí do Đảng và Nhà nước lãnh đạo để “chụp mũ” rằng báo chí là cơ quan ngôn luận của Đảng và Nhà nước, chỉ phản ánh một chiều, không khách quan.

Các phóng viên báo chí Trung ương và địa phương di chuyển bằng thuyền hơn 2 tiếng đồng hồ vào bản Nước Đắng, xã Trường Sơn (Quảng Trị) phục vụ công tác thông tin tuyên truyền về bầu cử sớm. (Ảnh: Tá Chuyên/TTXVN)

Nhưng, thực tế, nước ta đã có đầy đủ quy định trong hiến pháp, luật pháp về quyền tự do báo chí.

Điều 25, Hiến pháp Nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam ghi rõ: “Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, hội họp, lập hội, biểu tình. Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định.”

Điều 13, Luật Báo chí 2016 quy định: Nhà nước tạo điều kiện thuận lợi để công dân thực hiện quyền tự do báo chí, quyền tự do ngôn luận trên báo chí và để báo chí phát huy đúng vai trò của mình.

Ra đời từ yêu cầu của sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, báo chí cách mạng không chỉ làm nhiệm vụ truyền tải thông tin mà còn là ngọn đuốc soi đường, góp phần truyền bá tư tưởng cách mạng, khơi dậy tinh thần yêu nước và ý chí đấu tranh của nhân dân vì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.

Từ những ấn phẩm báo chí đầu tiên được xuất bản trong điều kiện hoạt động bí mật cho đến hệ thống báo chí hiện đại ngày nay, hơn một thế kỷ qua, báo chí cách mạng Việt Nam đã khẳng định vai trò là lực lượng tiên phong trên mặt trận tư tưởng, văn hóa của Đảng.

Theo Nghị quyết số 18-NQ/TW, tính đến tháng 12/2025, cả nước có hơn 700 cơ quan báo chí, gần 21.000 nhà báo được cấp thẻ trong cả lĩnh vực báo chí in, báo chí điện tử và phát thanh, truyền hình. Nhiều cơ quan báo chí đã hình thành mô hình báo và phát thanh-truyền hình, tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả tuyên truyền.

Báo chí: Lực lượng giám sát xã hội tận tụy

Trong thời kỳ đổi mới và hội nhập quốc tế, báo chí tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân; là diễn đàn phản ánh tâm tư, nguyện vọng của các tầng lớp nhân dân; đồng thời là lực lượng xung kích trong tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.

Bên cạnh việc lan tỏa những giá trị tích cực, báo chí còn tham gia phát hiện, đấu tranh với các biểu hiện tiêu cực, tham nhũng, lãng phí, góp phần xây dựng Đảng và hệ thống chính trị ngày càng trong sạch, vững mạnh.