Ghe hàng xuôi ngược

Chầm chậm dưới dòng kênh

Sáng sớm, rong ruổi qua mấy con kênh vùng Tứ giác Long Xuyên, nhìn dưới dòng kênh dễ dàng bắt gặp những chiếc ghe hàng lừ đừ rẽ nước. Trên chiếc ghe hàng, ven dòng kênh Ông Kiệt, từ xã Vĩnh Gia chạy tuốt về xã Bình Giang, vợ chồng ông Trần Văn Tùng, ngụ xã Bình Giang thường xuyên tấp vào bến để bán nhu yếu phẩm. Chạy khoảng vài chục mét, ông Tùng bóp chiếc kèn kem mút kêu vài tiếng tò te vang vọng. Chiếc kèn này dường như là âm thanh quen thuộc của bà con vùng hẻo lánh. Mỗi khi nghe tiếng kèn, người dân ra bờ kênh vẫy tay í ới đón mua đồ.

Chiếc ghe hàng của vợ chồng ông Trần Văn Tùng, ngụ xã Bình Giang. Ảnh: THÀNH CHINH

Nhiều khi tiếng máy ghe xuồng qua lại lấn át tiếng kèn, lỡ dịp ghe hàng đi qua, xem như người dân thiếu đồ nấu nướng cho gia đình. Vì vậy, để bà con kịp mua nhu yếu phẩm, ông Tùng cho ghe chạy chầm chậm trên dòng kênh. Hơn 20 năm bám lấy ghe hàng làm phương tiện kiếm sống qua biết bao dòng kênh vắng, ông Tùng rất rành nhà nào có nhu cầu mua hàng hằng ngày. Do đó, khi đến gần những ngôi nhà quen thuộc, ông Tùng luôn bóp kèn inh ỏi để hối thúc người dân nhanh chân ra bờ kênh mua hàng.

Chiếc ghe hàng của ông Tùng chở đủ thứ đồ, hành, hẹ, rau, củ, trái cây, thịt, cá. Người dân ví von, chiếc ghe này trông như cái chợ di động ở vùng hẻo lánh. Nhờ vậy, bà con ở nông thôn xa chợ rất tiện lợi trong việc mua đồ chăm lo bữa cơm gia đình. Bà Nguyễn Thị Kiều Thu (61 tuổi), nhà ven kênh Ông Kiệt đoạn xã Bình Giang bày tỏ: “Vùng này hẻo lánh, xa chợ, nhờ có ghe hàng mà nhiều gia đình ở đây khỏi phải đi xa mua đồ. Bước xuống mé kênh là có ngay hàng hóa, thậm chí cá, thịt, tôm… tươi ngon như ngoài chợ”.

Ông Đào Văn Kha - nông dân canh tác lúa tại cánh đồng xã Bình Giang cho biết, sáng thức dậy bà con nghe tiếng kèn là biết có ghe hàng tới. Muốn mua mì gói, rau, cải, thịt, cá đều có. “Ở vùng này muốn đi ăn sáng phải chạy ra tận chợ xa, vì vậy chúng tôi thường mua mì gói nấu kèm vài ba con tôm thẻ mua từ ghe hàng, rất tiện lợi. Trên vùng đồng phèn này có khoảng 3 chiếc ghe hàng phục vụ nhu yếu phẩm hằng ngày, người dân không lo thiếu thốn thức ăn”, ông Kha bày tỏ.

Lấy công làm lời

Ngày nào cũng vậy, vợ chồng ông Tùng thức dậy từ lúc gà gáy canh ba dong chiếc ghe bầu ra chợ bổ hàng. Trời vừa tỏ mặt, ông Tùng tiếp tục rong ruổi theo các dòng kênh để bán đồ cho bà con. Nhờ vậy, gia đình ông có thu nhập ổn định. “Lấy công làm lời chú em ơi! Chịu khó chở đồ vào vùng sâu, vùng xa bán cho người dân thì mới có đồng lời kha khá. Chợ búa ngoài xuôi, tiệm tạp hóa nhiều, mình cạnh tranh không nổi. Sau khi bỏ sở hụi, vợ chồng tôi kiếm lời hơn 300.000 đồng mỗi ngày, có dư chăm lo gia đình”, ông Tùng bộc bạch.

Từ lâu, dòng sông Hậu là nơi mưu sinh của biết bao phận đời xuôi ngược bằng đủ thứ nghề, trong đó có nghề bán hàng, thức ăn, nước giải khát. Hôm nhờ chiếc đò nhỏ chở tham quan làng bè tại ngã ba sông Châu Đốc, vô tình bắt gặp chiếc ghe nhỏ lắc lư trên sông ghé lại mời khách ăn uống. Trên ghe, chị Nguyễn Thị Lình (52 tuổi), ngụ xã Vĩnh Hậu bán bún cá, nước giải khát các loại. Mặc dù không gian trên ghe chật hẹp, nhưng người dân xứ này nấu bún cá rất ngon. Mỗi tô bún cá chỉ 20.000 đồng, nhưng đậm vị, khiến du khách ăn rồi nhớ mãi. “Ngoài bán bún cá, tôi còn bán trà đá đường, cà phê, nước ngọt… Mỗi buổi sáng tôi chèo qua các làng bè, tàu lớn, bán được vài chục tô bún cá, nước giải khát, bỏ túi hơn 200.000 đồng sau khi trừ chi phí”, chị Lình bày tỏ.

Đến chợ nổi Long Xuyên, du khách dễ dàng bắt gặp vợ chồng chị Nguyễn Kiều Thu (57 tuổi), ngụ phường Long Xuyên chèo chiếc ghe nhỏ men theo ghe lớn mời mọi người ăn sáng. Chiếc ghe của chị Thu chất đủ thứ đồ y như hàng quán bán thức ăn trên bờ. “Tôi bán bún suông, mì gói, hủ tiếu… Giá bình dân, chú em tham quan chợ nổi nhớ ủng hộ 1 tô bún mở hàng buổi sáng…”, chị Thu mời nhiệt tình.

Tính đến nay, chị đã hơn 40 năm sống bằng nghề bán bún trên dòng sông Hậu. Ngày trước, tuy cuộc sống còn lắm gian truân, nhưng việc buôn bán của chị gặp thuận lợi do ghe xuồng đến khúc sông này đậu tấp nập. “Mỗi buổi sáng, tôi bán vài trăm tô bún. Hồi đó, mỗi tô bún 2.000 - 3.000 đồng, vậy mà hằng ngày tôi kiếm lời cả trăm ngàn đồng. Cho đến bây giờ, nhờ buôn bán thức ăn trên sông mà tôi dành dụm mua chiếc ghe và gắn máy đuôi tôm chạy an toàn trên sông”, chị Thu cho hay.

Nhìn ngoài xa, gặp chị Nguyễn Thị Hồng (55 tuổi), ngụ phường Long Xuyên nổ chiếc máy dầu đẩy chiếc ghe chở hàng gồm rau, củ, quả chạy cặp theo ghe lớn vào buổi sáng sớm. Chị Hồng cho hay, chị đã mưu sinh trên sông bằng nghề bán hàng hơn 25 năm. Giờ đây, những chiếc sà lan chở cát, vật liệu tấp nập trên sông, họ có nhu cầu mua nhu yếu phẩm nên chị Hồng bán khá đắt hàng. Vừa nói với chúng tôi vài câu, chị Hồng nhanh tay nổ máy chan chát chạy cặp theo chiếc sà lan để bán hàng cho chủ ghe.

Từ trước đến nay, ghe hàng vẫn được xem là phương tiện kiếm sống trên sông nước đối với tiểu thương. Nhờ nghề này, họ có thu nhập ổn định chăm lo cuộc sống gia đình.

THÀNH CHINH