Cây vải cổ thụ 150 năm, gia chủ Hải Phòng thu hoạch 5 tạ quả

Về thăm quê hương, anh Trịnh Văn Trường (sống ở Hà Nội) dành thời gian đến thăm cây vải khoảng 150 năm tuổi ở thôn Phù Tinh, xã Hà Đông (TP Hải Phòng).

Từ nhỏ, anh đã nghe tiếng của cây vải này. Đây là lần đầu tiên, người đàn ông có dịp ghé thăm.

"Trải qua nhiều thăng trầm, cây vải vẫn xanh tốt, sai trĩu quả, cành lá bao kín một góc sân. Gia chủ phải dùng gậy chống đỡ để cành không bị sà xuống đất", anh Trường nói.

Cây vải có nhiều nhánh tỏa ra xung quanh, phủ kín góc vườn (Ảnh: Nhân vật cung cấp).

Hình ảnh của cây vải cổ thụ được anh Trường chia sẻ trên mạng xã hội nhận về nhiều lượt tương tác. Nhiều du khách biết cây vải quý đã tìm đến chụp ảnh, mua quả về biếu người thân.

Trao đổi với phóng viên Dân trí, anh Đức Nghĩa (đại diện gia đình sở hữu cây vải), cho biết cây vải do cụ Dìu trồng nên, đã được truyền qua 4 đời. Hiện nay, ông Nguyễn Trọng Ngọc (60 tuổi) trực tiếp chăm sóc.

Cây vải này được chiết từ cây vải Tổ khoảng 200 năm tuổi tại làng Thuý Lâm.

"Trước kia, cây có 5 gốc lớn cạnh nhau. Năm 1996, xã Hà Đông bị ngập lụt khiến một nửa cây bị chết, nay chỉ còn 3 gốc", anh Nghĩa cho hay.

Gia chủ phải chống gậy cho cây để tránh cho cành sà xuống (Ảnh: Nhân vật cung cấp).

Hiện, chiều cao của cây hơn 3m, đường kính tán khoảng 20m. Hàng năm, vào mùa ra quả, gia chủ phải dùng gậy chống tránh cho các cành bị gãy.

Mỗi năm, cây cho 3-5 tạ quả. Năm ngoái, gia chủ thu hoạch được 3,5 tạ quả. Anh Nghĩa chuyển một phần vào miền Nam để bán cho bạn bè, người quen.

Tháng 5 Âm lịch hàng năm là thời điểm thu hoạch quả vải. Sau khi kết thúc mùa vụ, gia chủ sẽ cắt và tỉa cành, bón phân, trát một lớp bùn quanh gốc.

Vào những ngày nắng nóng, chủ nhà phải tưới nước vào gốc nhiều lần để cây có thể phát triển tốt.

"Ngày xưa, thị trường chưa có phân bón như bây giờ. Các cụ tận dụng bùn phù sa dưới lòng sông, lấy về đắp quanh gốc giúp cây hấp thụ những dưỡng chất tốt", anh Nghĩa cho hay.

Cây vải sum suê cành lá trở thành niềm tự hào của gia đình anh Nghĩa và bà con ở thôn Phù Tinh. Nó không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn gắn với ký ức tuổi thơ của nhiều thế hệ.

Mỗi mùa, cây vải cho thu hoạch 3-5 tạ quả (Ảnh: Nhân vật cung cấp).

Mỗi lần về quê, con cháu trong nhà đều tập trung dưới gốc cây vải ăn bữa cơm, trò chuyện thân tình.

"Chúng tôi mong muốn lan toả hình ảnh cây vải cổ thụ để khách du lịch khắp nơi biết đến, góp phần quảng bá đặc sản quê hương", anh bày tỏ.

Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Trọng Chinh (Trưởng thôn Phù Tinh, xã Hà Đông, TP Hải Phòng) xác nhận, trên địa bàn thôn có cây vải của nhà cụ Dìu ước tính khoảng 150 năm tuổi.

"Con số này chỉ là ước tính của các bậc cao niên truyền lại cho thế hệ sau. Địa phương xác định đây là cây đặc sản cần đưa vào danh mục bảo tồn", ông Chinh nói.

Những năm thời tiết thuận lợi, cây cho 5-6 tạ quả. Năm nay, do tác động của tự nhiên, ảnh hưởng việc ra hoa nên gia chủ chỉ thu hoạch được 3-4 tạ.

Theo vị trưởng thôn, Phù Tinh là địa bàn có nghề trồng vải từ lâu đời với các giống như trứng trắng, trứng dây, u hồng, vải lai, vải thiều... Năm nay, do thời tiết bất lợi, sản lượng vải của thôn chỉ đạt vài trăm tấn, giảm 50% so với năm trước.

"Giá bán năm nay cao hơn 3-4 lần so với những năm trước. Có thời điểm giá vải loại đắt nhất được mua với giá 80.000 đồng/kg", ông Chinh thông tin.

Ngoài các thương lái đến tận vườn mua, vải thu hoạch được vẫn chủ yếu xuất khẩu sang Trung Quốc, một phần nhỏ được vận chuyển sang Đức và Mỹ.

Trước đây, trên địa bàn thôn Phù Tinh có nhiều cây vải trồng lâu năm. Năm 1996, do ngập lụt nặng, nhiều cây bị chết. Cây vải 150 năm tuổi còn tồn tại được đến ngày nay nhờ nằm ở vị trí cao.

"Đây là một trong số rất ít cây vải cổ thụ còn sót lại. Phần lớn vườn vải hiện nay được người dân trồng lại sau năm 1996 nên tuổi cây chỉ hơn 30 năm", ông Chinh chia sẻ.

Tại Hải Phòng, cây vải Tổ nằm ở thôn Thuý Lâm (xã Thanh Sơn cũ). Cây được cụ Hoàng Văn Cơm (tên tự Phúc Thành) ươm trồng thành công bằng hạt từ năm 1870. Hàng năm, cây vẫn cho quả sai trĩu.

Theo lời kể, thời trai trẻ, cụ Cơm thường buôn bán hoa quả từ Hải Dương (cũ) về Hải Phòng. Trong một lần dự tiệc với người Hoa tại Hải Phòng, cụ Cơm được ăn thử vải ngon nên mang 3 hạt về ươm thử tại vườn nhà.

Từ cây vải Tổ có tuổi đời gần 150 năm tại Thanh Hà (Hải Dương cũ), nhiều cây vải đã được nhân giống, đem lại cho người nông dân cuộc sống ổn định, khấm khá hơn.

Theo Báo Dân Trí