Lý do trong tranh "mã đáo thành công" có con ngựa ngoảnh đầu lại

26/02/2026 - 15:41

Con ngựa ngoảnh lại phía sau trong tranh "mã đáo thành công" tượng trưng cho tinh thần đồng đội và sự đoàn kết, không bỏ rơi ai, nâng đỡ nhau để cùng tiến lên phía trước.

Chi tiết thú vị trong tranh

Tết Bính Ngọ, gia đình chị Phương (Hà Nội) chuyển về căn hộ chung cư mới sau nhiều năm thuê trọ. Trong lễ tân gia, người bạn thân tặng vợ chồng bức tranh "mã đáo thành công" với mong muốn chúc phúc cho cả nhà làm ăn phát đạt, vạn sự hanh thông.

Nhìn tổng thể bức tranh, chị Phương cảm nhận được sự mạnh mẽ trong bước chạy của đàn ngựa 8 con. Từng vó ngựa như dồn dập lao về phía trước, tạo nên nhịp điệu sôi động và đầy khí thế.

"Có một chi tiết tôi thắc mắc là vì sao có con ngựa trong đàn lại ngoảnh đầu về phía sau, dù đàn ngựa đang phi nước đại về phía trước", chị Phương nói.

Không chỉ riêng chị Phương băn khoăn, nhiều độc giả cũng đặt câu hỏi về ý nghĩa ẩn sau chi tiết thú vị này trong bức tranh “mã đáo thành công”.

Theo các chuyên gia, "mã đáo thành công" xuất phát từ văn hóa phương Đông cổ, gắn với đời sống quân sự. Thời xưa, khi tướng sĩ ra trận, nếu ngựa quay về doanh trại nghĩa là chiến thắng. Vì vậy, “mã đáo” tức là ngựa trở về, còn “thành công” là công việc hoàn thành viên mãn.

Chú ngựa thứ 4 hoặc thứ 5 trong tranh thường quay đầu ra sau (Ảnh: 16pic).

Ban đầu, đó là một câu chúc, dần dần được thể hiện qua hội họa và trở thành biểu tượng may mắn trong kinh doanh, sự nghiệp.

Chia sẻ với phóng viên, TS Nguyễn Ánh Hồng (Nguyên Trưởng khoa Văn hoá - Phát triển, Học viện Báo chí và Tuyên truyền), cho biết ngựa không chỉ là biểu tượng riêng của phương Đông hay Việt Nam mà thuộc về văn hóa nhân loại nói chung.

Đặc tính của ngựa là phóng khoáng, đại diện cho sự vận động, phát triển, không phải mang phong cách lắng đọng hay tĩnh tại.

Theo bà Hồng, trong văn hoá Việt Nam, hình ảnh con ngựa thể hiện vẻ đẹp và trọn vẹn nhất là ngựa sắt trong truyền thuyết về Thánh Gióng.

Điều đó cho thấy, từ xa xưa, ngựa đã gắn liền với lịch sử chống giặc ngoại xâm, biểu trưng cho lòng yêu nước, bản lĩnh, chí khí, kiên cường và chiến thắng. Ngoài ra, trong đời sống hàng ngày, đây cũng là con vật gần gũi, giúp con người chở hàng giảm bớt sức lao động.

"Ngựa đại diện cho sự bền bỉ, dẻo dai, tốc độ và biểu tượng của thời gian. Ngựa mang ý nghĩa quan trọng về sự thành đạt và những gì tốt đẹp nhất, phù hợp với kỳ vọng của con người về một cuộc sống phát triển bền vững", bà Hồng nói.

Vì vậy, tranh ảnh về ngựa mà tiêu biểu là tác phẩm "mã đáo thành công" thường được treo trong nhà, chứa đựng triết lý sâu sắc và gửi gắm kỳ vọng của con người về sự thăng tiến, thành công nhanh chóng.

Nói về chi tiết có con ngựa trong tranh "mã đáo thành công" ngoảnh đầu ra sau, TS Nguyễn Ánh Hồng, cho rằng hình ảnh đó có những ẩn ý sâu xa.

Bà Hồng giải thích, trong một đàn ngựa luôn có sự phân công, tổ chức chặt chẽ. Một số con sẽ tiên phong dẫn đường, nhưng có con ngựa đóng vai trò "chiến binh" cảnh giới phía sau.

"Việc có con ngựa quay đầu lại không phải ngẫu nhiên mà để quan sát 4 phương 8 hướng, thể hiện khả năng bao quát và đúc kết kinh nghiệm. Ngoài ra, hình ảnh này còn cho thấy tinh thần đồng đội trong đàn, không để ai bị bỏ lại phía sau", nữ chuyên gia nhấn mạnh.

Đồng quan điểm về vấn đề này, chuyên gia phong thuỷ Phạm Cương, cho biết trong văn hóa phương Đông, luôn có hai tầng là âm và dương. Dương là hướng về phía trước, tượng trưng cho hành động và tấn công ; âm là nhìn lại phía sau, tượng trưng cho quan sát và phòng thủ.

Vì vậy, muốn thành công trong cuộc sống và sự nghiệp phải hài hòa, nghĩa là có tiến công nhưng cũng phải biết phòng thủ.

Trong tranh, con ngựa nhìn lại không bao giờ là con đầu đàn mà thường là con ở giữa (thứ 4 hoặc thứ 5). Nếu là con đầu đàn quay đầu lại thể hiện sự do dự, chùn bước, làm mất nhuệ khí của cả đoàn.

"Con ngựa quay đầu lại tượng trưng cho tinh thần đồng đội và sự đoàn kết, không bỏ ai phía sau, nâng đỡ nhau để cùng tiến lên phía trước.

Đó là hình ảnh của người lãnh đạo biết quan sát, kiểm soát tổng thể. Trong khi lao nhanh về phía trước, cái ngoảnh đầu lại là một chút "tĩnh" cần thiết, quan sát cục diện để tránh những rủi ro bất ngờ, đảm bảo chiến thắng bền vững", chuyên gia Phạm Cương nói thêm.

Về số lượng 8 con ngựa trong bức tranh, TS Nguyễn Ánh Hồng cho hay, trong văn hoá phương Đông, người ta quan niệm có 2 con số may mắn là số 6 tượng trưng cho "lộc" và số 8 tượng trưng cho "phát" - phát đạt, phát triển, thịnh vượng.

Còn chuyên gia Phạm Cương nêu quan điểm, số 8 trong âm Hán Việt đọc là “bát”, gần âm với chữ "phát" phát đạt, phát tài. Hình ảnh 8 con ngựa tượng trưng cho sự phát triển mạnh mẽ và liên tục.

Ngoài ra, số 8 còn gắn với 8 hướng… biểu tượng của sự vận động không ngừng. Vì vậy, một bức tranh 8 ngựa mang ý nghĩa vừa phát triển vừa cân bằng.

Lưu ý gì khi treo tranh "mã đáo thành công"?

Theo chuyên gia Phạm Cương, trong phong thủy, Ngựa (Ngọ) thuộc hành Hỏa, mang nguồn dương khí rất mạnh. Vì vậy, theo quan niệm dân gian tranh ngựa không phải phù hợp tất cả các địa điểm.

Hình ảnh ngựa được quan niệm là biểu tượng của sự vận động, phát triển (Ảnh: eBay).

Về không gian, chỉ nên treo ở phòng khách, phòng làm việc lãnh đạo hoặc sảnh cầu thang, sảnh công ty, không treo trong phòng ngủ, phòng thờ vì có thể gây xáo trộn giấc ngủ.

Về phương vị, tranh "mã đáo thành công" thích hợp nhất là treo ở cung chính Nam (cung Danh Tiếng) của căn nhà hoặc văn phòng.

"Khi treo tranh, hướng đàn ngựa chạy nên hướng vào bên trong nhà. Điều này mang ý nghĩa mang tài lộc, tin vui, thành công từ bên ngoài về.

Tuy nhiên trong một số trường hợp có thể để hướng đầu ngựa quay ra cửa chính. Cách bài trí này phù hợp với những cá nhân đang mong ngóng sự thay đổi, sự luân chuyển trong sinh hoạt cũng như công tác…", ông Cương nói.

Theo Báo Dân Trí