Giữ hồn chợ quê

24/04/2026 - 05:00

 - Nhiều chợ quê đang dần thay đổi diện mạo để thích nghi với nhu cầu mua sắm mới của người dân. Tuy nhiên, liệu những khu chợ mộc mạc, chân quê còn giữ được sự gần gũi vốn có hay đang dần chạy theo dáng dấp của phố thị?

Khách hàng lựa chọn quần áo tại khu buôn bán trong chợ, nơi cách trưng bày và mua bán đã mang nhiều nét hiện đại. Ảnh: TƯỜNG VI

Giữa nhịp sống ngày càng vội vã, những khu chợ quê vẫn giữ cho mình những nếp cũ tưởng chừng đã phai nhạt theo thời gian. Từ cách bày bán hàng hóa, tiếng gọi mời thân quen cho đến những cuộc trò chuyện không vội vàng, tất cả tạo nên một không gian quen thuộc của chợ quê.

Ghé sạp bán trái cây của ông Vũ Đức Chánh tại trung tâm thương mại Sóc Sơn, xã Mỹ Thuận, tôi vẫn nhận ra “nếp cũ” của chợ chưa hề mất đi. Trái cây được bày giản dị trên những tấm bạt trải sát mặt đất. Người bán, người mua quây quần xung quanh, vừa lựa vừa hỏi giá vừa trò chuyện rôm rả. Xung quanh đó là những sạp nhỏ bán rau, bán trầu… tạo thành một góc chợ mộc mạc.

Lau vội mồ hôi lấm tấm trên trán, ông Chánh cười tươi chia sẻ: “Tôi và vợ gắn bó với khu chợ này mấy chục năm, từ thời nơi đây còn là chợ Sóc Xoài cho đến khi được xây dựng thành trung tâm thương mại như hiện nay. Hồi trước, chúng tôi bán ở chợ cũ, quen kiểu buôn bán vậy rồi, giờ lên đây vẫn giữ như vậy chứ không thay đổi”. Theo ông Chánh, không chỉ riêng vợ chồng ông mà một số tiểu thương lâu năm khác cũng giữ cách bán hàng như trước. Vì số lượng hàng hóa không nhiều, khách đến đây mua mỗi lần chỉ vài ký, số tiền thường dưới 100.000 đồng nên việc thanh toán vẫn chủ yếu bằng tiền mặt.

Tại đây, việc mua bán dường như không vội, ai cũng nán lại thêm vài phút để hỏi thăm nhau dăm câu chuyện quen thuộc như dạo này sức khỏe thế nào? Lúa có được mùa không? Con cái học hành thế nào? Có sui gia chưa?... Ngay cả cách cân đong cũng vẫn như trước, không phải cân điện tử mà là chiếc cân đồng hồ sơn xanh quen thuộc. Từ chiếc cân ấy, người bán thường cố tình “cân lố” cho khách vài gram hoặc tiện tay cho thêm mớ rau thơm, mớ hành, vài trái ớt như một cách gửi gắm sự hào sảng rất riêng của họ.

Rời khu “chợ cũ”, tôi rảo bước về phía khu buôn bán hàng tiêu dùng, nơi tập trung các sạp quần áo, mỹ phẩm, phụ kiện… Không gian ở đây được sắp xếp gọn gàng hơn, hàng hóa trưng bày theo từng dãy, có bảng giá và cách trang trí bắt mắt. Không khí mua bán cũng rất khác, việc trao đổi diễn ra nhanh gọn hơn, tập trung vào sản phẩm và giá cả. Nhiều tiểu thương sử dụng mã QR để thanh toán, khách hàng chỉ cần vài thao tác trên điện thoại là hoàn tất giao dịch. Các shipper ra vào liên tục để nhận hàng đi giao. Những đơn hàng không chỉ bán trực tiếp tại chợ mà còn được chốt qua mạng, rồi nhanh chóng chuyển đi khắp nơi. Nhịp mua, bán vì thế không còn bó hẹp trong không gian chợ mà nối dài ra bên ngoài.

Chị Nguyễn Thị Thanh - tiểu thương bán quần áo tay thoăn thoắt xếp đồ, mắt dõi theo chiếc điện thoại, liên tục kiểm tra tin nhắn, chốt đơn ngay với khách. “Ngoài việc bán trực tiếp tại chợ, tôi còn đăng sản phẩm lên các hội nhóm trên mạng xã hội để tìm thêm khách hàng. Khách hàng thấy đồ trên đó thì nhắn tin đặt, có khi tôi tự đi giao, còn không thì thuê shipper, tính thêm tiền giao hàng”, chị Thanh kể. Cách bán như vậy giúp chị tiếp cận được nhiều khách hàng hơn, không chỉ những khách đến chợ mà còn cả những người ở xa hoặc không có thời gian đi mua trực tiếp. Việc kết hợp giữa bán tại chỗ và bán online cũng khiến nhịp buôn bán trở nên linh hoạt hơn, không còn phụ thuộc hoàn toàn vào lượng khách ghé chợ mỗi ngày.

Có thể thấy, trong cùng một không gian, 2 nhịp mua bán vẫn đang song hành mà không loại trừ lẫn nhau. Một bên là những nếp cũ quen thuộc, một bên là những thay đổi dần hiện diện theo cách rất tự nhiên. Không dễ để nói đâu là hướng đi đúng, bởi mỗi cách tồn tại đều phản ánh nhu cầu và lựa chọn của những người đang gắn bó với chợ. Chính sự đan xen ấy đã tạo nên diện mạo của khu chợ hôm nay.

TƯỜNG VI